ԱՄՆ-ի Յուջին քաղաքում ընթացող աթլետիկայի աշխարհի երիտասարդական առաջնության որակավորման փուլի մեկնարկներին մասնակցեցին Հայաստանի ներկայացուցիչները` եռացատկորդ Լևոն Աղասյանն ու սկավառակնետորդ Սուրեն Խաչատրյանը:
19-ամյա Լևոնը 20 երկրի 25 եռացակորդի պայքարում 16 մ 16 սմ արդյունքով գրավեց 6-րդ տեղը և իրավունք ստացավ հուլիսի 27-ին հանդես գալու եզրափակչում:
Սուրենը անհաջող կատարեց 3 մրցափորձերը և 0 ստացավ:
ՀՀ սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարար Գաբրիել Ղազարյանն այսօր Հայաստանի աթլետիկայի ֆեդերացիայի նախագահ Ռոբերտ Էմմիյանի և աշխարհում հայտնի <<Mondo>> իտալական ընկերության <<Mondo Sport & Flooring Division>>-ի միջազգային հարաբերությունների ղեկավար Անդրեա Վալլաուրի հետ քննարկել է աթլետիկայի միջազգային ֆեդերացիայի աջակցությամբ Երևանում ժամանակակից վազքուղի կառուցելու հարցը: Այն պետք է համապատասխանի միջազգայինչափանիշներին ու հնարավորություն ստեղծի Հայաստանում անցկացնելու միջազգային խոշոր մրցաշարեր և առաջնություններ:
Հունիսի 21-22-ին Վրաստանի մայրաքաղաք Թբիլիսում կայանալու է աթլետիկայի Եվրոպայի թիմային առաջնության 3-րդ խմբի մրցաշարը, որին մասնակցելու են նաև մեր երկրի ներկայացուցիչները:
Հայաստանի հավաքականը վաղ է մեկնել մրցավայր և ուսումնամարզական հավաք է անցկացնում: Հավաքականը գլխավոր մարզիչ Միշա Հայրապետյանի ղեկավարությամբ նախապատրաստվում է 20 աթլետ:13 աթլետ նախապատրաստվում է Հայաստանում և հունիսի 19-ին կմիանա թիմին:
Մերոնք կարողությունները փորձեցին Թբիլիսիում կազմակերպված Վրաստանի բաց առաջնությունում:
100 մ վազքում 12,36 վայրկյան արդյունքով հավասարը չունեցավ Դիանա Խուբեսերյանը: 800 մ վազքում 2.15,79 վայրկյան ցուցանիշով Լիլիթ Հարությունյանն առաջինն էր: Նա 400 մ վազքում՝ 59,15 վայրկյան ցուցանիշով 3-րդն էր: Բարձրացատկորդուհի Վիկտորյա Ստեփանյանը (155 սմ), հեռացակորդուհի Սաթենիկ Հովհաննիսյանը (5 մ 90 սմ), 800 մ վազորդուհի Աննա Քարհանյանը (2.19,76 վայրկյան) գրավեցին 2-րդ տեղը:
Կարապետ Սուքիասյանը, բարձրացատկելով 1 մ 90 սմ, գրավեց 1-ին տեղը: Հեռացատկորդ Արտակ Համբարձումյանը 7 մ 7 սմ արդյունքով գրավեց 2-րդ տեղը:
Հայաստանի աթլետիկայի հավաքականն ուղևորվեց Վրաստանի մայրաքաղաք Թբիլիսի: Այն կնախապատրաստվի հունիսի 21-22-ին Թբիլիսում կայանալիք աթլետիկայի Եվրոպայի թիմային առաջնության 3-րդ խմբի մրցաշարին:
Հայաստանի ընտրանին, գլխավոր մարզիչ Միշա Հայրապետյանի, նրա օգնականներ՝ Արսեն Պետրոսյանի, Զաուր Սարգսյանի և Վիլհեմ Գասպարյանի ղեկավարությամբ, երկշաբաթյա ուսումնամարզական հավաք կանցկացնի: Մեր երկրի ներկայացուցիչները կմասնակցեն հունիսի 7-8-ին կայանալիք աթլետիկայի Վրաստանի բաց առաջնությանը:
Մայիսի 24-25-ը ՀՀ Արարատի մարզի Արտաշատի քաղաքային մարզադաշտում կայացավ աթլետիկայի տղամարդկանց և կանանց ՀՀ առաջնությունը, որին մասնակցում էին 120 մարզիկ և մարզուհի՝ Երևանի, Գյումրիի, Վանաձորի, Կապանի, Արտաշատի, Էջմիածնի, ՕՀՊՄՔ-ի և ԼՂՀ-ի մարզադպրոցներից:
Առաջնության մասնակիցները խաղարկեցին 129 մեդալ:
Կանանց մրցապայքարում Հայաստանի առաջնության հաղթողներ դարձան՝
| Խուբեսերյան Դիանա (Երևան) | վազք 100 մ, 200 մ |
| Հարությունյան Լիլիթ (Վանաձոր) | վազք 400 մ, 1500 մ |
| Քարհանյան Աննա (Վանաձոր) | վազք 800 մ |
| Ալավերդյան Էլլադա (Վանաձոր) | վազք 3000 մ |
| Բակունց Աննա (Կապան) | 400 մ արգելավազք |
| Հովհաննիսյան Սաթենիկ (Երևան) | հեռացատկ, եռացատկ |
| Ավետիսյան Հերմինե (Գյումրի) | սկավառակի նետում, գնդի հրում |
| Թադևոսյան Անահիտ (Երևան) | մուրճի նետում |
4X400 մ փոխանցավազքում հաղթող ճանաչվեց կանանց Վանաձորի հավաքականը, իսկ երևանցի Անահիտ Թադևոսյանը մուրճի նետման մրցաձևում՝ 50 մ 5 սմ արդյունքով, սահմանեց ՀՀ նոր ռեկորդ:
Տղամարդկանց մրցապայքարում ՀՀ առաջնության հաղթողներն են՝
| Մուրադյան Արթուր (Երևան) | վազք 100 մ |
| Գրիգորյան Սամվել (Երևան) | վազք 200 մ, 400 մ արգելավազք |
| Մկրտչյան Տիգրան (Գյումրի) | վազք 400 մ |
| Հայրապետյան Աշոտ (ԼՂՀ) | վազք 800 մ, 1500 մ |
| Մկրտչյան Երվանդ (Գյումրի) | վազք 3000 մ |
| Համբարձումյան Արտակ (Երևան) | հեռացատկ |
| Աղասյան Լևոն (Կապան, ԲԿՄԱ) | եռացատկ |
| Մարտիրոսյան Ալբերտ (Գյումրի) | գնդի հրում, նիզակի նետում |
| Խաչատրյան Սուրեն(Երևան) | սկավառակի նետում |
4X100մ փոխանցավազքում հաղթող ճանաչվեց Արտաշատի հավաքականը, իսկ 4X400մ փոխանցավազքում՝ Գյումրու հավաքականը:
Աթլետիկան անվանում են սպորտի թագուհի: Հայաստանի` այս գրավիչ մարզաձևի ներկայացուցիչները, չնայած ունեցած սուղ պայմաններին, ձմեռային ցուրտ օրերին էլ շարունակում են մարզումները: 2014-ի մրցաշրջանը հագեցած է միջազգային տարբեր մեկնարկներով: Հայաստանի աթլետիկայի հավաքականի գլխավոր մարզիչ, ֆիզիկական կուլտուրայի հայկական պետական ինստիտուտի աթլետիկայի ամբիոնի դոցենտ Միշա Հայրապետյանը ներկայացրեց, թե ինչ փորձություններ են սպասում մերոնց:
– Կազմվել է մեր երկրի ներկայացուցիչների մեկնարկների նախապատրաստության օրացուցային պլանը, Հայաստանի հավաքականի թեկնածուների ցուցակը: Այնպես որ, աշխատանքն առջևում է: 2013-ի համեմատությամբ` որոշվել է ավելի շատ ուշադրություն դարձնել մանկապատանեկան աթլետիկայի զարգացմանը: Աթլետիկայի միջազգային ֆեդերացիան այդ ուղղությամբ աշխատանքների ծրագիր է մշակել: Այն հետաքրքիր է, նորություն, մնում է, որ Հայաստանում իրականացվի: Ի դեպ, միջազգային կազմակերպությունն այդ նպատակով զգալի մարզագույք է տրամադրել, տեսականին մեկ տասնյակ է: Այդ ամենն օգտագործվելու է մարզումները կազմակերպելու, մրցումներն անցկացնելու ժամանակ:
Փորձը ցույց է տվել, որ աշխատանքն արդյունավետ է, երբ աթլետիկան ուսուցանվում է պատանեկան վաղ հասակից: 2013-ին ունեցել ենք Եվրոպայի պատանիների չեմպիոն: Այդ հաջողությանը հասել է կապանցի եռացատկորդ Լևոն Աղասյանը: Փետրվարի 12-ին Հայաստանի հավաքականի 21 մարզիկ-մարզուհիները կուղևորվեն Վրաստան: Թբիլիսիում կկազմակերպվի կարճատև ուսումնամարզական հավաք: Փետրվարի 16-ից մերոնք կարողությունները կփորձեն Վրաստանի մայրաքաղաքում կազմակերպվելիք միջազգային մրցումներում: Դրանց ավարտից հետո ուսումնամարզական պարապմունքները տեղում կշարունակվեն մինչև փետրվարի 21-ը: Ապա մեր ընտրանին կմեկնի Ստամբուլ, որպեսզի մասնակցի բալկանյան երկրների ձմեռային առաջնությանը: Հայաստանի աթլետներն այս ստուգատեսում երկրորդ անգամ են կարողությունները փորձելու: Նորամուտը նշել ենք 2013-ին: Մեր երկրի մարզուհիների հավաքականը 11 պետությունների ներկայացուցիչների պայքարում զբաղեցրել է 5-րդ տեղը, որը լավ արդյունք է: Իսկ Հայաստանի տղամարդկանց հավաքականը բավարարվել է 9-րդ տեղով: Անցյալ տարի մրցանակակիր չենք ունեցել: Դրան մոտ էր 4-րդ տեղը գրաված հեռացատկորդ Սաթենիկ Հովհաննիսյանը:
Այս տարի կփորձենք լրացնել այդ բացը: Ցույց տված արդյունքներով դրան կարող են հավակնել մեր երկրի հեռացատկորդները: Հունվարի 17-ին, երբ ձմեռային մրցաշրջանի բացման մրցում անցկացրինք «Հայաստան» մարզական միության Երևանի մարզասրահում, մյուս մրցաձևերում առանձնակի բարձր արդյունքեր չարձանագրվեցին: Մարտի սկզբին աշխարհի ձմեռային առաջնությունն անցկացվելու է Լեհաստանում: Հայտավորել ենք Վարդան Փահլևանյանին, որը 2013 թ. հեռացատկել է 7 մ 89 սմ: Հնարավոր է, որ փոփոխություն կատարվի, եթե ավելի բարձր արդյունք ցույց տվող գտնվի:
– Հայաստանից մարզուհի չի՞ մեկնելու աշխարհի առաջնություն: Որպես կանոն, տարբեր մարզաձևերում մասնակցելու հրավեր ուղարկվում է այս կամ այն երկրի երկու սեռի ներկայացուցիչների:
– Միայն մեկ տեղ է հատկացվել: Մինչև 2013-ը աթլետիկայի աշխարհի առաջնությանը մասնակցելու հրավեր էր ուղակվում 1-ական մարզիկի և մարզուհու: Բայց այդ մոտեցումը վերանայվել է:
– Հայաստանի հավաքականից հեռացողներ, կանոնավոր մարզումները թողնողներ կա՞ն:
– Չի մարզվում 400 մ վազորդուհի Անահիտ Աբրահամյանը: Նա երիտասարդ է, 2013-ին Եվրոպայի 3-րդ խմբի թիմային առաջնությունում 6-րդ տեղ է գրավել: Աբրահամյանը Գյումրիում է բնակվում, մարզվելու համար պայմաններ չկան: Եթե նա Սանկտ Պետերբուրգ գնա, ապա հնարավոր է` այնտեղ վերսկսի պարապմունքները: Սպասում ենք, թե ինչ կլինի:
– Ի՞նչ պայմաններում են պարապում Հայաստանի աթլետները ձմռանը:
– Մարզումները կազմակերպվում են «Հայաստան» մարզական միության մարզասրահում, որը լավ վիճակում չէ: Տանիքը քամիներից վնասվել է, դրա հետևանքով անձրևաջրերն ավերածություներ են արել: Տուժել են պատերը, նաև մարզահատվածները. արհեստական ծածկը որոշ տեղերում պոկվել է: Մարզասրահի ջերմությունն էլ այն չէ, բայց արդեն համակերպվել ենք:
– Իսկ նիզականետորդները, գնդահրորդները որտե՞ղ են պարապում:
– Մեզ տրամադրված մարզաբազայում միայն գնդահրորդները կարող են մարզվել: Թբիլիսիում և Ստամբուլում կայանալիք միջազգային մրցումների ծրագրերում գնդահրորդների մրցումներ անցկացվելու են, այդ է պատճառը, որ նախապատրաստվում ենք: Տարեսկզբին կազմակերպված մրցումներում ինձ համար հայտնություն էր գյումրեցի Հերմինե Ավետիսյանը, որի նետած գործիքն անցավ 11 մ-ի սահմանագիծը: Ուժեղ սեռի ներկայացուցիչներից երեք մարզիկ է պայքարում հավաքականում ընդգրկվելու համար: Նրանք հավասար արդյունքներ են ցույց տալիս:
– Ոչինչ չասացիք նիզականետորդների մասին: Մինչդեռ վերջին օլիմպիական խաղերի վարկանիշային մրցումներում Հայաստանի ներկայացուցիչը հենց այդ մրցաձևում է ուղեգրի արժանացել:
– Գյումրեցի Մելիք Ջանոյանը շարունակում է այդ մարզաձևով զբաղվել: Բայց կարելի է ասել, որ նա միայն օլիմպիական խաղերից առաջ է ակտիվություն դրսևորում, մարզվում է արտերկրում, մրցումների մասնակցում և կարողանում է օլիմպիական խաղերի ուղեգրերի արժանանալ: Նա իրեն հավասար մրցակից Հայաստանում չունի:
– Մերոնց` 2014-ի մրցաշրջանի միջազգային ո՞ր մրցումների մասնակցությունն եք առավել կարևորում:
– Եվրոպայի 3-րդ խմբի թիմային առաջնությունը, որը կայանալու է հունիսին, Թբիլիսիում: Նախատեսվում է մրցումների շեմին Վրաստանում ուսումնամարզական հավաք անցկացնել: 2013-ին այդ ստուգատեսը կայացել էր Սլովակիայի Բանսկա Բիստրիցա քաղաքում: Հայաստանից 20 մասնակից կար: Այս տարի 25-26 մարզիկ-մարզուհի մրցասպարեզ կհանենք: Անցյալ տարի15 երկրների հավաքականների պայքարում ընդհանուր հաշվարկով զբաղեցրել ենք 9-րդ տեղը:
– Աթլետիկայի վիճակի բարելավման ի՞նչ հուսադրող սպասումներ կան:
– 2013-ից խոսվում է այն մասին, որ Երևանի «Հրազդան» մարզադաշտում արհեստական ծածկ է տեղադրվելու, աթլետիկայի ժամանակակից պայմաններ են ստեղծվելու: Հայաստանի սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարության ղեկավարությունը հայտնել է, որ այդ ուղղությամբ աշխատանքները սկսելու թույլտվություն ստացվել է, բայց տեղաշարժ առայժմ չկա: Ներկայումս այդ մարզաբազայում պարապել հնարավոր չէ: Եթե հարցը լուծվի, ապա Հայաստանի հավաքականը մարզվելու վայր կունենա: Փաստն այն է, որ աթլետների ամառային մարզումների համար Հայաստանում ոչ մի մարզաբազա չկա:
– Իսկ Ծաղկաձորի աթլետիկայի երկու մարզաբազանե՞րը:
– Այնտեղ էլ պայմաններ չկան: Վերին հատվածի մարզաբազան, որում տարիներ առաջ անցկացվում էին Եվրոպայի ռեկորդակիր Ռոբերտ Էմմիյանի սահմանած պարգևների խաղարկության միջազգային մրցումները, այժմ մասնավոր սեփականություն է, նոր տեր ունի, այլևս աթլետների համար գոյություն չունի: Իսկ ստորին հատվածում կառուցված հին մարզաբազան ավերված է: Այն հարմարեցվում է, որպեսզի կազմակերպվեն Հայաստանի նախագահի սահմանած մրցանակների համար ընտանիքների մրցումները:
– Հայաստանի աթլետիկայի ֆեդերացիայի նախագահ, Ֆրանսիայում բնակվող Ռոբերտ էմմիյանի նախաձեռնությամբ, ամեն տարի մեր աթլետները Ֆրանսիայում համատեղ ուսումնամարզական հավաք են անցկացնում այդ երկրի ներկայացուցիչների հետ: 2014-ին նախատեսվո՞ւմ է այդպիսի ուսումնամարզական հավաք:
– Դա ամեն տարի արվում է, բայց առայժմ այդ մասին խոսակցություն չի եղել:
– Հայաստանի պատանի աթլետներին ի՞նչ փորձութուններ են սպասում, նրանցից ի՞նչ նոր սպասելիքներ կարելի է ունենալ:
– Միջազգային մրցումներ շատ կան: Սպասելիքները հիմնականում Աղասյանից են: Նա ներկայումս բանակում է ծառայում, դժվար է այնպես անել, որ մարզումների մասնակցի, նախապատրաստվի և մրցումներում հանդես գա:
– Ամեն տարի այս ժամանակահատվածում Հայաստանի աթլետներն Իրանում միջազգային մեկնարկների մասնակցելու հրավեր էին ստանում: Այս առումով որևէ լուր կա՞:
– Ինչքան էլ տարօրինակ է, այս տարի հրավեր չստացանք: Մրցումները, որպես կանոն, կազմակերպվում են փետրվարի սկզբին, իսկ հրավերը ստանում էինք դեկտեմբերի վերջին կամ հունվարի սկզբին: Պատճառի մասին ոչին չեմ կարող ասել: 2013-ին Հայաստանի կանանց և տղամարդկանց հավաքականները Իրանում թիմային պայքարում գրավել են առաջին և երկրորդ տեղերը:
Բելգիացի 95-ամյա աթլետն էվթանազիայի եղանակով հեռացել է կյանքից:
Էմյել Պաուլսը հայտնել է, որ իր որոշման համար չի ափսոսում ու չի վախենում մահից: Տղամարդը տառապում էր ստամոքսի քաղցկեղով:
Կյանքի վերջին րոպեներին ընտանիքի անդմաները, բարեկամներն ու սպորտային ակումբից ընկերներն էին շրջապատել նրան.շուրջ 100 մարդ:
“Սա իմ կյանքի լավագույն տոնն է: Ով կհրաժարվեր կյանքից հեռանալ մտերիմներով շրջապատված ու մի գավաթ շամպայնով”,-հայտարարել է Պաուլսը:
Մարզական լրագրողների շրջանում անցկացված հարցման արդյունքով 2013-ի Ռուսաստանի լավագույն մարզիկ է ճանաչվել օլիմպիական խաղերի կրկնակի չեմպիոնուհի, համաշխարհային 28 ռեկորդների հեղինակ, 2013-ի աշխարհի չեմպիոնուհի, ձողացատկորդուհի Ելենա Իսինբաևան:
Ի դեպ, գրչի մշակները նրան 3-րդ անգամ են ճանաչում տարվա լավագույն մարզիկ:
Արտաշատի քաղաքային մարզադաշտում անցկացվեց Եվրոպայի ռեկորդակիր, հեռացատկորդ Ռոբերտ Էմմիյանի սահմանած մրցանակների հերթական` 12-րդ խաղարկությունը: Մասնակցում էին Ռումինիայի, Բուլղարիայի, Հնդկաստանի, Վրաստանի, Ռուսաստանի, Մոլդովայի, Հայաստանի հեռացատկորդները:
Ի վերջո, առաջին երեք տեղերը զբաղեցրին ռուսաստանցի Ալեքսանդր Պետրովը (7 մ 90 սմ) հայաստանցիներ Վարդան Փահլևանյանը (7 մ 89 սմ) և Գոռ Ներկարարյանը (7 մ 87 սմ):
Հայաստանի աթլետիկայի ֆեդերացիայի նախագահ Ռոբերտ Էմմիյանի սահմանած ռեկորդը` 8 մ 86 սմ, կանգուն է 26 տարի:
Համեստության, շիտակ բնավորության համար նրան լրագրողները հարգում են: Ցավոք, միջոցառումը լուսաբանելու համար ներկա գտնվող ընդամենը երեք լրագրող էր:
Պարզապես, կազմակերպիչները թերացել էին և միջոցառման անցկացման մասին նախապես տեղյակ չէին պահել զանգվածային լրատվամիջոցների ներկայացուցիչներին: