Ադրբեջանում ԱՄՆ դեսպանատունը քննադատել է Ադրբեջանի իշխանությանը Ընտրությունների մշտադիտարկման և ժողովրդավարության ուսումնասիրության կենտրոնի ղեկավար Անար Մամեդլիի, այդ կազմակերպության գործադիր տնօրեն Բաշիր Սուլեյմանլըի և գործընկեր կազմակերպության ղեկավար Էլնուր Մամեդովի դատավճիռների կապակցությամբ, տեղեկացնում է “Հագին” լրատվական կայքը:

“Այդ ձերբակալությունները լուրջ հետընթաց են Ադրբեջանի ժողովրդավարական զարգացման գործում: Լինելով Ադրբեջանի հիմնական գործընկերը՝ մենք հավատում ենք, որ երկրի կայունության և զարգացման համար ամենակարևոր քայլը բաց հասարակության ստեղծումն է”, – ասված է ԱՄՆ-ի դեսպանատան տարածած հաղորդագրության մեջ:

Մայիսի 27-ին Բաքվի ծանր հանցագործությունների դատարանն Անար Մամեդլիին դատապարտել էր 5.5 տարվա, Բաշիր Սուլեյմանլըին՝ 3.5 տարվա ազատազրկման, իսկ Էլնուր Մամեդովին՝ նույն ժամկետով պայմանական ազատազրկման: Նրանք մեղավոր են ճանաչվել հարկերից խուսափելու, ֆինանսական միջոցներ յուրացնելու, լիազորություններն ու պաշտոնը չարաշահելու մեղադրանքներով:

 Անկախ

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահներ Իգոր Պոպովը (Ռուսաստան), Ջեյմս Ուորլիքը (ԱՄՆ) և Ժակ Ֆորը (Ֆրանսիա) մայիսի 31-ին կայցելեն Ադրբեջան՝ երիկրի ղեկավարության հետ Ղարաբաղյան հակամարտության կարգավորման հարցը քննարկելու համար, հայտնում է “Թրենդ” գործակալությունը՝ վկայակոչելով Ադրբեջանում ԱՄՆ-ի դեսպանությանը:

Համանախագահները և ԵԱՀԿ գործող նախագահի անձնական ներկայացուցիչ Անջեյ Կասպրչիկը մայիսի 16-19-ին այցելել էին տարածաշրջան՝ Ղարաբաղյան հակամարտության խաղաղ կարգավորման հարցը քննարկելու նպատակով: Նրանց հետ տարածաշրջան էր այցելել նաև դեսպան Պիեր Անդիոն՝ ֆրանսիացի նոր համանախագահը, որը իր լիազորություններ կստանձնի հունիսին:

Հիշեցնենք, որ Բաքվում համանախագահները սովորաբար հանդիպում են նախագահի և արտգործնախարարի հետ։ Սակայն համանախագահների վերջին այցելության ժամանակ նրանք երկուսն էլ ապրիլի 18-ին պաշտոնական այցով մեկնել էին Վիետնամ` իրենց հետ տանելով նաև նախագահի աշխատակազմի արտաքին կապերի բաժնի ղեկավար Նովրուզ Մամեդովին:

Անկախ

Լուգանսկի մարզի Ալեքսանդրովսկ քաղաքում աշխարհազորայինները սպառնացել են պայթեցնել Ուկրաինայի ՆԳՆ-ի ներքին զորքերի պահեստը:

Մարտերի ժամանակ, որոնք շարունակվել են  մեկուկես ժամ, ռեակտիվ նռնակներից մեկն ընկել է զինամթերքի պահեստի վրա: Դետոնացիայի հետևանքով պահեստը պայթել է, իսկ զենքն ու զինամթերքը` ոչնչացել: Գրոհի ժամանակ ոչ մի զինծառայող չի տուժել:

29 մարդ է վնասվածք ստացել Չինաստանի հարավում տեղի ունեցած 5,9 մագնիտուդ երկրաշարժից:

Տեղի իշխանությունների տվյալներով, 29-ը տուժածից 5-ի վիճակը ծանր է:

Երկրաշարժի էպիկենտրոնը Ինցզյան մարզում է գտնվում, որը սահմանակից է Մյանմարին: Բնակչությունը 300 հազարի է հասնում:

Անկախ

Սաուդյան Արաբիայում կանանց արգելել են աշխատել մինչև առավոտյան 9 և երեկոյան 11-ից հետո:

Նման որոշում է կայացրել տեղի  աշխատանքի նախարարությունը: Ինչպես պաշտոնյաները պարզաբանել, որոշումը կանանց  ապահովելու   ու նրանց   ամայի փողոցում տնից դուրս գտնվելն արգելելու   նպատակով է ընդունվել:

Հետն էլ, նախարարությունում գործատուներին կոչ են անում ավելի ակտիվ կանանց ներգրավել աշխատանքի, հատկապես այն հիմնարկներում, որտեղ սպասարկում են միայն գեղեցիկ սեռի ներկայացուցիչներին: Խոսքըմիայն կանանց համար խանութների, գեղեցկության սրահների ու սպորտային ակումբների մասին է:

Մինչ ներկա պահը կրթության փոխնախարարը մնում է ամենաբարձր պաշտոնը, որ Սաուդյան Արաբիայում հաջողվել է հասնել Սաուդյան Արաբիայի հպատակ  կնոջը, իսկ 30 կին կարողացել է նույնիսկ  պատգամավորական  մանդատ ստանալ : Օրենսդրական խորհրդատվակամ կառույցում:

Անկախ

Խոսքը գնում է 25 նամակների ու ավելի քան 130 հեռախոսային հաղորդագրությունների մասին։

Բրիտանական իշխանությունները որոշում են ընդունել գաղտնազերծելու այն  նամակագրությունը, որն ընթացել է Մեծ Բրիտանիայի նախկին վարչապես Թոնի Բլերի ու ԱՄՆ-ի նախկին նախագահ Ջորջ Բուշ-կրտսերի միջև 2003թ.-ին՝ Իրաք ներխուժումից մի քանի ամիս առաջ։ Այս մասին նշվում է Մեծ Բրիտանիայի  կառավարության հայտարարության մեջ։

Շուրջ 25 նամակ և ավելի քան 130 հեռախոսազրույց են փոխանակել Բլեերն ու Բուշը պատերազմից առաջ։ 2011թ.-ին Բրիտանական նախարարների կաբինետի քարտուղար Գաս Օ’Դոննելը հրաժարվել է այդ փաստաթղթերը հրապարակել` բացատրելով, որ այդ քայլը “կարող է անդրադառնալ Միացյալ Թագավորության միջագային հարաբերությունների վրա”։  Ներկայումս այդ հաղորդագրությունները, նամակները հասանելի են պառլամենտական Հատուկ հանձնաժողովի անդամների համար. հանձնաժողովը ստեղծվել է 2009թ.-ին՝ բրիտանական զորքերը Իրաք մտցնելու հանգամանքներն ուսումնասիրելու համար։

Իսկ թե երբ այս փաստաթողերը մատչելի կդառնան լայն հանրությանը, հայտնի չէ։

 Ստամբուլի Կեդրոնական վարժարանի սաներն  այսօր կհիշեն նշանավոր հայ արձակագիր, հրապարակախոս և լեզվաբան Հակոբ Սիրունուն (1890 Ստամբուլ-1973 Բուխարեստ): Վարժարանի ուսուցիչների և աշակերտների կողմից նախապատրաստված միջոցառման ժամանակ կներկայացվեն հատվածներ Ստամբուլում, Ռումինիայում և Սիբիրում նրա ապրած կյանքից: «Ակօս»-ի հաղորդմամբ՝ միջոցառումն  անցկավելու է հայերենով: Ներկայացվելու են 20-րդ դարի արևմտահայ գրականության ականավոր գործչի ստեղծագործությունները, որոնք կուղեկցվեն պարերով և բեմականացումներով:

Հակոբ Սիրունին սովորել է Ստամբուլի Եսայան նախակրթարանում, ապա Կեդրոնական վարժարանում՝ այն ավարտելով 1909 թվականին: Դեռ Կեդրոնականում սովորելու տարիներին Սիրունին հիմնում և ղեկավարում է Եսայանի և Կեդրոնականի սաների  միությունները, որոնք գործում են մինչ օրս: Դպրոցն ավարտելուց հետո Սիրունին ընդունվել է Պոլսի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետ: Տարիներ շարունակ գրաբար, ժամանակակից հայերեն և թուրքերեն  է դասավանդել Արևելյան Եվրոպայի հետազոտությունների և Բալկանյան ինստիտուտներում: 2012 թվականին հետմահու դարձել է Ռումինիայի ակադեմիայի անդամ:

  Թուրքիայի Սաքարիայի շրջանում արագընթաց գնացքի համար գծի շինարարության ժամանակ փլվել է երկաթգծի վարչական շենքը: Այս մասին հաղորդում է թուրքական «Միլիյեթը»: Նախնական տեղեկությունների համաձայն՝ շենքի փլուզման հետևանքով զոհեր չեն եղել: Փլատակներում  մնացած 5 բանվորներին հաջողվել է դուրս բերել: Նրանց տեղափոխել են հիվանդանոց: Որոշ լուրերի համաձայն՝ փլատակներում  դեռ մարդիկ են մնում:

Կանադացի ձկնորսները հարստանալու լավ միջոց են գտել: Այս տարօրինակ արարածների շնորհիվ նրանք տարեկան 4,5 մլն դոլար են աշխատում: Գեոդաք կոչվող այս հետաքրքիր ջրային կենդանիները մատուցվում են Ասիայի բարձրակարգ ռեստորաններում բավական թանկ գնով: Միդիայի մի տարատեսակ հանդիսացող գեոդաքները ապրում են ծովի հատակում: Մինչև 20 սմ երկարություն ունեցող այս ծովային բնակիչները համարվում են աշխարհի ամենատարօրինակ տեսքն ունեցող արարածներից մեկը: Ամեն տարի կանադացի ձկնորսները տոննաներով գեոդաք են որսում և ուղարկում Հոնկոնգ, Պեկին և Տոկիո: Այս քաղաքների ռեստորաններում նման ծովային խորտիկը մեծ պահանջարկ ունի: Այնտեղ գեոդաքի մեկ կիլոգրամը վաճառվում է մոտ 30 դոլարով:

   Վերջերս հրատարակվել է Քեթրին Քուքի «Ծառերի հիշողությունը» գիրքը, որը մի հուզիչ պատմություն է Հայոց ցեղասպանության մասին: Գիրքը յուրահատուկ է նրանով, որ այն ընթերցողին իր ասելիքը փոխանցում է լուսանկարների միջոցով: Քեթրինը շրջել է Թուրքիայի տարբեր վայրերով և լուսանկարել մի շարք տեղեր և մարդկանց, որոնք տուժել են ցեղասպանությունից և մինչ օրս կրում են այդ հիշողությունը: «Կարծում եմ՝ նկարները պատմությունը ներկայացնելու հիանալի միջոց են: Որոշ դեպքերում լուսանկարները խոսքերից ավելի լավ կարող են պատմել: Ես հույս ունեմ, որ գիրքը կդառնա մի բացառիկ մոտեցում այս հարցին»,-նշել է Քուքը:

Ամերիկյան «Wired» ամսագիրը  գրում է, որ Քուքը 2006 թվականին տեղափոխվելով Թուրքիա, սկսում է հետաքրքրվել պատմությամբ: Նա տեսնելով, թե ցեղասպանության հարցը ինչ նշանակություն ունի Թուրքիայում, որոշում է այն ուսումնասիրել լուսանկարների միջոցով: Քուքի գործունեության վրա մեծ ազդեցություն թողեց նաև Հրանտ Դինքի սպանությունը: «Հրանտ  Դինքի մահը ստիպեց, որ ես սկսեմ ուսումնասիրել հայկական ինքնությունը Թուրքիայում»,-խոստովանում է Քուքը: Վերջինս նաև ունի Թուրքիայում լքված և անտեսված վիճակում գտնվող մի շարք հայկական եկեղեցիների, վանքերի և այլ շինությունների լուսանկարներ: Հեղինակը գտնում է, որ հայկական շինությունների նման վիճակը խոսում է թուրքական կառավարության որդեգրած պետական քաղաքականության մասին,  այն է` ի սպառ վերացնել հայկական հետքը: «Ծառերի հիշողությունը» գիրքը իրենց գրառումներով հարստացրել են Ֆրանսուա Շեվալն ու Քարին Քարաքաշլըն:

Անցյալ գիշեր Վրաստանի Գարդաբանի շրջանում վրացի և ադրբեջանցի երիտասարդների  միջև զանգվածային ընդհարում է տեղի ունեցել, հաղորդում է ադրբեջանական “Հագին” լրատվական կայքը:

Տեղական կազմակերպություններից մեկի` Միացյալ ազգային շարժման առաջնորդ Ռամին Բայրամովի խոսքով` կազմակերպության չորս ակտիվիստների նկատմամբ հարձակում է իրականացվել: Նախ նրանց վրա հարձակվել են փողոցում, հետո էլ` քաղաքի կենտրոնում գտնվող թեյարանի մոտ: Բայրամովի խոսքով` ակտիվիստները ոստիկանություն են կանչել, սակայն շուտով թեյարանի շուրջ մահակներով զինված հարյուրից ավել մարդիկ են հայտնվել: Նրանց են միացել նաև Միացյալ ազգային շարժման անդամները:

Շուտով շուրջ 200 մարդու մասնակցությամբ զանգվածային ընդհարում է սկսվել: Հարձակումները դադարեցնելու նպատակով իրավապահները ստիպված են եղել օդ կրակել նախազգուշացման համար: Ինչպես շարժման, այնպես էլ իշխող կոալիցիայի ներկայացուցիչները պնդում են, որ երկու ազգություններ ներկայացնող երիտասարդների միջև ընդհարումը քաղաքական, այլ ոչ թե էթնիկ բնույթ է կրել: Այն կապ ունի մայիսի 15-ին նշանակված տեղական ինքնակառավարման մարմինների ընտրությունների հետ:

Ըստ կայքի` Գարդաբանում ադրբեջանցիների և վրացիների միջև բախումները շարունակվում են:

Մայիսի 29-ին քաղաքում բնակվող ադրբեջանցիները փողոց են դուրս եկել` պահանջելով պատժել նախօրեին տեղի ունեցած միջադեպի մեղավորներին: Հավաքվել է մոտ 300 ադրբեջանցի: Տեղեկություններ կան, որ մի քանի ընդհարման փորձ է եղել, և իրադրությունը կրկին թեժանում է:

Քաղաքի կենտրոն է եկել նաև Քվեմո Քարթլիի նահանգապետը` հայտարարելով, թե պատրաստվում է իրադրությունը լիցքաթափելու նպատակով անձամբ բանակցություններ վարել հակամարտող կողմերի հետ:

 Անկախ

 Թուրքիայի ջրային ռեսուրսների և անտառային տնտեսության նախարար Վեյսել Էրօղլուն հայտարարել է, որ Ստամբուլի մերձակա ջրամբարը, որը ապահովում է քաղաքի ջրամատակարարումը, գրեթե դատարկ է: Նախարարի խոսքերով՝ ջրամբարը լցված է միայն 28 տոկոսով:

Դեռ փետրվար ամսին նախարար Էրօղլուն հայտարարել էր, որ քաղաքի ջրամատակարարման հետ ոչ մի խնդիր չի լինի՝ հակառակ դեպքում խոստանալով սափրել բեղերը: Հավանաբար թուրք նախարարը շուտով կմնա առանց բեղերի, քանի որ այսօր նա քաղաքացիներին խնդրել է ավելի խնայողաբար օգտագործել ջուրը: «Ամեն յոթ տարին մեկ Ստամբուլը կանգնում է նման խնդիրների առաջ: Քաղաքում օգտագործվող ջրի ծավալները անհամեմատ աճել են: Ամեն օր մոտ 2 մլն 650 մ³ ջուր է սպառվում: Այս տարի խիստ երաշտ է, տեղումների քանակը 27,5 տոկոսից պակաս է եղել: Սակայն մենք քաղաքացիների հետ միասին կհաղթահարենք այս դժվարությունը»,-նշել է Էրօղլուն:

Անկախ

Որոշ պաղեստինցի երկրպագուների զայրացրել է Ջասթին Տիմբերլեյքի՝ Instagram կայքում կատարած գրառումը: Նախքան մայիսի 28-ին Թել Ավիվում կայանալիք համերգը՝ երգիչը տարածել էր Արևմտյան պատի մոտ արված իր լուսանկարը: Նա լուսանկարի մեկանբանություններում գրել էր, որ ինքը երբեք չի մոռանա սուրբ երկիր՝ Իսրայել, կատարած այցը:

Որոշ երկրպագուներ, որոնց այդ մեկնաբանությունը դուր չի եկել, իրենց դժգոհությունը արտահայտել են մեկնաբանությունների մեջ: Նրանցից մեկը հայտնել է, որ դա երբեք Իսրայելը չի եղել, այլ միշտ Պաղեստինն է եղել, մեկ այլ դժգոհ երկրպագու նշել է, որ Իսրայելը սուրբ երկիր չէ, քանի որ նրանք յուրաքանչյուր օր սպանում են անմեղ պաղեստինցիների:

Համերգի կազմակերպիչը Թել Ավիվում տեղի ունեցած համերգի համար 44,000 տոմս է վաճառել:

Անկախ

Հինգշաթի օրը Ճապոնիայի ափի մոտակայքում նավթատար նավ է պայթել՝ նավի կապիտանը անհետ կորած է համարվում:

Հիմեձի նավահանգստից 5 կմ հեռավորության վրա կանգնած 998 տոնա կշռով նավթատարի հրդեհը մարելու համար նավեր և ինքնաթիռ է ուղարկվել:

Փրկարարները փրկել են ութ մարդուց բաղկացած անձնակազմի յոթ անդամների, իսկ նավի 64-ամյա կապիտանը դեռևս անհետ կորած է համարվում:

Բոլոր յոթ փրկվածներին տեղափոխել են հիվանդանոց, նրանցից չորսը լուրջ վնասվածքներ են ունեցել:

Նավթատարը պայթյունի ժամանակ դատարկ է եղել, ինչը նվազեցնում է բնապահպանական աղետի վերաբերյալ կասկածները:

Հետաքննություն է կատարվում Ճապոնիայի Հերոսիմա քաղաքում գտնվող ընկերությանը պատկանող նավի պայթյունի պատճառը պարզելու համար:

Անկախ

Այս շաբաթ Լեհաստանի Կրակով քաղաքը դուրս է եկել 2022թ-ի Ձմեռային օլիմպիական խաղերը հյուրընկալելու համար առաջադրված քաղաքների ցուցակից, քանի որ քաղաքի բնակիչները դեմ են քվեարկել խաղերը այդտեղ անցկացնելու նախագծին:

Այժմ խաղերը հյուրընկալելու համար առաջադրված են միայն չորս քաղաքներ:

Կրակովը առաջարկել էր հարևան Սլովակիայի հետ խաղերը հյուրընկալելու նախագիծ, սակայն քաղաքի բնակիչների 70 տոկոսից ավելին հանրաքվեի ժամանակ դեմ էր քվեարկել դրան:

Հունվարին Շվեդիայի Ստոկհոլմ քաղաքը, պատճառաբանելով մեծ ծախսերը, նույնպես դուրս էր եկել ցուցակից, իսկ Գերմանիայի Մյունխեն քաղաքի բնակիչները նախագծին «ոչ» էին քվեարկել Միջազգային օլիմպիական կոմիտեի ագահության պատճառով:

Այս մերժումները  հիմնականում պայմանավորված են խաղերի մեծ ծախսերով:

2014թ-ին Սոչիում կազմակերպված Օլիմպիական խաղերի վրա ծախսվել է շուրջ 51 միլիարդ դոլար, իսկ 2008 թ-ի Պեկինի խաղերի վրա՝ 40 միլիարդ դոլար:

Նորվեգիայի Օսլո քաղաքում խաղերը անցկացնելու առաջարկին մեծապես ընդդիմանում են քվեարկողները և կառավարության կոալիցիայի կեսից ավելին, իսկ Ուկրաինայի Լվով քաղաքում խաղեր անցկացնելու նախագիծը անհավանական է՝ երկրում տիրող քաղաքական իրավիճակի պատճառով:

Ղազախստանի Ալմաթի քաղաքը և Չինաստանի մայրաքաղաք Պեկինը մնում են խաղերը հյուրընկալելու համար առաջադրված հիմնական քաղաքները:

Միջազգային օլիմպիական կոմիտեն վեց շաբաթվա ընթացքում հանդիպում կունենա Շվեյցարիայում խաղերը հյուրընկալող քաղաքը ընտրելու համար:

Մեծ Բրիտանիայի ԱԳՆ-ն Ադրբեջանի իշխանություններին կոչ է արել հարգել արդարության սկզբունքները և փոխել բացասական տենդենցները:

Հայտարարությունն ընդունվել է քաղաքացիական երեք ակտիվիստների նկատմամբ մայիսի 26-ին կայացված դատավճռի կապակցությամբ: Ավելի վաղ կայացել էր NİDA շարժման և ընդդիմության ակտիվիստների դատավճիռը, հաղորդում է “Հագին” կայքը:

Մեծ Բրիտանիայի ԱԳՆ-ի ներկայացուցիչը ափսոսանք է հայտնել Անար Մամեդլիի, Բաշիր Սուլեյմանի և Էլնուր Մամեդովի բանտարկության վերաբերյալ դատարանի ընդունած որոշման կապակցությամբ:

Արտգործնախարարությունը կարծում է, որ անկախ դիտորդները, որոնք կարևոր դեր ունեն ժողովրդավար հասարակության զարգացման գործում, պետք է հնարավորություն ունենան առանց վախի աշխատելու: