Լատվիայում տեղի է ունենալու ԽՍՀՄ անվանումով ավանի բացումը, որը տեղակայված է լինելու Յուրմալայի մոտ: Այն 110 հողատարածքից է բաղկացած լինելու, որոնցից, ի դեպ, մի քանիսն արդեն վաճառվել են 24-56 հազար եվրոյով: Մինի ԽՍՀՄ-ի բացումը տեղի կունենա  հուլիսի 22-ին:

Էկո- գյուղակի ստեղծումը, որի կազմի մեջ է մտնում նաև ԽՍՀՄ-ը, զբաղվում է Vianets-ը: Ընկերության ներկայացուցիչը գործարար Ալ.Խոլոստովը պատմել է, որ միջոցառմանը հրավիրված են Ռուսական Պետդումայի ու Լատվիայի Սեյմի պատգամավորներ: Նրանք ներկա կլինեն խորհրդային ոճով շոու ծրագրին:

Դրա համար Խոլոստովը պետք է  ադմինիստրատիվ տուգանք վճարի, քանի որ Լատվիայում արգելված է  զանգվածային միջոցառումների ժամանակ սովետական խորհրդանիշ օգտագործել: բացի ԽՍՀՄ ավանից,  Vianets ընկերությունը ստեղծել է 5 այլ ավաններ  Putinka, Medvedevka, Valuevka, Rublevka և Obama ecovillage: Գյուղն ամբողջությամբ գնելու դեպքում` կարելի այլ անվանում ընտրել:

Ի դեպ, ՌԴ նախագահ Պուտինի պատվին գյուղակի հայտնվելու մասին լուրը մեծ արձագանք էր առաջացրել Լատվիայում:  Պետության պետական լեզվի կենտրոնից նման անվանման դեմ հանդես եկան, հայտարարելով, որ այն չի համապատասխանում տեղագրության պաշտոնական պահանջներին:

Իսպանիայում հազարավոր մարդիկ դուրս են եկել փողոցներ` պահանջելով վարչապետի հրաժարականը,  որին մեղադրում են կառավարության ֆոնդից գումար վերցնելու մեջ:

Երեկ Բարսելոնայում և Մադրիդում հազարավոր մարդիկ դուրս են եկել փողոցներ պահանջելով Իսպանիայի վարչապետ Մարիանո Ռահոյի հրաժարականը:

Ժողովրդական կուսակցության առաջնորդ Ռահոյը վարչապետ է դարձել 2011թ-ին, իսկ այժմ կառավարության ֆոնդերից գումար վերցնելու համար ցուցարարները պահանջում են նրա հրաժարականը:

Ցույցը սկսզբնական շրջանում խաղաղ բնույթ է կրել, սակայն այն վերածվել է կատաղի բախման, երբ ոստիկանությունը բախվել է ցուցարարների հետ` երկու կողմից էլ վիրավորներ են եղել:

Ցուցարարները փակել էին  Ռահոյի Ժողովրդական կուսակցության գրասենյակ տանող ճանապարհները: Այնուհետև նրանք երթ են կազմակերպել քաղաքի փողոցներով, որից հետո բախում է տեղի ունեցել ոստիկանների հետ:

Բախման արդյունքում վիրավորվել է մեկ ոստիկան և ցուցարար, կան ձերբակալվածներ:

Պետական պաշտոնիայի տվյալներով` Թուրքիայում Սիրիայի սահմանի մոտակայքում հորդառատ անձրևներից առաջացած հողի փլուզման հետևանքով զոհվել է հինգ մարդ:

Կառավարիչ Ջելյալետինա Լեկեսիզը հայտնել է, որ հողի փլուզումը տեղի է ունեցել ուրբաթ առավոտյան Հաթայ նահանգի Դորտյոլ քաղաքում, որի արդյուքնում փլուզվել է վեց տուն: Առնվազն 12 մարդ վնասվածքներ է ստացել:

Ըստ մասնավոր Դոգան լրատվական գործակալության`զոհվել են ծեր կին ու տղամարդ և իրենց երկու թոռները, որոնք մնացել էին իրենց փլուզված տան տակ:

Կառավարությանը կից աղետների կառավարման գործակալության տեղեկություններով` ուղղաթիռների միջոցով փրկվել են ինը մարդ:

Թուրքիայում հաճախ են տեղի ունենում հորդառատ անձրևներից հետևանքով առաջացած մահվան ելքով հողի փլուզումներ:

ԱՄՆ ազգային անվտանգության գործակալությունը գերմանական ԲՆԴ-ի հետախուզության հետ Գերմանիայում նոր լրտեսական կենտրոն են բացելու: Հեռախոսազանգերի գաղտնալսման  ու էլեկտրոնային տվյալների հավաքման կենտրոնը գտնվելու է Վիսբադենում, իսկ  ԱՄՆ միացյալ ուժերի շտաբ-բնակարանը` Եվրոպայում: ԿՀՎ-ի տվյալներով, ԱՄՆ լրտեսական ծրագիրն օգնել է ԳԴՀ-ի տարածքում կանխելու 7 ահաբեկչություն: Սակայն ընդդիմությունը դրա հետ համաձայն չէ:

Բրիսթոլի համալսարանի գիտնականները մշակել են մի ուշագրավ տեխնոլոգիա: Ուսումնասիրությունների համաձայն, մեզը կարող է սմարթֆոնները լիցքավորելու համար  բավարար քանակությամբ էներգիա  արտադրել: Մեզը բաց են թողնում մի քանի հատուկ ջերմային մարտկոցների միջով, որոնցում միկրոօրգանիզմներ կան: Մանրէներն այդ օրգանիզմներով են սնվում, իսկ դրանց կենսագործունեության արգասիքները ելքի մոտ  հոսանքի են վերածվում: Ամբողջ էլեկտրական լիցքը հավաքվում է կուտակիչներում:  Ներկայում  այդ տեխնոլոգիայով արտադրված էներգիան բավականացնում է միայն սմս ուղարկելուն կամ էլ կարճ հեռախոսազանգ կատարելուն: Բացի այդ, ջերմային մարտկոցը , որում կատարվում է տրոհումը, ավելի նման է մեքենայի շարժիչի, ուստի կատարելագործման համար դեռևս աշխատանքներ պետք է կատարվեն: Նման ջերմային մարտկոցներ կտեղադրվեն զուգարաններում, որպեսզի հոսանքն իսկույն տարածվի բոլոր էլեկտրասարքերի մեջ:

Եվրոպան ու Հյուսիսային Ամերիկան իմացան, թե ինչ բան է արևադարձային ամառը, սակայն դա ուրախություն նրանց չբերեց: Արդեն մեկ շաբաթից ավելի է, ինչ Ատլանտիկայի երկու կողմերում օդի ջերմաստիճանն ավելի քան 30⁰ է:

Մեծ Բրիտանիայում շոգի պատճառով մահացել է ավելի քան 800 մարդ: Դժվար է ֆրանսիացիների, իսպանացիների ու ԱՄՆ արևելյան ափի բնակիչների համար: Վաշինգտոնում, որտեղ, շոգը նորություն չէ, բնակիչները նույնպես տառապում են բարձր ջերմաստիճանից ու խոնավությունից:

Հարյուրավոր մարդկանց մոտ “ջերմային հարված”, “գերտաքացում”, կամ էլ “ջրազրկում” է ախտորոշվել: Բժիշկներն առաջարկում են նստել տանը, որտեղ օդորակիչներ կան: Շտապօգնությունը հիվանդներ է տեղափոխում. Բոլորի մոտ նույն ախտանշաններն են: Բոլոր արևելյան նահանգներում, Ատլանտյան օվկիանոսի ափերից մինչև Մեծ լճեր ջերմաստիճանը 30,35,40 աստիճան է և օդերևութաբաններն ասում են, որ շոգը շարունակվում է:

Նույնն է Եվրոպայում: Ասես տապակի մեջ լինեն ու, բոլորը չէ, որ դիմանում են այդ շոգին. իսպանացիները մի կերպ շոգը մեղմում են լողափերին, Բրիտանական կղզիներում, իսկապես դժվար է.օդափոխիչներն աշխատում են անընդհատ, սակայն շատ են խեղճանում երեխաները: Լոնդոնում վտանգի երրորդ աստիճան է հայտարարված: Դա նշանակում է, որ  վտանգի տակ է մարդկանց առողջությունը: Մասնագետներն ասում են, որ հարյուրավոր մահեր են գրանցվել.դրանք հիմնականում տարեցներն են, որոնք  սրտի խնդիրներ ունեն:

Չինաստանից 20-ամյա բնակչուհին անսովոր հմտություն է ցուցադրել` կարդալով լեզվի ու շուրթերի օգնությամբ: Չան Տզ-Քվանը նաև լսողության խնդիրներ ունի:

Տպագիր տեղեկության անսովոր ընկալումն աղջիկը զարգացրել է այն պատճառով, որ մատների բարձիկներն անբավարար զգայնություն ուեն   կույրերի համար նախատեսված գրքերը կարդալու համար:

Նրա առաջին ուսուցչուհին աում է, որ աղջիկն անսովոր ընդունակություններ է ցուցադրել դեռևս մանուկ հասակում: Դպրոցական դասընթացի ժամանակ նա ջանադիր կերպով պարապում էր ու ամբողջ ազատ ժամանակը ընթերցանությամբ էր զբաղվում:

“Ճիշտն ասած, ես չեմ հիշում, թե երբ  այդ գաղափարը ծնվեց: Ես 5 տարեկան էի, երբ ինքնուրույն սկսեցի կարդալ լեզվի օգնությամբ”: Նա , իհարկե, անհարմար է զգում անծանոթների ներկայությամբ լեզվով կարդալ, քանի որ իրեն տարօրինակ են կարծում: Այնուամենայնիվ, աղջիկը քոլեջի քննություններում կարողացել է բարձր միավորներ հավաքել ու առաջ անցնել մյուսներից:

Բրայլի տառատեսակը ռելիեֆա-կետային տակտիլային տառատեսակ է, նախատեսված կույրերի կարդալու ու գրելու համար: Այն Լուի Բրայլը մշակել է  1821-ին: Բրայլի տառատեսակի պատկերման համար  երկու սյունակում տեղադրված 6 կետ կա` յուրաքանչյուրում` 3-ական:

Հյուսիսային Կարոլինայի կենտրոնական համալսարանի պրոֆեսոր Դիանա Վորմսլի խոսքով, աղջկա դեպքը բացառիկ է: Նա կարծում է, որ  շուրթերի  ու  լեզվի մոտ մաշկը կարող է  ընդամենը այդ 6 կետից 2-ը զգալ: Համեմատության համար ասվում է, որ  ափի երեսի հատվածը կարող է տարբերել իրարից 50-100 մմ հեռավորությամբ կետեր:

Չնայած սահմանափակ հնարավորություններին, Չան Տզ-Քվանն իրեն լիարժեք մարդ է համարում և մոտ ապագայում ցանկանում է թարգմանչուհի դառնալ:

Դուբայի իշխանությունները որոշել են խթանել քաշ գցելը ու դրա դիմաց խոստացել են պարգևատրել ոսկով: “Ձեր քաշը ոսկու մեջ” է ծրագրի շրջանակներում, որն անց է կացվելու հուլիսի 19-ից օգոստոսի 16-ը, քաղաքի բնակիչները կստանան մեկ գրամ ոսկի`(շուրջ 42 ԱՄՆ դոլար)` ավելորդ քաշի յուրաքանչյուր կգ-ը գցելու դիմաց: Առաջին 3 առաջատարները կստանան 20 հազար դրահմ (մոտ 5,5 հազար ԱՄՆ դոլար):

Մասնակիցները կկշռվեն ծրագրում գրանցման ու ավարտի օրը: Պարգև կստանան Դուբայի այն բնակիչները, որոնք կկարողանան այդ ընթացքում առնվազն 2 կգ նիհարել: Դուբայում ավելի քան 91 հանրամատչելի օբյեկտ կա սպորտի տարբեր ձևերով մարզվելու համար:”Շոգ եղանակը չպիտի մարզվելուց խուսափելու պատճառ դառնա”,-ասում են  քաղաքապետարանից :

Գիրությունը ԱՄԷ-ում վաղաժամ մահվան պատճառներից մեկն է: 2007-ի դրությամբ երկրի բնակչության  շուրջ 68%-ը ավելորդ քաշ ուներ:

ՄԱԿ-ը 2013-ի հուլիսին աշխարհի ամենագեր  ազգ է ճանաչել մեքսիկացիներին: Ճարպակալմամբ է տառապում մեքսիկացիների 32,8%-ը, ընդ որում, ավելորդ քաշը, ըստ Մեքսիկայի կառավարության տվյալների, դիտվում է երկրի բնակչության 70%-ի մոտ:

Կինը, որը երկու պատերի միջև եղած ճեղքով ներքև էր ընկել, յոթ ժամ մնացել է այդ ճեղքի մեջ, քանի որ բնակիչները կարծում էին, թե նա ուրվական է:

Կինը, որի անունը չի հրապարակվել, Չինաստանի Անհոյ նահանգի Ֆեյդոն համայնքում մտել է երկու պատերի մեջ գտնվող ճեղքի մեջ, սակայն չի հասկացել, որ ճեղքը գնալով նեղանում է և մնացել է ճեղքի մեջ անշարժացած:

Երբ նա սկսել է օգնություն կանչել, տան բնակիչները մտածել են, թե դա ուրվական է և վախեցել են մոտենալ ճեղքին:

Թակարդում հայտնված կինը ամբողջ գիշեր անց է կացրել ճեղքի մեջ և օգնություն կանչել:

Առավոտյան անցորդները նկատել են նրան և փրկարար ջոկատ կանչել, որոնք արագ ժամանել և ազատել են նրան:

Կնոջը ազատելու համար նրանք ստիպված են եղել քանդել պատի մի մասը, ինչը նրանցից 20 րոպե է պահանջել:

Թուրքիայի Մուղլա քաղաքում իրականացվելու է դեմքի փոխպատվաստման վիրահատություն, որը կդառնա 5-րդը ողջ երկրում: Այս դեպքում հիվանդը քաղաքացի Ռեջեփ Սերթն է: Նրան փոխպատվաստելու են Լեհաստանի քաղաքացի Անջեյ Քուչզի դեմքը, որը հանգստի նպատակով եկել է Թուրքիա և մահացել դժբախտ պատահարի հետևանքով: Բժիշկների անցկացրած զննումների ու թեստերի արդյունքում պարզվել է, որ հիվանդի և դոնորի մաշկը համընկնում են: Այս վիրահատությամբ զբաղվող բժիշկը նշել է, որ իրենք պատրաստվում են ամբողջությամբ փոխպատվաստել հիվանդի դեմքը, սակայն չի բացառվում, որ կիրականացնեն նաև մասնակի փոխպատվաստում: Նման հնարավորությունը պարզ կդառնա վիրահատության ժամանակ:

«Անադոլու» գործակալությունը գրում է, որ Ռեջեփ Սերթը արդեն հիվանդանոցում է և պատրաստվում է վիրահատության: Վերջինիս դեմքը վնասվել է 2007 թվականին դժբախտ պատահարի հետևանքով: Սերթը զենք է մաքրել, որը պատահաբար կրակել է ուղիղ նրա դեմքին: Հիվանդը նշել է, որ արդեն մեկ տարի է սպասում է այս վիրահատությանը:

Դուբայում նորվեգացի կինը 16 ամսվա ազատազրկման է դատապարտվել բռնաբարության դեպքի վերաբերյալ տեղեկացնելու համար:

25-ամյա կնոջը աշխատանքային այցով Արաբական միացյալ էմիրություններում գտնվելու ժամանակ բռնաբարել են, որի մասին նա հայտնել է տեղի ոստիկանությանը:

Դուբայի ոստիկանությունում նրան չէին հավատացել և վերցնելով նրա անձնագիրը՝ բանտարկել էին արտաամուսնական հարաբերություններ ունենալու մեղադրանքով:

Նորվեգացի կինը սեռական ոտնձգության մասին հայտնել էր այս տարվա մարտին, որից հետո նա ստիպված է եղել մի քանի օր անցկացնել բանտախցում, որից հետո նրան թույլ էին տվել խոսել հեռախոսով:

Նորվեգիայի դեսպանատունը նրա ընտանիքի անդամների աջակցությամբ կարողացել էր բանակցել և բանտախցից ազատել կնոջը, որը, մինչև այս շաբաթ նրա նկատմամբ մեղադրանք ներկայացնելը, գտնվում է նորվեգական եկեղեցու պաշտպանության ներքո:

Կինը Verdens Gang թերթին հայտնել էր, որ իրեն մեղադրում են արտաամուսնական կապեր ունենալու, ալկոհոլ օգտագործելու և սխալ վկայություն տալու մեջ:

Նորվեգական եկեղեցու քահանան հայտնել է, որ կնոջ վիճակը շատ վատ է, և իրենք Շարիաթի օրենքների վրա հիմնված արդարադատություն ունեցող երկրից այլ բան չէին սպասում:

Կնոջը դատապարտել են մեկ տարի և չորս ամիս ազատազրկման, և քանի որ Նորվեգիան դատապարտյալների հանձնման պայմանագիր չունի Դուբայի հետ, կնոջ ապագան անորոշ է մնում:

Ռուսաստանի Մեծ թատրոնի առաջատար ջութակահարներից մեկը բեմից ընկնելով նվագախմբի համար նախատսված փոսի մեջ մահացել է:

Երեքշաբթի օրը տեղի ունեցած դժբախտ պատահարի արդյուքնում աշխարհահռչակ մոսկովյան թատրոնում չորս տասնամյակ հանդես եկած 65 –ամյա Վիկտոր Սեդովը ստացած վնասվածքներից հիվանդանոցում մահացել է:

Թատրոնի ներկայացուցիչ Կատերինա Նովիկովան նշել է, որ Սեդովը նվագախմբի ամենասիրված անդամներից է եղել և մեծ հումորի զգացում է ունեցել՝ ավելացնելով, որ Սեդովը նվագախմբի փոսի մեջ ընկել է երեքշաբթի և ստացված վնասվածքներից հիվանդանոցում մահացել է չորեքշաբթի:

Այս տարվա հունվարին թատրոնի գեղարվեստական ղեկավար Սերգեյ Ֆիլինի նկատմամբ ծծմբաթթվով հարձակում էր իրականացվել, որի արդյուքնում նա երրորդ աստիճանի այրվածքներ էր ստացել:

Այնուամենայնիվ Մեծ թատրոնի պարողները և աշխատակազմը նշում են, որ հնարավոր է, որ հենց Ֆիլինն է կազմակերպել այդ դեպքը:

Անցած ամիս աշխատանքից հեռացվել էր թատրոնի տնօրենը, որին փոխարինել էր Մոսկվայի Ստանիսլավսկու անվան երաժշտական թատրոնի տնօրեն Վլադիմիր Ուրինը:

Ռուսաստանի մշակույթի նախարար Վլադիմիր Մեդինսկին հայտնել էր, որ Մեծ թատրոնի տնօրենը հեռացվել է թատրոնում առկա բարդ իրավիճակի պատճառով:

Հուլիսի սկզբին Եգիպտոսում ռազմական հեղաշրջում տեղի ունեցավ. բանակը պաշտոնից հեռացրեց «Մահմեդական եղբայրներ» կուսակցության ներկայացուցիչ Մուհամեդ Մուրսիին: Այնուհետև հայտարարեցին, որ Մուրսին ծրագրել էր սրել շիաների ու սուննիների հակասությունները` հրահրելով տարածաշրջանային պատերազմ սուննիների և շիաների միջև:

Ո՞րն է սուննիների ու շիաների տարբերությունը

Հարց է առաջանում` ի՞նչ հակասություններ կան սուննիների և շիաների միջև, որ պատրաստ են անգամ պատերազմել միմյանց դեմ: Ովքե՞ր են սուննիները և ովքե՞ր են շիաները:

Ըստ տարբեր տվյալների` աշխարհում իսլամի հետևորդների թիվը 1-1,6 մլրդ է: Նրանց ճնշող մեծամասնությունը` ավելի  քան 80%-ը, իսլամի սուննի ուղղության հետևորդ է: Շիա ուղղությունը իսլամի երկրորդ ամենազանգվածային ուղղությունն է. մահմեդականների մոտ 15 և ավելի տոկոսն այս ուղղության հետևորդ է:

Իսլամում սուննի և շիա ուղղությունը սկիզբ է առել 632 թվականից: Մուհամմեդ մարգարեի մահվանից հետո  նրա հետևորդների միջև առաջնորդի աթոռի  համար պայքար է սկսվում, և հարց է առաջանում, թե պաշտոնն  ինչ սկզբունքով պետք է փոխանցվի ժառանգորդներին: Չորրորդ խալիֆ Ալին, որ Մուհամմեդի զարմիկն ու փեսան էր, պնդում էր, որ խալիֆի պաշտոնը կարող են ժառանգել միայն Մուհամմեդի ցեղի ներկայացուցիչները, մինչդեռ Մուհամմեդի ընկեր Աբու Բակրը և նրա կողմնակիցները կարծում էին, որ իմամին պետք է ընտրեն: Ալիի, ապա նաև նրա երկու որդիների սպանությամբ իսլամում սկիզբ է դրվում երկու ուղղությունների:

Շիա թարգմանաբար նշանակում է  «Ալիի հետևորդներ»:  Նրանք Մուհամմեդին հաջորդած չորս առաջնորդներից միայն Ալիին են ճանաչում:

Սուննի բառն էլ թարգմանաբար նշանակում է «սուննայի (ճանապարհի) մարդիկ»: Սուննան Մուհամմեդ մարգարեի կյանքի ու գործունեության  պատմությունն է և մտքերի ժողովածուն`  սկսած այն պահից, ինչ նա մարգարե դարձավ:

Ըստ «Վիքիպեդիա» առցանց հանրագիտարանի` սուննի մահմեդականների համար նրանց սուրբ գիրքը մեկնաբանությունների ենթակա չէ` նրանց ընկալումները սահմանափակված են դոգմաներով: Շիաների դեպքում Ղուրանի մեկնաբանությունը հնարավոր է: Իհարկե, դա կարող է անել միայն անձը,  որը դրա իրավունքն ունի: Բացի այդ, շիաներն  իրենց իմամին ընկալում են որպես Ալլահի ներկայացուցիչ երկրի վրա, մինչդեռ սուննիները աստծո հետ ուղղակի հաղորդակցման կողմնակից են` իմամներին համարելով ուղղակի հարգանքի  և մեծարանքի արժանի կրոնական գործիչներ:

Չնայած տարբերություններին` սուննիներն ու շիաները ունեն նաև ընդհանրություններ. բոլորի համար միակ աստվածն Ալլահն է, իսկ Մուհամմեդը` նրա առաքյալը,  երկուսն  էլ հետևում են իսլամի հինգ պատվիրաններին,  պահում  են պասի ամիս Ռամադանը և սուրբ գիրք են համարում Ղուրանը:

Շիաները մեծամասնություն են կազմում Իրանում,  Իրաքում, Բահրեյնում, Լիբանանում, ինչպես նաև Ադրբեջանում: Սիրիայում  սուննիներն են մեծամասնություն, սակայն իշխանությունները շիա ուղղության հետևորդ են:

Շիա բնակչություն`  որպես փոքրամասնություն, ունեն Սաուդյան Արաբիան, Քուվեյթը, Պակիստանը, Եմենը, որտեղ շիաներին  համարում են անջատողական: Բոլոր երկրներում, որտեղ շիաները փոքրամասնություն են, սուննի իշխանությունները ճնշում են նրանց: Այդպիսի երկրներ են Պակիստանը, Աֆղանստանը, Քուվեյթը,  Սաուդյան Արաբիան:

Մահմեդական տարակարծությունները զենք` ազդեցության գոտիների համար պայքարում

Աշխարհաքաղաքագետ Ալեքսանդր դը Վալը Ֆրանսիական Atlantico-ում տպագրված հոդվածում նշում է, որ չնայած ԶԼՄ-ներում շիաները հաճախ ներկայացվում են որպես ծայրահեղական, իսկ սուննիները` չափավոր մահմեդականներ, ըստ գաղափարախոսության` ճիշտ հակառակն է: Եթե շիաները երբևէ վերջակետ չեն դրել Ղուրանի մեկնաբանությունների առումով, ապա սուննիները X դարից արգելել են Ղուրանի որևէ մեկնաբանություն և խստիվ հետևում են դոգմաներին: Բացի այդ, պատմությանը հայտնի ծայրահեղ իսլամիստական ուղղությունները սուննիներն են հիմնադրել:

Դը Վալի կարծիքով` տարբեր շահերից բացի, Արևմուտքը մի կողմից և Ռուսաստանն ու Չինաստանը մյուս կողմից առաջնորդվում են սառը պատերազմի տրամաբանությամբ: Եթե մեկը պաշտպանում է սուննիներին, ապա մյուսը` շիաներին: Ներկայում Ռուսաստանն ու Չինաստանն աջակցում են շիաներին` ի դեմս Իրանի և Սիրիայի, Արևմուտքը` սուննիներին:

Պատմական գիտությունների թեկնածու, դոցենտ, ԵՊՀ միջազգային հարաբերությունների ֆակուլտետի դիվանագիտական ծառայության և մասնագիտական հաղորդակցման ամբիոնի վարիչ Նուբար Չալըմյանը ևս համամիտ է, որ ներկայիս սրված իրավիճակն ընդամենը էներգակիրներով հարուստ տարածաշրջանում ազդեցության հաստատման պայքարի հետևանք է: ԱՄՆ-ն ցանկանում է, որ տարածաշրջանն իր համար կանխատեսելի և կառավարելի լինի: Բացի այդ, արաբական աշխարհը պառակտելով,  ԱՄՆ-ն նաև անվտանգ միջավայր է ստեղծում  իր գործընկեր Իսրայելի համար. «Ներկա վիճակում Իսրայելն իրեն ավելի անվտանգ է զգում, քան նախկինում»:

Իսկ օրինակ` Սաուդյան Արաբիայում կամ Քուվեյթում չեն ուզում ժողովրդավարություն հաստատել, քանի որ այդ երկրներն անսխալ կատարում են իրենց որդեգրած պրոամերիկյան քաղաքականությունը, Իսրայելի համար էլ որևէ վտանգ չեն ներկայացնում:

Դիկտատուրան` արդյունավետ կառավարման միջոց Արևելքում

Չալըմյանն ասում է, որ շիա-սուննի տարաձայնությունները միշտ էլ եղել են, սակայն նախկինում այդ երկրների ղեկավարությունները մշտապես ճնշել են դրանք` թույլ չտալով զարգանալ: Այսպես օրինակ` 80-ականներին Սիրիայում «Մահմեդական եղբայրները» ակտիվացան, սակայն Հաֆեզ  Ասադը արագ ճնշեց նրանց: Իհարկե, ոչ դեմոկրատական եղանակով:

Նույնը Լիբիայում,  Իրանում. կրոնական հեղափոխությունից հետո շիական համայնքը մի քանի օր  կտրուկ  ակտիվացավ, սակայն Քադաֆին անմիջապես ճնշեց, քանի որ հաջորդիվ մյուս կրոնական համայնքները կակտիվանային: Սակայն հիմա կրոնական տարաձայնությունները դարձյալ սրվել են, քանի որ չկան այն վարչակարգերը, որոնք մշտապես ճնշել են այդ տարաձայնությունները: Մարդիկ տասնամյակներ են սպասել, որպեսզի իրենց հաշիվները մաքրեն, և հիմա հարմար առիթ է ստեղծվել:

Մասնագետի խոսքով` այնպես չէ, որ  ղեկավարները, որոնցից  Արևմուտքը փորձում է ազատվել, իրենց դրածոները չեն եղել: Օրինակ` Հոսնի Մուբարաքն իշխանության գալուց ի վեր ամերիկամետ քաղաքականություն էր վարում: Պարզապես Արևմուտքը, մասնավորապես` ԱՄՆ-ն, ցանկանում էր այդ երկրներում նոր ղեկավարներ տեսնել:

Գործընթացը սկսվեց 2003-ից, Իրաքից: Այն ժամանակ Մուամար Քադաֆին ՄԱԿ-ում, դեն նետելով ՄԱԿ-ի կանոնադրությունը, մատնացույց արեց Ասադին, Մուբարաքին ու իրեն` հայտարարելով, որ հաջորդն  իրենք են: Այդպես էլ եղավ:

«Երբ ԱՄՆ-ն Իրաք ներխուժեց,  ակնկալում էր, որ շիա-սուննի հարաբերությունները կլարվեն, ինքն էլ դրանից օգուտ կքաղի: Սկզբում այդպես էլ եղավ, շիաները ողջունեցին ԱՄՆ-ի քայլը, որ իրենց ազատեց  Սադամ Հուսեյնից: Սակայն որոշ ժամանակ անց, երբ հասկացան, որ ամերիկացիներն իրենց երկրից հեռանալու մտադրություն չունեն, շիաներն ու սուննիները միավորվեցին ընդհանուր թշնամու` ամերիկացիների դեմ»,- ասում է Չալըմյանը:

Նրա կարծիքով` շիաներն ու սուննիները միմյանց կողք- կողքի կարող են խաղաղ ապրել, եթե լինի դիկտատորական վարչակարգ, որը թույլ չի տա, որ տարաձայնությունները խորանան ու հակամարտության վերածվեն. «Իսլամը ուժեղ կրոն է, ավելի ուժեղ, քան քրիստոնեությունը: Իսլամը վերածվել է կենցաղավարության:  Այդ երկու գաղափարախոսություններն էլ միմյանց հանդեպ անհանդուրժող են: Մահմեդականները շատ հավատավոր են, ուստի անընդհատ խաբվում են Արևմուտքի կողմից»:

Անդրադառնալով ԱՄՆ-ի վարած քաղաքականությանը` Չալըմյանն ասում է, որ երկու կուսակցությունների քաղաքականությունները տարբերվում են: Հանրապետականները կողմ են ինտերվենցիային, ուժով հարցը լուծելուն: Դեմոկրատները` հանձին Օբամայի, նախընտրում են երկրի ներսի ուժերին միմյանց դեմ լարել և սպասել օգուտ քաղելու հարմար պահին: Այսպես նաև միջոցներ են խնայում, ամերիկյան զինվորներ չեն զոհվում: «Օրինակ` Եգիպտոսն արդեն հոգնած վիճակում է: Եվ ԱՄՆ-ն բառացիորեն փոխնախագահի պաշտոնում նշանակեց իր մարդուն` Մուհամմեդ  Էլ Բարադեյին: Ամեն տեղ էլ նույն վիճակն է. սպասում են, որ երկիրը հոգնի»,- ասում է Չալըմյանը:

Նրա կարծիքով` «Մահմեդական եղբայրներին» իշխանությունից հեռացնելով` ԱՄՆ-ն նաև մեսիջ ուներ Իրանի ժողովրդին` ցույց տալով, որ  Եգիպտոսում կրոնական իշխանությունները  մեկ տարի շարունակ իրենց չարդարացրեցին: Նույնը և Իրանում է,  և Ժամանակն է նրանց էլ հեռացնելու:

Չալըմյանի կարծիքով` Մերձավոր Արևելքը գնում է դեպի մասնատում: Իրաքը, հնարավոր է, երեք մասի բաժանվի` սուննիական, շիական և քրդական: Չի բացառվում նաև Սիրիայի տրոհումը: Բայց մյուս կողմից էլ Թուրքիան հաստատ չի ցանկանա, որ Սիրիայում կամ Իրաքում քրդական ինքնավարություն ստեղծվի, քանի որ նույն քրդական խնդիրն ինքն էլ ունի:

Խոսելով հայկական համայնքների ապագայից` Չալըմյանն ասում է, որ հայերն  առաջիկայում տեղ և անելիք չունեն Մերձավոր Արևելքում: Նախընտրելի տարբերակը հայրենիք վերադառնալն է և Արցախը բնակեցնելը: Ստեղծված պայմաններում հայերը այդ երկրներում ո՛չ իրենց նախկին կենսամակարդակը կարող են ունենալ, ո՛չ էլ նախկին վերաբերմունքի հույսը: Տարիներ են պետք,  որ բորբոքված կրքերը հանդարտվեն: