Այսօր լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ  Լաչինի ազատագրման  մանրամասներին ու սակավ լուսաբանման պատճառներին անդրադարձան  «Հետախույզ վետերանների միություն» ՀԿ նախագահ Սուրեն Կարապետյանը, ազատամարտիկ Արթուր Բունիաթյանն ու պատմաբան, ԵՊՀ դասախոս Գևորգ Մելքոնյանը:

Ըստ Սուրեն Կարապետյանի` Լաչինի ազատագրման սակավ լուսաբանումը   կապված է նրա հետ, որ Լաչինի ազատագրումը կապ չի ունեցել Շուշիի ազատագրման հետ, չի նախաձեռնվել պետական պաշտոնյաների կողմից: «Հետախույզ վետերանների միություն» ՀԿ նախագահը ներկայացրեց Լաչինի ազատագրման ողջ օպերացիան, իսկ ազատագրման հարցում նշեց հատկապես Դնեպրիկ Բաղդասարյանի դերը, ով ըստ նրա լեգենդար ռազմական գործիչ է, պետական կերակրամանին մոտ չի գտնվել և դեռ այն ժամանակ էլ հակասություններ է ունեցել ղեկավարների հետ, և այս պատճառով նրա դերը չի լուսաբանվում, չի արժանանում պատշաճ ուշադրության` չնայած այն հանգամանքին, որ ազատագրումը չի եղել պատահական, այլ մշակված, հստակ պլանավորված ռազմավարության իրականացման արդյունք է: «Այս ամենի մասին լռում է նաև Պաշտպանության նախարարությունը. չեմ ուզում այս ամենին քաղաքական իմաստ տալ` դրանով կցածրացնեմ Դնեպրիկ Բաղդասարյանի ու մյուս տղաների դերը: Մենք միշտ ցույց ենք տվել, որ Ղարաբաղն ինքն է ձգտել  դեպի հայրենիք ու շրջափակումից դուրս գալու համար փորձել ազատագրվել, բայց այսօր պետք է ցույց տալ նաև, թե ինչն ինչպես է եղել»-նշեց Սուրեն Կարապետյանը:

Պատմաբան Գևորգ Մելքոնյանը նշեց, որ Քաշաթաղի շրջանն ավելի հին պատմություն ունի: Այստեղ մարտեր են մղվել դեռ Անդրանիկ զորավարի, Գարեգին Նժդեհի ու Դրաստամատ Կանայանի օրոք: Երբ 1921թ.-ի հուլիսի 5-ին ընդունվում է Լեռնային Ղարաբաղը Խորհրդային Ադրբեջանի կազմում ընդգրկելու և այդ տարածքում ինքնավար մարզ կազմավորելու վերաբերյալ պարտադրված որոշումը, Ադրբեջանը խորամանկությամբ այս տարածքները ընդգրկում է իր պետության քարտեզի մեջ և այս տարածքում ստեղծում Քուրդիստան գավառը: Ըստ պատմաբանի` Քաշաթաղի ազատագրումը պետք է դիտարկել նույնքան կարևոր պատմական իրադարձություն, որքան Շուշիի ազատագրումը:

Ազատամարտիկ Արթուր Բունիաթյանն էլ ասաց. «ես միշտ դեմ եմ եղել յուրաքանչյուր անարդարությանը: Մեկ բան կասեմ. թող ամեն մեկը զբաղվի իր գործով ու խոսի այն մասին, ինչ արել է»:

Անցած շաբաթը բավական բուռն էր Հայոց ցեղասպանության միջազգային ճանաչման համատեքստում: Վերջերս Սիրիայի նախագահ Բաշար ալ Ասադը Սիրիայում կատարվածը համեմատեց 1915 թվականին հայերի և ասորիների հետ կատարված ցեղասպնաթյան հետ:
Սակայն պետք է նկատել, որ մինչև 2011 թվականը Սիրիայի իշխանությունները շատ զսպված քաղաքականություն էին վարում Հայոց ցեղասպանության հարցում, կային որոշ սահմանափակումներ, Սիրիայի նախագահը կոչ էր անում հայերին հաշտվել Թուրքիայի հետ, Սիրիայում խուսափում էին թույլ տալ մեծ միջոցառումներ՝ նվիրված Հայոց ցեղասպանության տարելիցներին: Այսօր լրագրողների հետ հանդիման ժամանակ ասաց պատմաբան Գևորգ Մելքոնյանը: Նրա խոսքով՝ Սիրիայի քաղաքականության կտրուկ փոփոխությունը հատուկ նպատակ է հետապնդում: Երբ Թուրքիան սկսեց անմիջականորեն միջամտել Սիրիայում կատարված դեպքերին, սիրիական իշխանությունները կտրուկ փոխեցին իրենց քաղաքականությունը Հայոց ցեղասպանության հարցում:
“Ես կարծում եմ, որ Սիրիայի այս քաղաքականությունը Թուրքիային ճնշելու նպատակ է հետապնդում, և Սիրիան այսպես շարունակելու է այնքան ժամանակ, մինչև որ Թուրքիան փոխի իր քաղաքականությունը սիրիական դեպքերի վերաբերյալ: Եթե այսպես շարունակվի, շատ հնարավոր է, որ Սիրիան ճանաչի Հայոց ցեղասպանությունը”,- ասաց Գևորգ Մելքոնյանը՝ հավելելով, որ անգամ Գերմանիան, որ հարյուրամյակներ եղել է Թուրքիայի գլխավոր դաշնակիցը, կոչ է անում Թուրքիային առերեսվել պատմության հետ և ճանաչել հայերի ու ասորիների ցեղասպանությունը: Ստացվում է, որ այն երկրներում, որտեղ Թուրքիան ունի այդքան մեծ համայնք և մի շարք արտոնություններ, դարձյալ Հայոց ցեղասպնության ճանաչման խնդիր ունի:

Անկախ