Այսօր Բրյուսելում կանցկացվի «Մեծ յոթնյակի» հանդիպումը։ 17 տարվա ընթացքում առաջին անգամ արդյունաբերական խոշոր տերությունների հանդիպումը կանցնի առանց Ռուսաստանի մասնակցության. մյուս մասնակից-երկրները հրաժարվել են բանակցել Ռուսաստանի հետ Ղրիմը Ռուսաստանին միացնելու հետո։ Քննարկման գլխավոր թեման կդառնա Ռուսաստանի նկատմամբ նոր պատժամիջոցների անցկացման հավանականությունը։

Ի սկզբանե «Մեծ ութնյակի» ձևաչափով գագաթաժողովը պլանավորվել էր անցկացնել Սոչիում։ Մինչդեռ, ԱՄՆ-ի, Ճապոնիայի, Կանադայի, Իտալիայի, Մեծ Բրիտանիայի ու Գերմանիայի լիդերները Ղրիմի հանրաքվեից հետո հրաժարվեցին «հյուրընկալվել» Պուտինին։ Գագաթաժոովի ընթացքում նախատեսված է, որ կքննարկվեն նաև առևտրային հարաբերությունների, էներգետիկ անվտանգության ու եղանակային փոփոխությունների հետ կապված խնդիրներ։

Պետք է նշել, որ երբ այս տարվա հունվարին պատրաստվում էր «հյուրերին ընդունել», Պուտինը նշում էր, որ քննարկման առարկա են լինելու առևտրային հարաբերությունների, էներգետիկ անվտանգության ու եղանակային փոփոխությունների հետ կապված հարցերը։   Այսօր արդեն բոլորովին նոր տեսանկյունից են հարցերը քննարկվում և արդյունաբերական տերությունների էլիտար այս ակումբի անդամները չեն թաքցնում, որ հենց Ուկրաինայի իրադարձություններն են դառնալու բանակցությունների հիմնական թեման։

«Յոթնյակի» երկրները պատրաստ են պահանջել Ռուսաստանից դադարեցնել Ուկրաինայում զինված անջատողականներին ցույց տրվող օգնությունը, ինչպես նաև պաշտոնապես ճանաչել ուկրաինական ընտրություններում Պյոտր Պորոշենկոյի հաղթանակը։ Wall Street Journal պարբերականը նշում է, որ ճանաչումը կկայանա միայն նրանում, որ Մոսկվան իր պաշտոնական ներկայացուցչին ուղարկի մասնակցելու Պորոշենկոյի երդման արարողությանը, որը նշանակված է շաբաթ օրը։

Բայց ամենասուրն են խոստանում լինել Ռուսաստանի դեմ տնտեսական պատժամիջոցների հերթական չափաբաժնի շուրջ «Յոթնյակի» վեճերը։ Իսկ ԱՄՆ նախագահ Բարակ Օբամայի համար կարևոր է, որ «Յոթնյակն» այս հարցում միասնական դիրքորոշմամբ հանդես գա։ Սպիտակ Տունը պետք է փորձի ամբողջ աշխարհին՝ առաջին հերթին Ռուսաստանին ցույց տալ, որ Ռուսաստանի «մեկուսացման» համար պայքարում ինքը մենակ չէ, ինչի մասին անընդհատ բարձրաձայնում է Օբաման։

Wall Street Journal-ի վկայություններով՝ գագաթաժողովի վերջնական հռչակագրի նախագծում ասվում է, որ «Մեծ յոթնյակի» երկրները «պատրաստ են պատժամիջոցները սաստկացնել» և         «կիրառել լրացուցիչ միջոցներ», եթե Ռուսաստանը չգնա հակամարտության խաղաղ կարգավորման։

Իրական տնտեսական պատժամիջոցների կիրառման պարագայում, օրինակ, Գերմանիայի՝ Ռուսաստանի խոշոր դաշնակցի կողմից, հարվածը ուժգին կլինի։ Միայն խնդիրն այն է, որ Ռուսաստանին հարվածելով՝ Գերմանիան ևս հարված կստանա. վերջինիս բիզնես ոլորտը կառավարությունից վաղուց արդեն պահանջում է պատժամիջոցների կրճատում։ «Այս է պատճառը, որ չնայած առաջարկվող ձևակերպումների կոշտությանը, ԵՄ երկրները դժվար թե գնան խիստ, ծայրահեղ պատժամիջոցների կիրառմանը»,-այս կարծիքն է հայտնել ԱՄՆ-ի ներքին հարցերի մասնագետ, պատմաբան Վալերի Գորոխովը։

Թուրքիան մեծացնում է ՌԴ-ից գնվող գազի ծավալները… Ռուս-թուրքական քաղաքական ու տնտեսական հարաբերությունների մերձեցման ու Հայաստանի վրա դրա ազդեցության մասին այսօր լրագրողների հետ խոսեցին թուրքագետ Արտակ Շաքարյանն ու տնտեսագետ Կառլեն Խաչատրյանը: “Մի քանի տարի է, ինչ Թուրքիան ու Ռուսաստանը բարձր մակարդակի տնտեսական հարաբերություններ են հաստատել, ունենում են վարչապետի ու նախագահի մակարդակով բազմաթիվ հանդիպումներ: Չնայած սրան, իհարկե, և՛ Ռուսաստանը, և՛ Թուրքիան գիտակցում են, որ իրենք առհավետ թշնամիներ են”,- այս մասին լրագրողներին հայտնեց թուրքագետ Արտակ Շաքարյանը: Ըստ նրա` Ռուսաստանը գիտակցում է, որ թուրքերն իրենց երկրում 5-րդ շարասյուն են հյուսում` թեկուզ թաթարների միջոցով կամ այլ ճանապարհներով:

Բանախոսը նշեց, որ թուրք գործարարները սկսել են Մերձդնեստրի տարածքում ներդրումներ կատարել, ինչը մեծ բարեհաճություն է Ռուսաստանին:

Տնտեսագետ Կառլեն Խաչատրյանն էլ նկատեց, որ առանց էներգետիկ համագործակցության խորացման էլ ռուս-թուրքական հարաբերությունները բարձր մակարդակի վրա են գտնվում: Ռուսաստանի համար Թուրքիան երկրորդ առևտրային գործընկերն է, իսկ Թուրքիայի համար Ռուսաստանը` առաջինը:

Տնտեսագետը նշեց. “Ռուսական գազը Թուրքիայի համար այլընտրանք չունի. Հարցն այն է միայն, թե ինչպես է փոխադրվելու ռուսական գազը Թուրքիա”: Բանն այն է, որ Թուրքիան Ռուսաստանից գազ է ստանում հիմնականում երկու ուղիով` “Կապույտ ուղղության” գազամուղի միջոցով և տրանսբալկանյան ուղղության գազամուղի միջովով, որն անցնում է Ուկրաինայի տարածքով: Ուկրաինայում առկա անկայունությունն էլ անհանգստացնում է Թուրքիային ու մղում այլընտրանքային ուղու` “Կապույտ ուղղության” գազամուղով մատակարարվող գազի ծավալների մեծացման, քանի որ ի տարբերություն Տրանսբալկանյան ուղու գազամուղի` “Կապույտ ուղղության” գազամուղն աշխարհաքաղաքական ռիսկերից ավելի պաշպանված է: Ռուսաստանից գնվող գազի ծավալների մեծացումն, ըստ նրա, ընթադրում է նաև գազի գների իջեցում Թուրքիայի համար, ինչի շուրջ էլ ընթանում են ռուս-թուրքական բանակցությունները:

Իսկ Արտակ Շաքարյանն ավելացրեց, որ ռուս-թուրքական հարաբերությունները առևտրով չեն սահմանափակվում. Ռուսաստանը Թուրքիայի համար կառուցում է ատոմաէլեկտրակայան, որը վերջին 60 տարիներին եղել է Թուրքիայի ռազմավարական զարգացման պլաններում: Այն հետագայում միջուկային ծրագրի զարգացման հնարավորություն է ընձեռում ու Թուրքիայի համար նաև միջուկային զենքի ստեղծման ախորժակ բացում: Համակագործակցությունը նաև այլ ոլորտներ է ընդգրկում:

Ըստ նրա, ռուս-թուրքական երկարատև պլանով թշնամական հարաբերությունները Հայաստանի համար, սակայն, կարճատև պլանով վտանգավոր են: Շաքարյանը գտնում է, որ առկա իրավիճակում Հայաստանի խնդիրն է ավելի ուղիղ կերպով խոսել Ռուսաստանի հետ , քննարկելով ՄՄ-ի անդամակցման թե՛ դրական թե՛ բացասական կողմերը, բաց քննարկել իրավիճակը: Եվ այս հարցում ամենակարևորն է, ըստ նրա, ցույց տալ հայ հասարակության վերաբերմունքն այս կամ այն հարցի վերաբերյալ:

Անկախ

Ուկրաինայում անցկացվեցին նախագահական ընտրություններ. արդյունքում «Շոկոլադի թագավոր», միլիարդատեր գործարար Պյոտր Պորոշենկոն ընտրվեց Ուկրաիայի նախագահ՝ ստանալով ընտրողների ձայների 57.31 %-ը։

Գաղտնիք չէ, որ Արևմուտքը շահագրգռված էր ընտրությունների շուտափույթ անցկացման ու արդյունքների ճանաչման մեջ. այս մասին էին վկայում նաև հայ քաղաքագետները. մասնավորապես՝ քաղաքագետ Ալեքսանդր Իսկանդարյանը Ուկրաինայում ընտրությունների այս կամ այն կերպ անցկացումը արդեն հաջողություն էր համարում  առկա ճգնաժամի պայմաններում:   Պարզ էր նաև, որ Ուկրաինայի բոլոր հատվածներում ընտրությունների անցկացման համար չկային անգամ նվազագույն անհրաժեշտ պայմաններ, չէին անցկացվում ընտրարշավներ, շատ շրջաններ վերահսկվում էին զինյալների կողմից, և նման պարագայում բնականոն ընտրությունների մասին խոսելն ավելորդ է:

Արևմուտքը սպառնում էր Ռուսաստանին ավելացնել պատժամիջոցները, եթե Ռուսաստանը չճանաչեր  ընտրությունների արդյունքները, իսկ  Գերմանիայի արտաքին գործերի նախարարը շեշտում  էր Ուկրաինայի նախագահական ընտրությունների արդյունքների` բոլորի կողմից ընդունման կարևորությունը՝ նշելով, որ իր կարծիքով Ռուսաստանը չի ցանկանում միջազգայնորեն մեկուսացվել:

ՌԴ արտգործնախարար Սերգեյ Լավրովը, սակայն,  հայտարարեց, որ «Մոսկվան պատրաստ է Ուկրաինայի հետ երկխոսության»՝ նշելով, որ Ռուսաստանը հարգանքով է վերաբերվում Ուկրաինայում անցկացված նախագահական ընտրություններին՝ չնայած նրան, որ ընտրությունները ոչ բնականոն հունով են անցկացվել ու բոլոր թեկնածուների համար պայմանները հավասար չէին, եղել են թեկնածուներին վախեցնելու, բռնությունների դեպքեր։

Ռուսաստանի արտգործնախարարը հայտնեց, որ հաղթող Պորոշենկոն, հուսով է, չի նպաստի Կիևում արևելյան շրջանների նկատմամբ արմատական տրամադրությունների տարածմանը՝ ավելացնելով. «Գլխավորը, հավանաբար, ներկա իշխանությունները հարգանքով վերաբերեն իրենց քաղաքացիներին, նպաստեն կոմպրոմիսային համաձայնությունների ձեռքբերմանը, որը հաշվի կառնի բոլոր քաղաքական ուժերի, էթնիկ, կրոնական խմբերի շահերը»։   Նշենք նաև, որ ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը, սակայն, ընտրություններից հետո արդյունքների վերաբերյալ հայտարարություն չի արել, սակայն մայիսի 23-ին նշել է, որ Ռուսաստանը հարգանքով է վերաբերվում «ուկրաինական ժողովրդի յուրաքանչյուր ընտրությանը» և կաշխատի նոր իշխանական կառույցների հետ։ Պուտինը նշեց նաև, որ խելամիտ կլիներ հանրաքվե անցկացնել, փոխել Ուկրաինայի Սահմանադրությունը և հետո միայն ձևավորել իշխանությունները, այդ թվում՝ ընտրել նոր խորհրդարան ու նախագահ։

Պարզ է մեկ բան` միանշանակ չենք կարող ընկալել Պուտինի հայտարարությունները և դրանք նորովի մեկնաբանվելու հնարավորություն ունեն։

Փոխարենը, ինչպես կանխատեսվում էր, ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման շտապել է շնորհավորել  Ուկրաինայի ժողովրդին արտահերթ նախագահական ընտրություններ անցկացնելու առթիվ և հայտարարել է հաղթողների հետ աշխատելու պատրաստակամության մասին։

Որքանո՞վ սա կլուծի Ուկրաինայում առկա ճգնաժամը, ցույց կտա ժամանակը։  Ամեն դեպքում, ըստ քաղաքագետների՝  ընտրությունների անցկակցմամբ Ուկրաինայում իրավիճակը  չենք կարող լիովին համարել կարգավորված, սրան կհետևեն նոր իրադարձություններ, որոնք ցույց կտան անցկացված նախագահական ընտրությունների դերը Ուկրաինայում իրավիճակի հնարավոր հանգուցալուծման հարցում։

Արմինե Ավետիսյան

Ռուսական Գազպրոմի ու Չինական Ազգային նաֆթա-գազային CNPC ընկերության միջև ստորագրվել է պայմանագիր, որը նախատեսում է ռուսական գազի տեղափոխում Չինաստան` արևելյան ուղիով:

Գազի մատակարարման այս հուշագիրը Ռուսաստանի ու Չինաստանի միջև կնքվել է դեռ 2013թ.-ի մարտին: Մինչ այս պահը կողմերը չէին կարողանում համաձայնության գալ գնի հարցում:
Խոսքը գնում է 30-ամյա պայմանագրի մասին, որը նախատեսում է տարեկան 38 միլիարդ խորանարդ մետր գազի մատակարարում: Պայմանագիրը ստորագրվել է Ռուսաստանի և Չինաստանի ղեկավարների` Վլադիմիր Պուտինի և Սի Ցզինպինայի կողմից:

Մոսկվայում կայանալիք էներգետիկայի միջազգային 4-րդ համաժողովին մասնակցելու համար երեկ Մոսկվա էր ժամանանել Իրանի նավթի նախարար Բիջան Նամդար Զանգանեհը: Մինչ համաժողովի սկսվելը նախարարը հանդիպել է Ռուսաստանի էներգետիկայի նախարար Ալեքսանդր Նովակի հետ:

«Ցավոք, վերջին տարիներին Իրանի և Ռուսաստանի միջև առևտուրը պասիվ է ընթանում: Դա պայմանավորված է Իրանի դեմ կիրառվող պատժամիջոցներով: Երկու երկրի պետական այրերը պետք է ներդնեն բոլոր ջանքերը, որպեսզի Ռուսաստանը և Իրանն ընդլայնեն առևտրատնտեսական համագործակցությունը»,- հանդիպման ժամանակ ասել է Իրանի նավթի նախարարը:

Ռուսաստանի էներգետիկայի նախարար Ալեքսանդր Նովակն իր հերթին հայտնել է, որ երկու երկրի նախագահների համաձայնագրով մեխանիզմներ են մշակվում վերացնելու այն բոլոր արգելքները, որոնք խոչընդոտում են Իրանի և Ռուսաստանի միջև ավելի մեծ ծավալի առևտրի իրականացմանը:

Էներգետիկայի միջազգային 4-րդ համաժողովին մասնակցելու համար Մոսկվա են ժամանել հինգ տասնյակից ավելի երկրների ներկայացուցիչներ:

Այս մասին տեղեկացնում է իրանական «ՖԱՐՍ» լրատվական գործակալությունը:

Ռուսաստանում բնակվող ադրբեջանցի Աբդուլլահ Մահոմեդալիևը կրակել է երկու ոստիկանների ուղղությամբ, թաքնվել Նիժնևարտովսկի շենքերի շքամուտքերից մեկում և պատանդ վերցրել բնակիչներին, հաղորդում է ադրբեջանական “Հագին” կայքը։

Ըստ առկա տեղեկությունների՝ Նիժնևարտովսկի չորս բնակիչ պատանդ է մնացել յոթուկես ժամ։ Ի պատասխան ոստիկանների՝ փաստաթղթեր ներկայացնելու պահանջին՝ երկու կասկածելի քաղաքացիներից մեկը հանել է ատրճանակն ու կրակել իրավապահի կրծքին, ինչից հետո նրանք փախել են հանցանքի վայրից։

Նրանցից մեկը շուտով ձերբակալվել է փողոցում, իսկ երկրորդը մտել է շքամուտք և փորձել է տանիք բարձրանալ: Սակայն դուռը փակ է եղել, և հանցագործը ներխուժել մոտակա բնակարան, որտեղ գտնվել են տարեց ամուսիններ, երիտասարդ կին, նրանց դուստրն ու մանկահասակ երեխան։

Ուժայիններն արագ պարզել են, թե որտեղ է թաքնվում հանցագործը։ Երկար ժամանակ նա սպառնացել է սպանել ողջ ընտանիքին, սակայն 7 ժամ անց, երբ պատուհանից տեսել է դիպուկահարներին, որոշել է հանձնվել։

Նախնական տեղեկություններով՝ պատանդները չեն տուժել։ Դուրս գալուց առաջ Մահոմեդալիևը ատրճանակը հանձնել է պատանդ կանանցից մեկին: Ավելի ուշ պարզվել է, որ տղամարդը նախկինում դատապարտված է եղել և կալանավայրից ազատ է արձակվել 2012թ.-ին։