Տղամարդու ու կնոջ ոսկրուղեղում ցողունային բջիջները տարբեր են

52e00a4b-c9d3-7be7-c9d3-7be8b2b688f2.photo.0Ամերիկացի մոլեկուլյար կենսաբանները հայտնաբերել են, որ արյունաստեղծ ցողունային բջիջները կանանց ու տղամարդկան ոսկրուղեղում նկատելի տարբերվում են իրարից, ինչպես  դրանց ակտիվությամբ, այնպես էլ  նրանով, թե ինչպես են  արձագանքում տարբեր հորմոնների ազդեցությանը, ասվում է  Nature ամսագրում հրապարակված հոդվածում:

Կանայք ու տղամարդիկ իրարից տարբերվում են ոչ միայն սեռական օրգաններով ու երկրորդային սեռական  նշաններով, այլև օրգանիզմի աշխատանքով` ընդհանուր առմամբ:  Այդ տարբերություններով են պայմանավորված տիպիկ “կանացի” ու ”տղամարդկանց” հատուկ հիվանդությունների գոյությունը և հոգեկանի առանձնահատկություններն ու մարմնի կառույցը:

Տեխասի համալսարանից Շոն Մորիսոնն ու նրա գործընկերները բացահայտել են նման հետաքրքիր տարբերություններ` հետևելով, թե ինչպես են աշխատում արյուանաստեղծ ցողունային բջիջները մկան էգերի ու  արուների օրգանիզմում: Սկզբում էական տարբերություններ չգտան: Իսկ հետո հայտնաբերեցին մի քանի լուրջ տարբերություններ: Օրինակ, կանացի արյունաստեղծ բջիջները նկատելի ակտիվ են տրոհվում, քան տղամարդկանց  “զարմիկները” ու ավելի հաճախ են վերածվում էրիթրոցիտների “կիսապատրաստվածքի”:

Երկրորդը. բոլորովին տարբեր կերպ են արձագանքում որոշ ազդանշանային մոլեկուլների, այդ թվում` էսթրոգենին հորմոնին:

Կանացի ցողունային բջիջներում այդ միացության խտության ավելացումը  ստիպում է, որ դրանք ավելի արագ տրոհվեն ու վերածվեն էրիթրոցիտների կամ էլ արյան ուրիշ բջիջների: Նույնը չի կատարվել արուների պարագայում: Ինչպես հոդվածի հեղինակներն են ենթադրում, այդ առանձնահատկություններն օգնում են կանանց հագեցնելու իրենց ու սաղմի օրգանիզմը թթվածնով: Այդ ենթադրության օգտին է խոսում այն փաստարկը, որ հղիության ընթացքում կանանց օրգանիզմում էսթրոգենների մակարդակը հասնում է “գագաթնակետին”:

Անկախ

Tags: ,