Այս շաբաթ Նեպալը տոնում է Էվերեստի գագաթի հաղթահարման 60-ամյակը:
“Էվերեստի ադամանդյա հոբելյան” անունը կրող և չորս օր տևող փառատոնը կավարտվի չորեքշաբթի Կատմանդուի նախկին արքայական դղյակում ի պատիվ լեռնագնացներ Էդմունդ Հիլլարիի և Տենզինգ Նորգայի:
1953թ բրիտանական արշավը փոխեց լեռնագնացությունը և դարձրեց վերոնշյալ լեռնագնացներին հերոսներ:
“Նրանք 1950-ականների ռոկ աստղերն են”,- ասել է Հիլլարիի որդի Փիթերը AFP լրատվական գործակալությանը:
Փառատոնին ներկա կգտնվեն այնպիսի հայտնի մարդիկ ինչպիսիք են Էվերեստի լեգենդար լեռնագնաց իտալացի Հայնհոլդ Մեսսները և Կանչա Շերպան՝ 1953թ արշավախմբի կենդանի մնացած միակ անդամը:

Ռուս Էքստրեմալը Էվերեստից ռեկորդային թռիչք է կատարել: Նիժնի Նովգորոդից 48-ամյա Վալերի Ռոզովը  ավելի քան երկու տարի պատրաստվել է, որպեսզի թռչի ավելի քան ծովի մակերևույթից 7կմ  բարձրությունից:

Թռիչքը կատարվել է մինուս 18աստիճան ջերմաստիճանի և ուժեղ հանդիպակաց քամու պայմաններում : Ազատ անկումից նա անցում է կատարում թռիչքի `համարյա մեկ րոպե  հատուկ կոստյում հագած բեյսջամփերը թռել է ժամում 200կմ արագությամբ: Իսկ դրանից հետո ռուսաստանցին իջել է մոտ վեց հազար մետր բարձրության Ռոնգբուկ սառցաբեկորի վրա:

Պետք է  նկատենք, որ Ռոզովն ու իր թիմը, որի մեջ կան նաև պրոֆեսիոնալ ալպինիստներ և նկարահանող խումբ, Հիմալայներում անց են կացրել մոտ երեք շաբաթ: Եվ միայն տուն հասնելով , էքստրեմալը կարողացել է գնահատել, թե ինչ մեծ աշխատանք է իրենից պահանջել այդ թռիչքը:

“Միայն տուն վերադառնալոց հետո ես հասկացա, թե ինքան ծանր է եղել ինձ համար այդ թռիչքը թե ֆիզիկապես և թե հոգեբանորեն, սակայն ես կարողացա կատարել իմ վաղեմի երազանքը”:-Ռոզովի խոսքերն է փոխանցում  Metro-ն:

Վալերի Ռոզովը արդեն հայտնի էիր էքստրեմալ թռիչքներով: այսպես 2009թ. Հեռավոր Արևելքում նա թռել է գործող հրաբխի մեջ: 2010թ. Անտարկտիկայում ալպինիստը թռել է Ուլվետան գագաթից, 2011թ.`Մոնբլանից(Ալպեր): 2012 թ. նա Հիմալայներում թռիչք է կատարել Շիվլինգ սարից,6420մ. բարձրությունից, որ փաստորեն վերջնական մարզումն էր Էվերեստից առաջ:

67-ամյա ճապոնացի կինը, 50-ամյա իսպանացի տղամարդը և նրանց նեպալացի գիդը մահացել են Նեպալի Դհաուլագիրի սարի վրա, երեքշաբթի հաղորդել են  կազմակերպիչները:

Ճապոնիայից Չիզուկո Կոնոն, Իսպանիայից Խուանյո Գարրան և նեպալացի գիդ Դավա Շերպան ուրբաթ օրվանից կորել էին` աշխարհի յոթերորդ ամենաբարձր լեռը բարձրանալու ճանապարհին:

Գարրան սարի լանջին սայթակել և կոտրել է կոճը: Հայտնի չէ` ինչ է պատահել Կոնոյի և գիդի հետ:

21 լեռնագնացներից բաղկացած խմբի երեք անդամների մահը հաստատվել է երեքշաբթի:

Արշավի կազմակերպիչ Տիկա Գուրունգի խոսքերով` Գարրայի կոճը կոտրվելուց հետո ուշ ժամի պատճառով հնարավոր չէր ցուցաբերել անհապաղ օգնություն:

Չնայած Էվերեստը աշխարհի ամենաբարձր գագաթն է, սակայն այն հասանելի նպատակ է դարձել բոլոր «սիրողական լեռնագնացների» համար, ովքեր ցանկանում են գրավել այն:

Քննադատները պնդում են, որ միաժամանակ բազմաթիվ  մարդիկ են փորձում բարձրանալ Էվերեստ՝ իրենց հետևից թողնելով մեծ աղբակույտեր, ինչպես նաև  պատահարներից  խուսափելն անհնարին դարձնելով:

Հաճախորդները վճարում են շուրջ 50,000 դոլար թույլտվություն և 8,848 մետր բարձրություն ունեցող լեռը բարձրանալու համար անհրաժեշտ պարագաներ ձեռք բերելու համար:

Էվերեստը 1953թ-ին առաջին անգամ նվաճել են նոր զելանդացիներ Էդմունդ Հիլարին և Տենցինգ Նորգեյը:

Այս պատմական նվաճումից հետո ավելի քան 10,000 մարդիկ են փորձել բարձրանալ Էվերեստ, սակայն նրանցից միայն 2,500-ին  է հաջողվել:

Անցած տարի մայիսին չորս մարդ է զոհվել մարդկանց մեծ խմբի մեջ, ովքեր փորձում էին բարձրանալ լեռը:

Մի քանի տասնամյակ առաջ Էվերեստ բարձրանալու փորձ էին կատարում միայն բարձր մակարդակի պատրաստվածություն ունեցող, ուժեղ և փորձառու լեռնագնացներ:

Այժմ Էվերեստում լեռ բարձրացողների բիզնեսը ծաղկում է՝ նպաստելով Նեպալի տնտեսության զարգացմանը՝ հատկապես լեռ բարձրանալու սեզոնին՝ մարտից մինչև հունիսի առաջին շաբաթը:

Յուրաքանչյուր ոք, ով ունի գումար, կարող է միանալ լեռը բարձրացող բազմաթիվ տուրիստական խմբերից մեկին:

Նեպալի լեռնային տուրիզմի աշխատակիցները հայտնում են, որ այս շաբաթ և կիրակի օրերին շուրջ 200 մարդիկ կփորձեն բարձրանալ լեռ: