Ճապոնիայի  շրջակա միջավայրի նախարար Նոբուտերու Իսիհարան այսօր  խորհրդարանում հրապարակայնորեն ներողություն է խնդրել իր այն արտահայտության համար, որը վիրավորել է «Ֆուկուսիմա-1» ԱԷԿ-ի վթարից տուժած պրեֆեկտուրայի բնակիչներին:

Երկուշաբթի նա, մեկնաբանելով Ֆուկուսիմայի նախկին բնակիչների հետ այդ տարածքներում  ռադիոակտիվ աղբի համար ժամանակավոր պահեստարաններ կառուցելու հարցը, հայտարարել է, որ «ի վերջո, ամեն ինչի հանգում է փողին”: Դա վրդովվեցրել է  Ֆուկուսիմա պրեֆեկտուրայի իշխանություններին, որոնք այդ արտահայտությունն իրենց  բնակիչների հասցեին, ովքեր վթարի հետևանքով ամեն ինչ են կորցրել, վիրավորանք են ընդունել”:

“Ես նկատի ունեի հողը որպես պահեստարան օգտագործելու համար փոխհատուցման, բնակիչների կենսապահովման համար տարհանման ու այդ շրջանները վերականգնելու համար անհարաժեշտ է դրան համապատասխան բյուջե: Ես նկատի չունեի, թե ամեն ինչ փողն է որոշում: Սակայն, ներողություն եմ խնդրում դրա համար, որ իմ խոսքերով սխալ եմ հասկացվել”,-ասել է նախարարը:

Նա հայտարարել է, որ խորհրդարանի նստաշրջանից հետո անձամբ կմեկնի պրեֆեկտուրա ու անձամբ ներողություն կհայտնի իր արտահայտության համար: Եվ, չնայած դրան, ընդդիմադիր կուսակցություններն արդեն մտադիր են  2 բանաձևի նախագիծ դնել  քննարկման ու նախարարին անվստահություն հայտարարել:

Անկախ

Երեք տարի անց ճապոնացի ընտանիքները վերադարձել են իրենց լքված տները այն բանից հետո, երբ պաշտոնյաները թույլատրել են բնակիչներին վերադառնալ Ֆուկուսիմայի ատոմակայանի շրջակա բնակավայրերը:

Այս որոշմամբ ավելի քան 357 մարդ վերադարձել է նախկինում չթույլատրված իրենց 112 բնակարանները, երբ կառավարությունը որոշել է, որ ճառագայթման մակարդակը ապահով է բնակության համար:

Ամեն դեպքում՝ նախկինում ժամանակավոր այցելությունները վտանգավոր գոտի թույլատրվում էին:

Սակայն տարհանված մարդկանցից շատերը դեռևս կասկածամտորեն են վերաբերվում ճառագայթման մակարդակի ապահովությանը:

2011թ-ին Ֆուկուսիմայում երկրաշարժի և ցունամիի հետևանքով ատոմային աղետի ժամանակ ավելի քան 100,000 մարդ էր տարհանվել:

Ճապոնիայում այսօր հիշում են մարտի 11-ի երկրաշարժի ու ցունամիի զոհերին: Գրեթե բոլոր քաղաքներումմարդիկ հավաքվում են  կենտրոնական հրապարակներում, ծաղիկներ ու մոմեր բերում:

Ուղիղ 3 տարի առաջ  գրեթե 9 մագնիտուդով ստորգետնյա ցնցումները հսկայական ալիք բարձրացրին, որն իսկույն ծածկեց Ճապոնիայի արևելյան ափին գտնվող 6 պրեֆեկտուրա: Ավելի քան 150հազար շենք գետնի երեսից սրբվեց- անհետացավ, զոհվեց 20 հազար մարդ:

Տարերային աղետը հանգեցրեց խոշորագույն տեխնածին աղետի` վթար”Ֆուկուսիմա-1” ԱԷԿ-ում: Այն ժամանակից ի վեր ատոմակայանի 15 հազար աշխատակից ենթարկվեց ռադիոակտիվ ճառագայթման: Վթարի հետևանքները մեկուսացնելու համար, փորձագետների կարծիքով` տասնյակ տարիներ կպահանջվեն:

Անկախ

Ճապոնական “ֆուկուսիմա-1” ԱԷԿ-ում կատարված վթարից ի վեր  ռադիոակտիվ սուր ճառագայթահարման է ենթարկվել 15 հազար աշխատակից: Ինչպես գրում է տեղի Asahi թերթը, ճառագայթման մակարդակը կազմել է տարեկան 5 միլիզիվերտ: Ընդ որում, հաստատված նորմը  տարեկան միայն 1 միլիզիվերտ է:

Վերջին 3 տարիներին ատոմակայանի աշխատանքներին մասնակցած Tokyo Electric Power (TEPCO) օպերատոր ընկերության աշխատակիցների ընդհանուր թիվը շուրջ 30 հազար է: Այդպիսով, ստացվում է, որ նրանց կեսը  երկրի հաստատած ճառագայթման նորմից ավելի չափաբաժին է ստացել:

Վթարված կայանի տարածքում ռադիոակտիվ բարձր ֆոնի պատճառը  ռադիոակտիվ ջրի հզոր արտանետումներն են պողպատյա ամբարներից, որոնք տեղադրվել են 2013-ին: Մոտ ժամանակներում  TEPCO –ն մտադիր է դրանք փոխարինել ավելի հուսալի պահեստարաններով:

Անկախ

Ճապոնական Ֆուկուսիմա պրեֆեկտուրայի իշխանություններն ավարտել են թանգարաններից մշակութային արժեքների դուրսբերումը, որոնք հայտնվել էին ԱԷԿ-ի տարհանման 20 կմ-անոց գոտում:

Արվեստի գործերի տարհանման համար մեկուկես տարի պահանջվեց: Այդ ժամանակահատվածում դուրս բերվեց 3,1 հազար տուփ` թանգարանային ցուցանմուշներով.կերամիկա, հին փաստաթղթեր ու ճապոնական ավանդական գեղանկարչության նմուշներ:

Դրանք կպահվեն մյուս թանգարանների պահոցներում: Մի մասը կմեկուսացվի, քանի որ  տարհանման գոտում գտնվելու ժամանակ ենթարկվել են ռադիոակտիվ աղտոտման:

Խոսքը հիմնականում բուդիստական տաճարների քարե քանդակների մասին է, որոն բաց երկնքի տակ են եղել:

2011-ին “Ֆուկուսիմա” ԱԷԿ-ի վթարի գոտում  մեծ տարածքներ են հայտնվել ռադիոակտիվ նյութերով աղտոտման գոտում. տարհանվել է ավելի քան 80 հազար մարդ:

Անկախ

Ճապոնական “Ֆուկուսիմա” ԱԷԿ-ի 12 հատվածներից ռադիոակտիվ ջուրն արտահոսել է ցիստեռնի շուրջ տեղակայված արգելապատնեշներից ( վարակված ջուրը պահելու համար են կառուցված): Ջրի արտահոսքը եղել է հորդառատ անձրևների պատճառով, որ արդեն ատոմակայանի շրջանում մի քանի օր չի դադարում: Հանգստյան օրերին տեղումների քանակը հասել է 30 մմ/ժամի, այն դեպում, երբ արգելապատնեշի բարձրությունն ընդամենը 30 սմ է: ТEPCO-ի աշխատակիցները մեկ օրում կարող են պոմպի միջոցով միայն 2 սմ ջուրը հեռացնել: Անձրևաջրի կուտակման պատճառով արտահոսք է կատարվում, որի չափն ու վարակման աստիճանը որոշում են մասնագետները: Նրանք երկյուղ ունեն, որ այդ ջուրը ծովի մեջ լցված լինի: Ռադիոակտիվ ջրի ամբարներից արտահոսք վերջին անգամ կատարվել էր “Վիպհա “ թայֆունի ժամանակ`  մեկ շաբաթ առաջ: Հեղուկի մի մասը ստիպված հողի մեջ լցրեցին, սակայն ТEPCO-ն վստահեցնում է, որ ռադիոակտիվ իզոտոպների պարունակությունն այդ ջրում նորմի սահմաններում է եղել:

Վթարային “Ֆուկուսիմա-1” ԱԷԿ-ի  ռադիոակտիվ ջրերի արտահոսքը խոչընդոտող պատնեշում ճեղք է հայտնաբերվել:

Սեպտեմբերի 26-ին օպերատոր ընկերությունը հայտնել է , որ այդ ճեղքը վտանգ է ներկայացնում. ռադիոակտիվ ջրերը հնարավոր է` թափանցեն Խաղաղ օվկիանոս: Մինչ այդ, Ճապոնիայից տեղեկություններ ստացվեցին, որ “Ֆուկուսիմայում” վերականգնվել է ձկնարդյունաբերությունը, քանի որ ծովամթերքում ռադիոակտիվ նյութեր չեն հայտնաբերվել:

Ճապոնական “Ֆուկուսիմա-1” ԱԷԿ-ում տեղի է ունեցել ռադիոակտիվ ջրի արտահոսք` ամենախոշորը 2011-ի վթարից հետո: Ինչպես հայտնել է ԱԷԿ-ի օպերատոր ТЕРСО ընկերությունը, այս անգամ վթարային ԱԷկ-ից արտահոսել է 300 տ ջուր` ստրոնցիում 90-ի ու այլ ռադիոնուկլիդների պարունակությամբ (1լ-ին` 80 բեքքրել): Թույլատրելի նորմը 1 լ-ին 30 բեքքերել է: Ընկերության տվյալներով, թվով 5-րդ արտահոսքը կատարվել է  ռեակտորների սառեցման համար նախատեսված ցիստեռնից:

Մասնագետները հավաքել են 300 տոննա արտահոսած ջրից միայն 4 տ: Մնացածը ներծծվել է հողի մեջ:  Օպերատորը վստահեցնում է, որ ռադիոակտիվ ջուրը ծով չի լցվել: Ներկայում  ԱԷԿ-ում  նման 1000 տ-նոց 26 ցիստեռն կա:

Ճապոնիայի Ֆուկուսիմայի ատոմակայանի օպերատորը չորեքշաբթի ասել է, որ հայտնաբերվել է ռադիոակտիվ ջրի մեկ այլ արտահոսք: