58 տարեկան հասակում այսօր ԱՄՆ-ում  մահացել է Հայաստանի անվանի դիրիժոր, ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ Արամ Ղարաբեկյանը: Այդ մասին Panorama.am-ը տեղեկացել է  Կամերային նվագախմբի տնօրեն Նորայր Նազարյանից:

Արամ Ղարաբեկյանը ծնվել է 1955թ. հուլիսի 7-ին, Բոստոնում: Սովորել է Բոստոնի «New England» կոնսերվատորիայում, որից հետո ուսումը շարունակել է Գերմանիայի Մայնց քաղաքում: Դիրիժորական արվեստ է սովորել Ֆրանկո Ֆերարայի մոտ: 1979թ. Գերմանիայում եղել է հանրահայտ Ս.Չելիբիդակեի աշակերտը: Սովորել է նաև Ջ.Դրուգմանի և Լ.Բերնշտայնի մոտ: Եղել է Հայաստանի պետական Կամերային նվագախմբի ղեկավարն ու դիրիժորը: 1983թ. հիմնել է Բոստոնի «Սինֆոնովա» նվագախումբը, որը ղեկավարել է մինչ 1991թ.:

Աշխատել է Կիևի ռադիո և հեռուստատեսության սիմֆոնիկ նվագախմբի հետ և միասին թողարկել է «Ռոմեո և Ջուլիետ» սկավառակը, որից հետո Ուկրաինայի մշակույթի նախարարը դիրիժորին նշանակել է իր գլխավոր խորհրդական: Ղեկավարել է նաև Ուկրաինայի ազգային սիմֆոնիկ նվագախումբը ու Օպերայի և բալետի թատրոնը: Աշխատել է նաև Զագրեբի սիմֆոնիկ նվագախմբի հետ` որպես հրավիրված դիրիժոր: Հետագայում ղեկավարել է մի շարք նվագախմբեր` Հայաստանի և Ֆրեզնոյի ֆիլհարմոնիկ, Շրեվեպորտի, Հանգչջոուի և Զեջիանգի սիմֆոնիկ:

1999թ. ամանորի նախաշեմին 6 տարբեր երկրներից կազմված նվագախմբով հանդես է եկել նոր հազարամյակին նվիրված համերգային ծրագրով, Չինաստանի Խանչջոու քաղաքում, որտեղ ներկայացրել է Բեթհովենի 9-րդ սիմֆոնիան: 1988թ. արժանացել է ամերիկյան կոմպոզիտորների, հեղինակների և խմբագիրների (ASCAP) մրցանակին, 1989թ.` Լյուսիեն Վուլսինի մրցանակին: Արժանացել է նաև Հարվարդի ասոցիացիայի երաժշտական մրցանակին, 2007թ.` ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործչի կոչմանը:

Անկախի անձնակազմը  ցավակցում է անվանի դիրիժորի հարազատներին  անժամանակ կորստի համար:

Անկախ

Վիճակագրական տվյալների վերլուծությամբ զբաղվող CIES կազմակերպությունը ներկայացրել է 2013-ի ֆուտբոլի Եվրոպայի առաջնություններում առանձին խաղային դիրքերի առաջատարներին:

Հայաստանի հավաքականի, Դորտմունդի «Բորուսիայի»- կիսապաշտպան Հենրիխ Մխիթարյանը երրորդն է Գերմանիայի առաջնության լավագույն հարձակողական կիսապաշտպանների ցանկում:

Աղյուսակը գլխավորում է Մյունխենի «Բավարիայի» ներկայացուցիչ Ֆրանկ Ռիբերին: Նրա թիմակից Տոնի Կրոսը երկրորդն է: Մխիթարյանին հաջորդում են` Լևերկուզենի «Բայերի» խաղացող Գոնսալո Կաստրոն է, Թոմաս Մյուլլերը («Բավարիա»):

Հանրային խորհրդի նախագահ Վազգեն Մանուկյանն իր և խորհրդի անունից ցավակցական հեռագիր է հղել արձակագիր Լևոն Խեչոյանի մահվան կապակցությամբ, որտեղ մասնավորապես նշված է.

«Մեր ժամանակների լավագույն արձակագիրներից մեկի՝ Լևոն Խեչոյանի անժամանակ մահը ծանր կորուստ է արդի հայ գրականության համար:

Տաղանդավոր գրող, հայրենիքի նվիրյալ զինվոր, անձնուրաց քաղաքացի. այսպիսին էլ նա կշարունակի մնալ իր գրչակից ու զինակից ընկերների, իր ընթերցողների, իր համախոհների հիշողության մեջ:

Իմ և Հանրային խորհրդի անունից խորին ցավակցություն եմ հայտնում Լևոն Խեչոյանի ընտանիքին, հարազատներին, ընկերներին, նրա գրական ժառանգության երկրպագուներին»:

Անկախ

ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի ռեկտոր Արմեն Մազմանյանի կամ ինչպես նրան մտերիմներն են կոչել` Մազի անժամանակ մահը ցնցել է շատերին: Ֆեյսբուքի հայտնի օգտատերերից ոմանք արդեն ֆեյսբուքի միջոցով կիսել են իրենց վիշտը:

Նազենի Հովհաննիսյանը գրել է. «Իմ սիրելի ուսուցիչ։((((…ՄԱՐԴ, ով միշտ Հպարտանում էր իր ուսանողներով և ապրում նրանց Հաջողություններով… Ազգանվեր, Ազգասեր, Ազգի ցավով ապրող՝ Մարդ, Հայր, Հայ։ Արմեն Մազմանյան. ողջ կյանքը պայքար էր, պայքարելով էլ գնաց… Լույս իջնի հոգուդ…:((»:

Սուրեն Սուրենյանցը գրել է. «1999-ի մայիսն էր, Մատենադարանի հարևանությամբ գտնվող մի բարում առաջին անգամ հանդիպեցի Արմեն Մազմանյանին:
Գինովցած էր, հախուռն շարժուձևով, բարձր ձայնով, աշխույժ աչքերով, փոքրամարմին այդ մարդը ինձ ինչ-որ բան էր պատմում:
Ծխի քուլան, կարծես թե, մեզ կտրել-մեկուսացրել էր արտաքին աշխարհից, ու Արմենն այնքան անմիջական էր խոսում՝ կարծես նույն պապի հարազատ թոռները լինեինք:
Մեկ-մեկ նրան ընդհատում էի՝ պարոն Մազմանյան դիմելով:
Վերջը չդիմացավ և կտրուկ ասաց. «Դե, Մազ ասա, էլի, այ տղա»:
Հետո մտերմացնաք, նրան հազար անգամ հանդիպեցի և հասկացա, որ այս խենթ տեսակի մեջ երկու ԵՍ-ի կռիվը հավերժ է՝ Մազմանյանը անհաշտ է Մազի, ռեկտորը՝ անկաշկանդ, ձեռագիր ունեցող մտավորականի, վերևներում ընկալվողը՝ էրևանցի կարգին տղու հետ:

Ինքն ինձ համար միշտ Մազ ու ուրույն տեսակ, ջիգյարով ընկեր ու էրևանցի կարգին տղա կմնա:

Ես կհիշեմ էն բարը, որը պատված էր ծխով, իր մեջ կռիվ տվող ու շրջապատի հետ յոլա չգնացող Մազին:

…Ու չեմ մասնակցի հրաժեշտ կոչվող արարողությանը, որովհետև Մազին հրաժեշտ տալ չեմ պատրաստվում…»:

Երևանի քաղաքապետ Տարոն Մարգարյանը գրել է. «Խորապես ցավում եմ ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի ռեկտոր Արմեն Մազմանյանի մահվան առիթով:

Մենք կորցրեցինք ինքնատիպ մտածողությամբ, մշակութային կյանքում իր սեփական ուրույն ձեռագիրն ունեցող արվեստագետի, ով համարձակ էր ոչ միայն մշակութային, այլև քաղաքացիական դրսևորումներում:

Արմենի մահով մի երանգ էլ պակասեց մեր մշակույթի ներկապնակից ու այդ գույնի պակասը, վստահ եմ, դեռ երկար է զգացվելու հայ թատերարվեստում և մշակույթում ընդհանրապես։

Ցավակցում եմ նրա ընտանիքի անդամներին, հարազատներին, նրա արվեստի բոլոր երկրպագուներին, ուսանողներին և իր շրջանավարտներին»։

Արմեն Մազմանյանի անժամանակ մահվան կապակցությամբ իր և Հանրային խորհրդի անունից ցավակցական հեռագիր է հղել նաև ՀԽ նախագահ Վազգեն Մանուկյանը.

«Նրա դերը մեծ է ոչ միայն արվեստի բնագավառում. որպես երիտասարդ հայրենանվեր գործիչ՝ Արմեն Մազմանյանը կանգնած է եղել ազգային-ազատագրական շարժման ակունքներում՝ իր ներդրումն ունենալով նաև Ղարաբաղյան պատերազմի կարևորագույն հաղթանակի ձեռքբերման գործում:

Իմ և Հանրային խորհրդի անունից խորապես ցավակցում եմ մտավորականի ընտանիքին, հարազատներին ու գործընկերներին»:

Հիշեցնենք, որ հունվարի 8-ին 53 տարեկանում մահացել է ՀՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ, Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի ռեկտոր, պրոֆեսոր Արմեն Մազմանյանը: Նա տառապում էր լյարդի ցեռոզ հիվանդությամբ:

Հիշեցնենք, որ նրա բուժումը արտերկրում իրականացնելու համար ՀՀ կառավարությունը գումար էր հատկացրել:

Արմեն Մազմանյանը 1984թ. ավարտել է Երևանի գեղարվեստա-թատերական ինստիտուտի ռեժիսորական բաժինը: 1981-88թթ աշխատել է Երևանի պետական Կամերային թատրոնում` որպես դերասան, ռեժիսոր, 1986-88թթ` պատանեկան թատրոնի ստուդիայում` որպես գեղարվեստական ղեկավար, ռեժիսոր: 1986-88թթ եղել է «Ակունք» ազգագրական երգչախմբի ռեժիսորը, 1987-89թթ` Երևանի Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնում` որպես ռեժիսոր-ստաժոր: 1988թ-ից հիմնադրել և ղեկավարում է «Գոյ» թատրոնը, 1991թ-ից` «Գոյակ» մշակութային զարգացման գործարարական ընկերակցությունը, 1995թ-ից` «Ազատ արվեստի ակումբ» և «Հայարտ» նախագիծը, 1996թ-ից` «Ազատ թատրոն» նախագիծը: 1998-2009թթ եղել է Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտի դերասանական կուրսի ղեկավար, պրոֆեսոր: 1983թ-ից հանդես է եկել մի շարք ներկայացումներում` որպես բեմադրիչ և դերասան` Զեյթունցյանի «Հիրոսիմա», «Ոտքի, դատարանն է գալիս», Դեմիրճյանի «Քաջ Նազար», Երնջակյանի «Պարոնայք, ամեն ինչ կործանվում է», Շեքսպիրի «Համլետ», «Ռոմեո և Ջուլիետ», Սթեյվիսի «Գալիլեյ», Ռադինսկու «Նեոնի և Սենեկայի թատրոնը», Ռիբակովի «Արբատի զավակները», Մոեմի «Լուսին և գրոշ», Պիրանդելլոյի «Վեց պերսոնաժ հեղինակ որոնելիս», Նժդեհի «Հայաստան և ճշմարտություն», Գրիբոյեդովի «Խելքից պատուհաս» և այլն: 1980թ. Բաքվի «Թատրոնի տեսություն» միջազգային կոնգրեսում արժանացել է 2-րդ մրցանակին, 1987թ. Ալմա-Աթիի թատրոն-ստուդիաների համամիութենական փառատոնին` 1-ին մրցանակին: Մասնակցել է բազմաթիվ այլ փառատոների Ռուսաստանում, Հարավսլավիայում, Գերմանիայում, Եգիպտոսում, Հայաստանում: Նկարահանվել է «Ընտրություն», «Տղամարդկային գործ», «Ճակատագիր», «Ես եմ» ֆիլմերում: Կազմակերպել և նախաձեռնել է բազմաթիվ և բազմապիսի միջոցառումներ, արվեստի երեկոներ, շնորհանդեսներ, շոու-ծրագրեր, ցուցահանդեսներ, հեռուստանախագծեր: Մասնակցել է արցախյան մարտերին և եղել է «Մուշ» զորամիավորման ջոկի հրամանատարը: 2000-02թթ եղել է «Ազատամարտի վետերանների միություն» կազմակերպության համանախագահը: Կազմակերպել է ՀՀ ԶՈւ ստեղծման 15, 17, 19 և 20-ամյակներին նվիրված տոնահանդեսներ: Արժանացել է «Գարեգին Նժդեհ» շքանշանի, «Ֆրիտյոֆ Նանսեն» ոսկե հուշամեդալի, Մարտական ծառայության մեդալի:

Արմեն Մազմանյանի հոգեհանգիստը տեղի կունենա հունվարի 10-ին, ժամը 18.00-20.00-ը, Երևանի Սուրբ Հովհաննես եկեղեցում: Հրաժեշտի արարողությունը տեղի կունենա հունվարի 11-ին, ժամը 12.00-14.00-ը, Երևանի թատրոնի և կինոյի պետական ինստիտուտում, հուղարկավորությունը` Երևանի քաղաքային պանթեոնում։

Հանրապետության տարածքում` հունվարի 9-13-ին սպասվում է առանց տեղումների եղանակ:  Այս մասին Անկախը տեղեկանում է ԱԻՆ հիդրոօդերևութաբանության և մոնիտորինգի պետական ծառայությունից:

Արարատյան դաշտում և նրա նախալեռներում սպասվում է մառախուղ, մառախուղից` թույլ ձյուն: Քամին արևմտյան` 1-5 մ/վրկ:  Օդի ջերմաստիճանը հունվարի 10-11-ին կբարձրանա 2-4 աստիճանով:
 Երևանում հունվարի 9-13-ին ժամանակ առ ժամանակ կդիտվի մառախուղ, մառախուղից` թույլ ձյուն:

Ղազախստանի «Ակտոբե» ֆուտբոլի ակումբը ներկայումս Թուրքիայի Անթալիա քաղաքում է: Ղազախստանի չեմպիոն թիմի կազմում առաջին մարզումն է անցկացրել Հայաստանի հավաքականի ֆուտբոլիստ, լեհական «Վիձևի» նախկին խաղացող, 24-ամյա Լևոն Հայրապետյանը:

Դեկտեմբերին նա խզել էր պայմանագիրը լեհական ակումբի ղեկավարության հետ:

Հավելենք, որ «Ակտոբեում» է հանդես գալիս Հայաստանի հավաքականի պաշտպան Ռոբերտ Արզումանյանը:

Մասշտաբային մաքրման շրջանակում,2013թ.դեկտեմբերի 17-ին “Մեծ կաշառք” հակակոռուպցիոն գործողություններից հետո, Անկարայում մոտավորապես   350 տարբեր պաշտոնների ոստիկաններ այս տարվա հունվարի վեցին ու յոթին հանվեցին իրենց պաշտոններից:

Իրավապահ մարմիններում այս վերջին մաքրումը  գործողությունը սկսելուց հետո ամենախոշորն է, հաղորդում է ИТАР-ТАСС-ը վկայակոչելով տեղական ԶԼՄ-ները: Ավելի վաղ ևս հարյուրավոր ոստիկաններ հեռացվել են կամ  տեղափոխվել են ավելի ցածր պաշտոնների:

Իրենց պաշտոններից ազատված ոստիկանների մեծ մասը կտեղափոխվեն ճանապարհային  ոստիկանության և շրջանային ոստիկանական  բաժինների նոր աշխատավայրեր: Վարչապետ Թայիփ Էրդողանը հակակոռուպցիոն գործողությունները անվանեց սադրանք, որը նախատեսված է կառավարությունը տապալելու համար: Նա ասել է, որ թույլ չի տա պետության մեջ պետություն և համոզմունք հայտնել, որ իրավիճակը հսկողության տակ է:

Անցյալ տարվա դեկտեմբերի  17- ին իրագործած գործողության   արդյունքում ավելի քան 50 մարդ ձերբակալվեց: Դրանց թվում են բարձրաստիճան պաշտոնյաներ,բանկային համակարգի ներկայացուցիչներ և երեք նախարարի որդիներ: Մի մասին մեղադրանք է առաջադրվել: Արդյունքում Էրդողանը իր կաբինետում փոփոխություններ կատարեց`միանգամից  տաս նախարար փոխելով:

Անկախ

Եվրամիության «Արեւելյան ործընկերության» ծրագիրը 2013-ին լիակատարտապալումով ավարտվեց: Այս մասին NEWS.am-ի թղթակցի հետ զրույցում հայտարարել է Աշխարհաքաղաքական վերլուծության եվրոպական կենտրոնի գլխավոր տնօրեն, քաղաքական գիտությունների թեկնածու Մատեուշ Պիսկորսկին:

Ըստ նրա` այդ նախագծի գլխավոր նպատակն էր չեզոքացնել հետխորհրդային տարածքում ԵՄ-ին այլընտրանք հանդիսացող ինտեգրացիոն նախագծերը: Ծրագրի հիմնական կողմնակիցներն `ին Եվրոպայի այն քաղաքական շրջանակները, որոնք սերտորեն կապված էին ԱՄՆ հետ ու ձգտում էին վերջինիս շահերի իրագործմանը: «Ճիշտ է, Հայաստանը հիմնականում աշխարհագրական-ռազմավարական իրադրությունում ու իրեն շրջապատող երկրների ռազմատենչ հայտարարություններից դրդված արեց իր առաջին քայլը: Այսպիսով` Հայաստանը հասկացրեց մյուս բոլոր խաղացողներին, որ ԵՄ-ն ու արեւմտյան ինտեգրացիոն նախագծերն այլընտրանք ունեն` այն է եվրասիական բլոկի մեծ ու ամբիցիոզ նախգիծը»,-ընդգծել է լեհ փորձագետը:

Նրա համոզմամբ` Ուկրաինայի որոշումը կապված էր տնտեսական ու քաղաքաակն բնույթի ընթացիկ խնդիրների հետ: «Եթե այդ խնդիրները հանգեցնեն պետական հեղաշրջման ու իշխանափոխության, այն ժամանակ ԵՄ-ն կկարողանա վերադառնալ բանակցություններին, սակայն պայմանով, որ կապահովի երկրի տնտեսական գոյատեւումը: Իսկ ԵՄ-ն, ամենայն հավանականությամբ, դա երաշխավորել չի կարողանա»,-ընդգծել է Պիսկորսկին` հավելելով, որ Ռուսաստանն այժմ ունի պատմական հնարավորություն` ստեղծելու ինտեգրացիոն տարածություն, որին հետագայում կարող են միանալ շատ երկրներ, եթե հաջողվի ստեղծել կառավարման արդյունավետ համակարգ: Եթե ամեն ինչ ստացվի, ապա այդ գաղափարը կարող է նույնքան գայթակղիչ դառնալ, որքան ժամանակին ԵՄ-ն:

Շարունակությունը` սկզբնաղբյուր կայքում:

Անկախ

2013 թվականը հասարակական, քաղաքացիական կյանքում բուռն էր: Հանրությունը շատ հարցերի շուրջ ինքնակազմակերպվեց և հանդես եկավ միասնական դիրքերից` պաշտպանելով սեփական շահերը: Հանրային խորհուրդը, որը ստանձնել է իշխանության և հասարակության միջև յուրօրինակ կամրջի դեր, բարձրացված բոլոր հարցերին արձագանքեց` ՀՀ նախագահին ու կառավարությանը ներկայացնելով հանրության մտահոգությունները, ինչպես նաև իր դիրքորոշումն ու առաջարկները:

Տարվա առաջին ամենակարևոր քննարկումը Հանրային խորհրդում ՄԱԿ-ի գրասենյակները Եվրոպայից Ստամբուլ հնարավոր տեղափոխման հարցն էր, որը խիստ մտահոգիչ է Հայաստանի համար և լուրջ խոչընդոտներ կարող է առաջացնել: Հանրային խորհուրդը հարցը քննարկեց նաև Ազգային ժողովի արտաքին հարաբերությունների հանձնաժողովի նախագահի մասնակցությամբ տեղի ունեցած նիստի ժամանակ, որի ընթացքում ուրվագծվեցին մի շարք քայլեր ու գործողություններ, որոնք անհրաժեշտ է իրականացնել` միջազգային հարթակում պաշտպանելու Հայաստանի շահերը և կանխելու նման կարևոր կառույցները Թուրքիա տեղափոխելու մտադրությունը:

Այնուհետև ՀԽ օրակարգի առանցքում հայտնվեցին Հայաստանի քաղավիացիայի խնդիրները: Մինչ Հանրային խորհուրդը քննարկումներ կիրականացներ և հանդես կգար առաջարկներով, թե ինչպես կարելի է փրկել քաղաքացիական ավիացիան և ազգային ավիափոխադրողին, հայտնի դարձավ «Արմավիա» ավիաընկերության սնանկացման լուրը: Խորհրդում տեղի ունեցան մի շարք քննարկումներ` շահագրգիռ բոլոր կողմերի մասնակցությամբ: Չընդդիմանալով օդի ազատականացման գաղափարին` միաժամանակ Հանրային խորհուրդն անհրաժեշտ համարեց տեղական ավիափոխադրողներ ունենալը, որը չավարտված պատերազմ ունեցող երկրի համար ռազմավարական նշանակություն ունի: Կարևորվեց նաև այդ ավիափոխադրողների միջև մրցակցային պայմանների ապահովումը: Խորհուրդը գտավ, որ հարկավոր է կիրառել ոլորտի ազատականացման փուլային տարբերակը և մշակել ու վավերացնել Օդային օրենսգիրք:

Հուլիս ամսին Հանրային խորհուրդը հանդիպեց Հանրապետության նախագահի հետ` ներկայացնելով մի շարք մտահոգիչ հարցեր, որոնցից էին, օրինակ, հայ-ռուսական հարաբերությունները` Ռուսաստանին զենք վաճառելու համատեքստում, արտագաղթի խնդիրը, Երևան քաղաքի պատմամշակութային շինությունների և ժառանգության պահպանումը` Ծածկած շուկայի և Հանրապետության հրապարակի վերակառուցման հիմնախնդիրների ֆոնին և այլն:

Տրանսպորտի թանկացման դեմ քաղաքացիական ակտիվ շարժմանը զուգընթաց` Հանրային խորհուրդը օրակարգ մտցրեց  տրանսպորտի ոլորտին առնչվող մի շարք հիմնախնդիրներ` առաջարկելով քաղաքացիական նախաձեռնության ներկայացուցիչներին մասնակցել ՀԽ աշխատանքներին: Այդ ժամանակ էլ ՀԽ նախագահ Վազգեն Մանուկյանը հրավեր ստացավ Մաշտոցի պուրակում հանդիպելու քաղաքացիական նախաձեռնության երիտասարդ ակտիվիստների հետ և համատեղ քննարկելու տրանսպորտի խնդիրները: Հրավերն ընդունվեց, և Մաշտոցի պուրակում տեղի ունեցավ հանդիպումը` որպես Հանրային խորհրդի և քաղաքացիական ակտիվ հասարակության միջև համագործակցության յուրօրինակ քայլ:

Հոկտեմբեր ամսին Հանրային խորհուրդը հանդիպեց նաև կառավարության ղեկավարի հետ: Վարչապետ Տիգրան Սարգսյանին խորհրդի անդամները ներկայացրեցին մի շարք հարցեր` կապված Հայաստանի ինտեգրացիոն գործընթացների, արտագաղթի, գյուղատնտեսության, առողջապահության, կրթության, քաղաքացիական հասարակության կայացման և այլ ոլորտներում առկա խնդիրների հետ:

Հոկտեմբեր ամսին բուռն քննարկումներ սկիզբ առան և մինչև տարեվերջ շարունակվեցին «Զվարթնոց» օդանավակայանի հին ուղևորային համալիրի շուրջ` կառավարությանն առընթեր քաղավիացիայի գլխավոր վարչության կողմից Հանրային խորհրդին ուղղված դիմումի հիման վրա` համատեղ քննարկելու օդանավակայանի հին ուղևորային համալիրի հետագա պահպանման կամ քանդման հարցը:

Խորհուրդը որոշեց դիմել կառավարություն` չհամաձայնելու կոնցեսիոների կողմից «Զվարթնոց» օդանավակայանի հին ուղևորային համալիրը քանդելու առաջարկությանը, պահանջելու կոնցեսիոներից ներկայացնել հիմնավոր հաշվարկ գործող օդանավակայանի հետագա զարգացման վերաբերյալ, կոնցեսիոների հետ համատեղ ուսումնասիրելու հին ուղևորային համալիրի պահպանման ու հետագա շահագործման հնարավորություններն ու ծախսերը, հանձնարարելու համապատասխան կառույցին քննարկել համալիրը պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցուցակում ներառելու հնարավորությունը:

Տարվա վերջում, երբ կառույցը քանդելու վերաբերյալ դրական եզրակացություն եղավ քաղավիացիայի գլխավոր վարչության կողմից, և այն իրագործելու համար մնաց ընդամենը մեկ քայլ`  կառավարության հաստատումը, վարչապետը հայտարարեց, որ հարցը դեռևս քննարկման կարիք ունի, քանի որ «Զվարթնոց»-ի կլոր շենքը խորհրդային մոդեռնիստական ճարտարապետության կարևորագույն նմուշներից է:

Նոյեմբեր ամսին հասարակությունը կրկին ցնցվեց. հայտնի դարձավ, որ  2014 թվականից կիրառվելու է պարտադիր կուտակային կենսաթոշակային նոր համակարգը, որը նախատեսում է 1974 թվականից հետո ծնված քաղաքացիների աշխատավարձի 6.6-13%-ի պարտադիր ներդրում արտասահմանյան հիմանդրամներում` շուրջ երեսուն տարի հետո բարեկեցիկ ապագա ունենալու նկատառումով:

Հանրային խորհուրդն անընդունելի համարեց մարդկանց «բռնի կերպով երջանկության տանելու» կառավարության մոտեցումը` նշելով, որ բարեփոխումը կարող է հաջողությամբ իրականացվել միայն հանրության կողմից ընկալելի և ընդունելի լինելու պայմաններում:

Հարցը քննարկելով շահագրգիռ բոլոր կողմերի հետ` Հանրային խորհուրդը ՀՀ նախագահին ու կառավարությանն առաջարկեց մինչև 2014 թվականի հունվարի 1-ը հրավիրել ԱԺ արտահերթ նիստ՝ մինչ այդ համապատասխան մասնագետների և շահագրգիռ կողմերի մասնակցությամբ անցկացնելով հանրային լսումներ, որպեսզի ևս մեկ անգամ քննարկվեն հանրության կողմից բարձրացված խնդիրներն ու ներկայացված առաջարկությունները:

Այս ամենը` հայտնի դեպքերի վերաբերյալ: Ինչ վերաբերում է ՀԽ հանձնաժողովներում ու ենթահանձնաժողովներում տարվա ընթացքում տեղի ունեցած անցուդարձին, ինչը երբեմն տեսանելի չէ հանրության կողմից, ապա կարելի է դրանցից ևս որոշ ուշագրավ հարցեր առանձնացնել:

ՀԽ ամենաակտիվ հանձնաժողովներից մեկը` ֆինանսատնտեսական և բյուջետային հարցերի հանձնաժողովը տարվա ընթացքում քննարկել է գազի, էլեկտրաէներգիայի սակագնի թանկացման հարցը, հանքահումքային ռեսուրսների ռացիոնալ օգտագործման հարցը, փոքր և միջին ձեռնարկություններին հարկային արտոնյալ պայմանների սահմանման առաջարկությունները, «Նաիրիտ» ՓԲԸ վերագործարկման խնդիրները, թեթև արդյունաբերության զարգացման համար հարկային արտոնությունների սահմանման անհրաժեշտության, կաշվի, բրդի մթերման, վերամշակման և հայրենական բրենդային ապրանքանիշերի վերականգնման և այլ հարցեր:

ՀԽ գյուղատնտեսական և բնապահպանական հարցերի հանձնաժողովը կրկին ուշադրության կենտրոնում է պահել Հայաստանի արոտավայրերի ճիշտ օգտագործման, գյուղացիական կոոպերացիաների զարգացման հարցերը, Արարատյան դաշտավայրի ջրային պաշարներին սպառնացող վտանգը: Նշենք, որ դեկտեմբերի ամսին խորհրդարանը վավերացրեց կառավարության կողմից ներկայացրած օրենքի նախագիծը, որը որոշակիորեն կարգավորում է այդ ոլորտը:

Առողջապահության և սոցիալական հարցերի հանձնաժողովը քննարկել է ոլորտում անհապաղ լուծման կարիք ունեցող այնպիսի հարցեր, ինչպիսիք են դեղերի տենդերային ոչ արդյունավետ քաղաքականությունը, սոցիալապես անապահով երեխաների համար նախատեսված գումարների ոչ ճիշտ օգտագործումը, ՀՀ-ում խնամքի տներ ստեղծելու, դպրոցներին դեղեր հատկացնելու անհրաժեշտությունը և այլ հարցեր:

Տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման հարցերի հանձնաժողովը օրակարգում է պահել հանձնաժողովի համար որպես գերակա խնդիր հայտարարված համայնքների խոշորացման հայեցակարգը, ՀՀ տեղական ինքնակառավարման հետագա զարգացման և իշխանության ապակենտրոնացման ռազմավարությունը, ՀՀ ժողովրդագրության հոսքերը և միգրացիոն իրավիճակը, համայնքների համաչափ զարգացման և սահմանամերձ գոտու ամրապնդման ռազմավարությունը:

Ձեռնարկատիրական գործունեության և սպառողների շահերի պաշտպանության հարցերի հանձնաժողովը մենաշնորհային և գերիշխող դիրքի չարաշահման, փոքր և միջին բիզնեսի, գործարարների շահերի պաշտպանության կազմակերպման հարցերով կազմակերպել է բազմաթիվ քննարկումներ, իսկ հանձնաժողովի առաջարկությունները ներկայացվել են Տնտեսական մրցակցության պաշտպանության պետական հանձնաժողով: Շարունակվել են քննարկումները  նաև հեռահաղորդակցության ոլորտի արդիականացման խնդիրների շուրջ` ներկայացվելով մի շարք առաջարկներ:

Կրթության, գիտության, մշակույթի, երիտասարդության և սպորտի հանձնաժողովն ուշադրության կենտրոնում է պահել ավագ դպրոցներում ստեղծված իրավիճակը` մասնավորապես կախված դասագրքերի և տարբեր հոսքերի չհղկված ուսումնական պլանների հետ: Քննարկել է պետական ԲՈՒՀ-երի դասախոսների մանկավարժական ստաժի հասկացության վերականգնման անհրաժեշտությունը, դասախոսներին սոցիալական փաթեթի անարդարացի բացակայության հարցը, ԲՈՒՀ-երի ուսման վարձերի բարձրացման խնդիրը:

Քաղաքացիական հասարակության կայացման հարցերի հանձնաժողովի կողմից նախաձեռնվել ու մշակվել է «Հայաստանի Հանրապետությունում քաղաքացիական հասարակության կազմակերպությունների զարգացման ռազմավարության հայեցակարգի» նախագիծ, որի շուրջ տեղի են ունեցել քննարկումներ տեղական և միջազգային ոչ կառավարական կազմակերպությունների, զանգվածային լրատվամիջոցների, ինչպես նաև Ազգային ժողովի և նախարարությունների պատասխանատուների մասնակցությամբ:

Պաշտպանության, ներքին գործերի և անվտանգության հարցերի հանձնաժողովի կողմից ուսումնասիրություններ և վերլուծություններ են կատարել ՀՀ ՊՆ բանակային կորպուսների, հրթիռահրետանային, հակաօդային պաշտպանության, ինժեներասակրավորային վարչություններում և նրանց ենթակա զորավարչություններում:

Ազգային փոքրամասնությունների հարցերի հանձնաժողովը շարունակել է ազգային փոքրամասնությունների իրավունքների պաշտպանության ամրապնդմանն ուղղված գործունեությունը` կազմակերպելով համաժողովներ, կլոր սեղաններ քննարկումներ շահագրգիռ կողմերի մասնակցությամբ և ընդունել համապատասխան որոշումներ:

Գենդերային և ժողովրդագրական հարցերի հանձաժողովը միգրացիայի, ժողովրդագրական և գենդերային հիմնախնդիրների հետ մեկտեղ, քննարկել է ընտանիքի հիմնախնդիրները և ներկայացրել առաջարկություն` անցկացնելու «Ընտանիքի տարի» ծրագիրը:

Կրոնի, Սփյուռքի և միջազգային ինտեգրման հանձնաժողովն անդրադարձել է  նաև ադրբեջանցի բարբարոսների կողմից Նախիջևանի հայոց գերեզմանատան և գերեզմանաքարերի  անխնա ոչնչացմանը,  Հայաստանի արտաքին քաղաքականության հայեցակարգին,  Հայոց ցեղասպանության 100-ամյա տարելիցին:

Անի Գասպարյան

Անկախ

Բոլորը սիրում են Ամանորը և սպասում տոներին ոչ միայն արձակուրդի և ուրախ հավաքույթների, այլ հատկապես հաճելի նվերների համար: Աշխարհի տարբեր երկրներում Ամանորը յուրովի են նշում՝ իրար ուրախացնելով իրենց սովորույթներին hատուկ նվերներով: Տեսնենք, թե ինչպիսի նվերներ են նախընտրում Ամանորին աշխարհի տարբեր ազգերի ներկայացուցիչները:

Ավստրիացիները Նոր Տարուն իրար նվիրում են առօրյայում անհրաժեշտ իրեր, քանի որ այնտեղ ապրելը բավական թանկ է: Բազմաթիվ Ավստրիացի ընտանիքները Ամանորին գեղեցիկ հագուստ և աքսեսուարներ են գնում: Այս երկրում նաև ընդունված է նվիրել հրավեր՝ մասնակցելու տոնական երեկոյի հանրահայտ Վիեննական օպերայում: Նման ուշադրությունը գնահատում են և տարեց, և երիտասարդ ավստրիացիները:
Անգլիացիները Ամանորին չեն ընտրում որևէ թանկարժեք զարդ կամ հուշանվեր: Նրանք իրար գեղեցիկ բարեմաղթանքներ են հղում, սիրում են ոչ թանկարժեք մանրուքները՝ կողպեք, կախազարդեր, գարեջրի բաժակներ, հոտավետ մոմեր, հետաքրքիր հուշանվեր-տիկնիկներ և այլն: Նման մանր մունր իրերը խորհրդանշում են նվիրողի սրտի մաքրությունն ու նվիրվածությունը ձեր ընտանիքին:
Փոխարենը ԱՄՆ-ում նվերներն ունեն միջինում 50-ից 800 դոլարի արժեք: Ամերիկացիներն իրար նվիրում են սիգար, գինի, օծանելիք, հագուստ: Այստեղ ընդունված է նվերները մատուցել կտրոնով, որպեսզի անհրաժեշտ ության դեպքում հնարավոր լինի նվերը ետ վերադարձնել խանութ: Հունվարի սկբին խանութներում նվերները հետ հանձնելու համար մեծ հերթեր են գոյանում: Այդ պատճառով վերջին ժամանակներում ԱՄՆ-ում շատ ակտուալ են դարձել Gift Certificate-ները (նվերի հավաստագրեր): Դրանք պլաստիկ քարտեր են 50 դոլար և ավելի արժողությամբ: Անձը, որը ստանում է այդ քարտը, ցանկացած ժամանակ կարող է գնալ խանութ և ընտրել իր հավանած նվերը:
Հունգարացիները, սովորաբար, իրար նվիրում են գրքեր, տաք զուգագուլպաներ, իսկ երեխաները մեծերին՝ սեփական ձեռքով պատրաստված բացիկներ և այլ իրեր:
Իսկ ահա հոլանդացի երեխաներն Ամանորին ստանում են թխվածքով կամ քաղցրավենիքով լի պարկեր: Ըստ ավանդույթի՝ այդ պարկերը մոգերը դնում են երեխաների կոշիկների մեջ:
Գրելանդիայի էսկիմոսները ևս նշում են Նոր Տարին: Նրանք միմյանց նվիրում են սառցե մարդուկներ՝ սպիտակ արջերի և ծովառյուծների տեսքով, և քանի որ Գրելանդիայում նույնիսկ ամռանն է շատ ցուրտ, սառցե մարդուկները կարելի է պահել շատ երկար:
Հույները սիրում են իրար պարզապես քարեր են նվիրում՝ մաղթելով հետևյալը՝ «Թող հասցեատիրոջ փողերը լինեն նույնքան ծանր, որքան այս քարն է»: Իսկ եթե քարը փոքր է, ապա մաղթում են՝ «Թող հասցեատրիոջ աչքի փուշը լինի այնքան փոքր, որքան այս քարն է»: Վերջին ժամանակներում հույները որպես ամանորյա նվեր ընտրում են թղթախաղը:
Դանիացիների համար գլխավորը տոնի հնչեղությունն ու ճոխությունն է, նրանք նվերներին մեծ նշանակություն չեն տալիս և սովորաբար իրար հասարակ մի բան են նվիրում: Իսկ ահա դանիացի երեխաների համար նվերի փնտրտուքը իսկական տոնի է վերածվում: Առավոտյան բարձի տակ երեխաները ոչինչ չեն գտնում և իրենց նվերը գտնելու համար նրանք ստիպված են ամբողջ տունը տակնուվրա անել : Հյուր գնալիս դանիացիները սիրում են որպես նվեր տանել տարբեր տեսակի և չափերի մոմեր: Ըստ վիճակագրական տվյալների՝ դանիացիները համարվում են աշխարհում ամենաշատ մոմ օգտագործողները:
Իտալացիները նվերը համարվում է նրբաճաշակության նշան: Մեկ շիշ բարձրակարգ գինին իտալացու համար լավագույն նվերն է: Զարմանալի չէ, որ նորաձևության երկրում իտալացիները սիրում են իրար քաշմիրե հագուստ կամ ոճային փողկապ նվիրել: Սիրահար զույգերը միմյանց նվիրում են կարմիր ներքնազգեստ՝ որպես կապվածության նշան:
Չինացիները Նոր Տարուն իրար նվիրում են իրեր, որոնք խորհրդանշում են միասնություն, ընտանեկան ներդաշնակություն: Չինացիների համար անընդունելի նվեր է համարվում ժամացույցը, քանի որ նրանց ենթագիտակցության մեծ քրոնոմետրաժը մահվան խորհրդանիշ է:
Մեքսիկացիները ամանորյա նվերների հարցը հեշտ են լուծում՝ գնելով երկրում հայտնի ծաղկի մի տեսակ, որը Մեքսիկայում փոխարինում է տոնածառին:
Գերմանացիները սիրում են գրքեր նվեր ստանալ, իզուր չէ, որ այս ազգը համարվում աշխարհում ամենակարդացողը: Բայց ամենահաճելի անակնկալն այստեղ համարում են ճանապարհորդությունը, որի ուղղությունն ու տևողությունն արդեն կախված է ընտանիքի հնարավորություններից:
Պորտուգալացիների համար հատուկ ուշադրության է արժանի ձեռքի աշխատանքը: Ձեռքով կարված, ասեղնագործված սփրոցները, փայտե սպասքը, զարդատուփերն ու նկարի շրջանակները համարվում են ամանորյա լավագույն նվերները:
Ֆինների համար նվերի ունիվերսալ տարբերակ է համարվում սպորտային համազգեստը և մոմը՝ սիրո և ընկերության խորհրդանիշը:
Ֆրանսիացիները համարվում են ինքնատիպ և ոչ պրակտիկ նվերների սիրահարներ: Ավելի հաճախ նրանց ընտրությունն կանգ է առնում յուրօրինակ հուշանվերների կամ բացիկների վրա: Չնայած նրան, որ Ֆրանսիան համարվում է օծանելիքի երկիրը, այստեղ ամուսնացած կնոջը օծանելիք նվիրել չի կարելի: Այս իրավունքը վերապահված է միայն կնոջ ամուսնուն:
Ճապոնացիները միմյանց օսեյբո են նվիրում: Սա նվերի ավանդական հավաքածու է, որում ներառված են պահածոյի տուփեր, հոտավետ օճառի կտորներ և առօրյայում անհրաժեշտ այլ իրեր: Պատմաբանների կարծիքով՝ այս ավանդույթն առաջացել է դեռ միջնադարում: Այն ժամանակ սամուրայները դեկտեմբեր ամսվա վերջի օրերին միմյանց զոհ էին մատուցում խիստ կանոնակարգված հերթականությամբ՝ ըստ ֆեոդալական աստիճանակարգի: Իսկ ճապոնացի երեխաները մինչև օրս հավատում են, որ իրենց երազանքը կկատարվի, եթե բարձի տակ դնեն երազանքն արտահայտող նկար:
Աշխարհի մի շարք երկրներում ավանդույթները տարբեր են, նվերները՝ յուրօրինակ և հետաքրքիր: Սակայն Ամանորը միավորում է բոլոր մարդկանց, նրանց ընտանիքներ բերելով սեր և ջերմություն, տոն ու ուրախություն: Թող այս տարին բոլորիս համար լինի միայն հաջողությունների ու նվաճումների տարի: Ամանորյա լավագույն մաղթանքներով՝

Տաթևիկ ՍԱՐԳՍՅԱՆ

Անկախ

ԱԺ «Ժառանգություն» խմբակցության պատգամավոր Թևան Պողոսյանն իր ֆեյսբուքյան էջի միջոցով հայտարարել է, որ վայր է դնում պատգամավորական մանդատը: Նա մասնավորապես գրել է. «Հայտնում եմ բոլորին, որ այսօր ես պատգամավորական մանդատս վայր դնելու մասին դիմումս եմ ներկայացրել Ազգային Ժողովի նախագահին: Ասեմ, որ որոշումս վաղուց էի կայացրել, պարզապես սպասում էի քաղաքական տարվա ավարտին՝ թեժ քաղաքական գործընթացների ժամանակ ստանձնած պատասխանատվությունը կիսատ չթողնելու համար: Այս մասին ես արդեն տեղեկացրել եմ Ժառանգության գործընկերներին: Պատճառներն ամենևին էլ քաղաքական չեն, զուտ ներքինխոհանոցային են, հետևաբար դրանց հրապարակայնացնելը էթիկ չեմ համարում:

Ես շարունակելու իմ պայքարն ինձ համար ավելի հոգեհարազատ հարթությունում՝ հասարակական հատվածում»,-գրել է նա:

Անկախ

Այսօր ՀՀ կառավարությունը հաստատել է  «Զվարթնոց» օդանավակայանի կոնցեսիոների կողմից ներկայացված 2013-2017 թվականների Մաստեր Պլանը, որով կոնցեսիոները 102 մլն դոլարի ներդրումներ է նախատեսում կատարել օդանավակայանի պայմանների բարելավման և նոր շենքի համար, ինչպես նաև նախատեսում է քանդել հին ուղևորային համալիրը: Սակայն վարչապետ Տիգրան Սարգսյանը հայտարարել է, որ հին ուղևորային համալիրի քանդման հարցը դեռևս պետք է քննարկվի: Վարչապետի խոսքով՝ «Զվարթնոց»-ի կլոր շենքը ճարտարապետական յուրօրինակ կառույց է, և չնայած որ ներառված չէ պատմամշակութային հուշարձանների շարքում, ճարտարապետների կողմից համարվում է արժեքավոր ժառանգություն: «Այն սովետական մոդեռնիզմի ճարտարապետության շենք է, դրա համար մեր ճարտարապետները առաջարկում են նոր լուծումներ»,-ասել է Տիգրան Սարգսյանը՝ նշելով, որ այդ լուծումներից մեկն էլ օդանավակայանի տարածքում այգու կառուցումն է, որտեղ ճարտարապետական այդպիսի լուծումով բոլոր կոթողները կարող են տեղավորվել:

Հանրային խորհրդի անդամ, ՀԽ ֆինանսատնտեսական և բյուջետային հարցերի հանձնաժողովի նախագահ Վազգեն Սաֆարյանը, որը նույնպես Հանրային խորհրդի կողմից մասնակցում է կառավարության նիստերին, «Անկախ»-ի հետ զրույցում ասաց, որ նիստից առաջ Հանրային խորհուրդը նիստից առաջ վարչապետին է ներկայացվել նաև ՀԽ վերջին նիստի ընթացքում հնչած ճարտարապետների ուղերձը, որով ճարտարապետներն իրենց վրդովմունքն են հայտնում շենքը քանդելու մտադրության վերաբերյալ և կոչ անում ՀՀ նախագահին ու վարչապետին մերժել այդ առաջարկը, ինչպես նաև Արվեստի քննադատների ազգային ասոցիացիայի նախագահ Ռուբեն Արևշատյանի նամակը, որտեղ ներկայացված են կառույցի ճարտարապետական արժեքը հավաստող կարևոր փաստեր:

Մասնավորապես Արևշատյանը գրել է, որ «Զվարթնոց» օդանավակայանի կլոր մասնաշենքն արդեն կառուցման իսկ ընթացքում դարձել էր Խորհրդային մոդեռնիստական ճարտարապետության նշանային կարևորագույն կառույցներից՝ ներառվելով խորհրդային մասնագիտական ճարտարապետական գրականության մեջ, արժանանալով ՀԽՍՀ պետական մրցանակի: «2012թ. այն ընդգրկված էր «Խորհրդային Մոդեռնիզմ / 1955-1991թթ. անհայտ պատմություններ» Վիեննայի Ճարտարապետական Կենտրոնի կողմից կազմակերպված ցուցահանդեսում և Վիեննայի 19-րդ միջազգային ճարտարապետական կոնգրեսի ընթացքում ամենից շատ ակնարկվող ու շեշտադրվող կառույցներից էր: Նաև՝ 2013թ մայիսին, Ստամբուլում բացված «Trespassing Modernities» («Սահմաններ անցնող Արդիություններ»)՝ խորհրդային մոդեռնիստական ճարտարապետությանը նվիրված մեծածվալ ցուցահանդեսի էքսպոզիցիան սկսվում էր Զվարթնոց օդկայանի մանրակերտով: 2014-ին այդ ցուցահանդեսը հրավիրված է մասնակցելու Սան Պաուլոյի բիենալեին, Վիլնյուսի ճարտարապետության թանգարանի կողմից կազմակերպվող ցուցադրությանը, ինչպես նաև ներառվելու է Մոսկվայում կայանալիք Սովետական մոդեռնիզմին նվիրված ցուցահանդեսում: Բացի այդ, Զվարթնոց օդակայանի նախագիծը ներկայացվելու է 2014-ին կայանալիք «Վերագիտակցելով արդիությունները» խորագիրը կրող Վենետիկի 14-րդ միջազգային ճարտարապետական բիենալեում, ինչպես գլխավոր ցուցադրության մեջ, այնպես էլ Հայաստանի ազգային տաղավարում: Վիեննայի 19-րդ կոնգրեսի ընդունած բանաձևը կոչ է անում անկախացած հետխորհրդային հանրապետությունների իշխանություններին դիտարկել Խորհրդային մոդեռնիզմի ճարտարապետական ժառանգությունը, որպես համաշխարհային մշակույթի անքակտելի մաս՝ ապահովելով նրանց պահպանումը, գիտական վերականգնումը և վերակառուցումը: Հայաստանի կառավարությունը արձագանքել է այդ բանաձևին՝ ՀՀ քաղաքաշինության նախարարության 15.01.2013 հ 01/15.1/187 նամակով, որում նշվում է, որ 1955-91թթ. ընթացքում կառուցված արժեքավոր ճարտարապետական կառույցների պահպանման, վերականգնման և վերակառուցման գործընթացը գտնվում է պետության և ՀՀ նախագահի հսկողության ներքո»,-նշված է նամակում:

Վազգեն Սաֆարյանը նաև տեղեկացրեց, որ վարչապետը քաղավիացիայի գլխավոր վարչության պետին հանձնարարել է հարցը մեկ անգամ ևս քննարկել կոնցեսիոների և ճարտարապետների հետ: ՀԽ անդամի խոսքով՝ Հանրային խորհուրդը շարունակելու է հարցը պահել իր օրակարգում, քանի դեռ կառավարությունը վերջնական որոշում չի կայացրել:

Հիշեցնենք, որ  ՀՀ կառավարությանն առընթեր քաղավիացիայի գլխավոր վարչությունը օգոստոս ամսին դիմել էր Հանրային խորհուրդ` առաջարկելով համատեղ քննարկել օդանավակայանի հին ուղևորային համալիրի հետագա պահպանման կամ քանդման հարցը, որպեսզի մինչ վերջնական որոշում կայացնելն առավել հասկանալի լինեն հանրության և ոլորտի այլ մասնագետների տեսակետները:

Հարցը քննարկման էր դրվել նախ ՀԽ համապատասխան ենթահանձնաժողովներում, ինչպես նաև ՀԽ տարածքային կառավարման և տեղական ինքնակառավարման հարցերի հանձնաժողովում, և կառույցը քանդելու վերաբերյալ բացասական որոշումներ էին կայացվել, միաժամանակ ներկայացվել էին առաջարկներ դրա պահպանման, հետագա օգտագործման և այլ հարցերի վերաբերյալ:

Հոկտեմբերի 31-ին օրակարգային նույն հարցով Հանրային խորհրդում տեղի էր ունեցել փոքր խորհրդի նիստ,  որին մասնակցել էին նաև քաղավիացիայի գլխավոր վարչության պետ Արտյոմ Մովսեսյանը, «Զվարթնոց» օդանավակայանի գլխավոր տնօրեն Մարսելո Վենդեն, օդանավակայանի այլ աշխատակիցներ:

Քննարկումների արդյունքներն ամփոփվել էին ՀԽ համապատասխան աշխատանքային խմբի կողմից, և մշակվել էր որոշման նախագիծ, որն ընդունվել էր ՀԽ նոյեմբերի 11-ի լիագումար նիստում:

Որոշման նախագծի հիման վրա Հանրային խորհուրդը դիմել էր կառավարություն` չհամաձայնելու կոնցեսիոների կողմից «Զվարթնոց» օդանավակայանի հին ուղևորային համալիրը քանդելու առաջարկությանը, պահանջելու կոնցեսիոներից ներկայացնել հիմնավոր հաշվարկ գործող օդանավակայանի հետագա զարգացման վերաբերյալ, ինչպես նաև զարգացման այլընտրանքային ծրագրերի տարբերակներ համեմատության և վերջնական որոշում կայացնելու համար, կոնցեսիոների հետ համատեղ ուսումնասիրելու «Զվարթնոց» օդանավակայանի հին ուղևորային համալիրի պահպանման ու հետագա շահագործման հնարավորություններն ու ծախսերը, հանձնարարելու համապատասխան կառույցին քննարկել համալիրը պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների պետական ցուցակում ներառելու հնարավորությունը:
Դեկտեմբերի 10-ին քաղավիացիայի գլխավոր վարչությունում տեղի էր ունեցել միջգերատեսչական նիստ, որին մասնակցել են նաև ՀԽ ներկայացուցիչները՝ ներկայացնելով ՀԽ դիրքորոշումը: Այնուհետև դեկտեմբերի 18-ին քաղավիացիայի գլխավոր վարչությունում տեղի ունեցած նիստի ընթացքում դրական եզրակացություն է տրվել կոնցեսիոների ներկայացրած մաստեր պլանին, որտեղ ներառված է նաև կառույցը քանդելու հարցը և եզրակացությունն ուղարկվել էր ՀՀ կառավարություն:

ՀԽ չորս ենթահանձնաժողովներ դեկտեմբերի 24-ին հրավիրել էին ընդլայնված նիստ՝ անվանի մի շարք ճարտարապետների մասնկացությամբ, որի ընթացքում վերահաստատվել էր Հանրային խորհրդի դիրքորոշումը՝ շենքի պահպանման անհրաժեշտության վերաբերյալ՝ կոչ անելով կառավարությանը մերժել շենքը քանդելու վերաբերյալ կոնցեսիոների և քաղավիացիայի գլխավոր վարչության առաջարկը:

Անկախ

«Գազային համաձայնագրերի» մասին  «Անկախ»-ին իր տեսակետն է հայտնել Հանրային խորհրդի նախագահ Վազգեն Մանուկյանը:

– Պարոն Մանուկյան, կարդացե՞լ եք «Հայաստանի Հանրապետության կառավարության և Ռուսաստանի Դաշնության կառավարության միջև «ՀայՌուսգազարդ» փակ բաժնետիրական ընկերության բաժնետոմսերի առքուվաճառքի և հետագա գործունեության պայմանների մասին» համաձայնագիրը, Ձեր կարծիքով ի՞նչ խնդրահարույց դրույթներ կան այնտեղ ամրագրված:

– Կարդացել եմ և, ի դեպ, նշեմ, որ էլեկտրոնային տարբերակն այդպես էլ չկարողացա գտնել: Համաձայնագիրը, մեղմ ասած, իմ սրտով չէ: Ընդհանրապես, երբ պայմանագիր ես կարդում, տեսնում ես երկու կողմերի շահերի բախում, բանակցությունների միջոցով կոմպրոմիսներ և այլն: Այս պայմանագիրը կարդալիս լավ հասկանում ես, որ “Գազմպրոմը” կարող էր  դա պատրաստել, բայց չես հասկանում, թե մերո՞նք ինչ խնդիր են իրենց առջև դրել, ինչի՞ համար են պայքարել: Երևի շատ բան մնացել է չասված, շատ բարի ցանկություններ չեն մտել պայմանագրի մեջ, բայց այդ բարի ցանկությունները վաղը կարող են փոխվել, և երկիրը մտնի ծանր վիճակի մեջ: Իմ կարծիքով՝ պայմանագրի վրա պետք էր էլի աշխատել, հետո մտցնել Ազգային ժողով: Հիմա երևի ուշ է, չնայած, ինչպես իմացա, ընդդիմությունը պատրաստվում է դիմել Սահմանադրական դատարան՝ վիճարկելու խորհրդարանում այդ համաձայնագրի վավերացման օրինականությունը: Եթե Սահմանադրական դատարանը հանկարծ որոշի, որ իսկապես պետք է հարցը նորից ուղարկել Ազգային ժողով, ապա դա առիթ կլինի, որ խորհրդարանական մեծամասնությունն էլ միջամտի, և կարողանան շտկել որոշ կետեր:

Ընդհանուր առմամբ համաձայնագրում, իմ կարծիքով, շահերը հավասարակշռված չեն: Պայմանագիր կնքելիս երկու կողմերը պետք է ատամներով պաշտպանեն իրենց շահերը: Ես, անկեղծ ասած, մեր կողմից դա չտեսա:

– Երբ այն այս ձևով մտնի շրջանառության մեջ, ի՞նչ կտա Հայաստանին:

– Կարծում եմ, այնուամենայնիվ, ըստ որոշ պայմանավորվածությունների, գազի գինն այնքան թանկ չի լինի, որքան մյուս երկրներին է մատակարարվում, իհարկե այնքանով, որքանով Ռուսաստանը կցանկանա, բայց դա միշտ ճնշման ձև կարող է լինել Հայաստանի վրա: Սա ինձ մի քիչ հիշեցնում է “Արմենտելի” հետ կնքած պայմանագիրը, երբ մենք ամեն ինչ մոնոպոլ իրավունքով՝ հեռախոսի ցանցով, բաշխիչ ցանցերով, ամեն ինչով տվեցինք Հունաստանին: Նույնիսկ դժգոհությունն այնքան մեծ էր, որ Ազգային ժողովում ստեղծվեց ժամանակավոր հանձնաժողով, ես էլ հանձնաժողովի նախագահն էի, և սկսեցինք կառավարությանն առաջարկներ ներկայացնել: Մեր հիմնական պահանջը, իհարկե, դեմոնոպոլիզացիան էր, մանավանդ որ դրան ուղղված ցանկացած քայլ կողջունվեր նաև միջազգային դատարաններում, եթե “Արմենտելը” որոշեր մեզ դատի տալ: Դա ինչ-որ չափով օգնեց, բայց կատարվեց նաև մեկ այլ հետաքրքիր բան. նոր տեխնոլոգիաները,  նոր մտածողությունը հնարավորություն տվեցին մասամբ շրջանցելու այդ պայմանագիրը, այսինքն` ստացվեց, որ այդ հեռախոսային գծերը նրանց պատկանելն այնքան էլ  կարևոր չէր: Հետո մտավ  Skype-ը, արտասահմանի հետ հեռախոսային կապի տարբեր էժան ձևեր, և կամաց-կամաց խնդիրը տրոհվեց-գնաց, մինչև որ լուրջ որոշումներ ընդունվեցին: Բայց մենք կորցրեցինք ժամանակ: Հիմա այս գազային համաձայնագիրը. ես կարծում եմ, որ այն արժի վերամշակել, չթողնել այս վիճակում, բայց եթե նույնիսկ այս վիճակում էլ մնա, համոզված եմ, որ կգտնվեն այն օրինական ձևով շրջանցելու ճանապարհներ` խտացված գազ բերել Իրանից, օգտագործել խնայողական նոր տեխնոլոգիաներ, գտնել այլընտրանքային էներգիայի աղբյուրներ և այլն, եթե գնային քաղաքականությունը դա դարձնի շահավետ:

– Դո՞ւք էլ ունեք այն մտահոգությունը, որ այդ համաձայնագրերը սպառնում են Հայաստանի ինքնիշխանությանը:

– Գետեք, այնքա~ն բան է սպառնում այն երկրի ինքնիշխանությանը, որը  տնտեսապես թույլ է: Մեր տնտեսությունն այնքան մեծ կախվածության մեջ է, որ ինքնիշխանության նվազումը թաքնված է նաև դրա մեջ, քանի որ քաղաքականը տնտեսականի հետևանքն է: Այնպես որ, ինքնիշխանության հարցերը քննարկելիս պետք է խոսենք ոչ միայն այս համաձայնագրի մասին, այլև մեր քսան տարվա տնտեսական քաղաքականության, որը մեղմ ասած, փայլուն չէր:

     Զրույցը վարեց Անի Գասպարյանը

Անկախ

ՀՀ գլխավոր դատախազությունը վերահաստատում է իր պատրաստակամությունը, յուրաքանչյուր հաղորդման ընթացք տալ բացառապես իրավական հարթությունում, ՀՀ քրեադատավարական օրենսդրությամբ նախատեսված առիթների և հիմքերի առկայության դեպքում իրեն վերապահված լիազորությունների շրջանակում, ինչը իմպերատիվ պահանջ է ցանկացած իրավական, ժողովրդավարական հասարակարգում, նաև դրական է գնահատում Գլխավոր դատախազի առաջարկությանը հետևած արագ արձագանքները:
Խուսափելու համար հանրության շրջանում թյուր կարծիք ձևավորելուց, որ մամուլում տպագրված նյութերը չեն արժանանում պատշաճ ուշադրության և չեն ստանում համապատասխան լուծում` պարզաբանում ենք, որ համապատասխան տեղեկատվությունը, հոդվածը, տեսաձայնագրությունը, լուրը, որպեսզի առիթ հանդիսանա քրեական գործ հարուցելու համար, պետք է համապատասխանի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքով սահմանված դատավարական նորմերին:
Մասնավորապես, եթե հաղորդման հեղինակը ֆիզիկական անձ է, ապա, վերջինս նախևառաջ անձամբ պետք է ներկայանա իրավապահ մարմին, գրավոր կամ բանավոր ներկայացնի իր հայտարարությունը, թե ինչի վերաբերյալ է իր հաղորդումը, իրազեկման աղբյուրը և այլ տեղեկություններ, որոնց ինքը տիրապետում է:

Ֆիզիկական անձի ներկայությունը պարտադիր պայման է.
ա/ անձը իր ստորագրությամբ պետք է հաստատի հաղորդումը
բ/` եթե լրացել է նրա 16 տարին, միաժամանակ նաև նախազգուշացվի սուտ մատնության համար քրեական պատասխանատվության ենթարկվելու մասին, ինչը հաստատում է իր ստորագրությամբ:
Եթե հանցագործության առերևույթ հատկանիշներ պարունակող հրապարակման, տեսաձայնագրության, լուրի, հոդվածի բովանդակությունը հիմնված է բացառապես ֆիզիկական անձի կողմից ներկայացվող տեղեկատվության վրա, կամ այդ անձը ինքն է առաջին դեմքով հանդես գալիս հրապարակայնորեն, ապա այդ հրապարակային հաղորդմումը նույնպես ենթակա է քննարկման՝ ֆիզիկական անձի կողմից ներկայացվող վերոնշյալ հաղորդման կարգին համապատասխան:
Անդրադառնալով, մամուլում, որոշ դատավորների և դատախազության աշխատակիցների վերաբերյալ հրապարակված հոդվածների, մասնավորապես՝ “Վիզկոն” ՍՊԸ-ի նախկին տնօրեն Պավել Անդերսոնի 2012թ. հուլիսի 10-ի տեսաձայնագրության, դրա սղագրության, և 1in.am լրատվական կայքում 2013թ. դեկտեմբերի 13-ին ”Կաշառակեր դատավորների և դատախազների անուններ՝ Գլխավոր դատախազին” վերտառությամբ, փաստաբան Հակոբ Ճարոյանի հետ տպագրված հարցազրույցի վերաբերյալ, տեղեկացնում ենք.

Պավել Անդերսոնի ելույթի տեսագրության բովանդակությունը պատշաճ ուսումնասիրվել է, ստուգվել են քրեական գործ հարուցելու առիթի օրինականությունը և հիմքերի բավարար լինելը, և պայմանավորված Պավել Անդերսոնի բացակայությամբ Հայաստանի Հանրապետությունից, հնարավոր չէ վերջինիցս, որպես հանցագործության մասին հաղորդում տվող ֆիզիկական անձի, վերցնել պատշաճ հաղորդում հանցագործության վերաբերյալ, կատարել անհրաժեշտ քննչական և դատավարական գործողություններ, հիմնավորելու կամ հերքելու համար նրա կողմից մատնանշված հանգամանքերը:
Սակայն, ՀՀ գլխավոր դատախազությունը հուսով է և ակնկալում է վերջինիս արձագանքը և երաշխավորում է, որ իրավապահ մարմինների հետ համագործակցելու դեպքում նրա նկատմամբ կկիրառվի ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 98.1 հոդվածով նախատեսված անհրաժեշտ և արդյունավետ պաշտպանության միջոցները:
”Կաշառակեր դատավորների և դատախազների անուններ՝ Գլխավոր դատախազին” հրապարակման վերաբերյալ հայտնում ենք, որ այդ հարցազրույցում նշված հանգամանքները ուսումնասիրման առարկա են դարձել դեռևս 2013թ. օգոստոսի 23-ին “Հրապարակ” օրաթերթում տպագրված “Կոռուպցիան Երևան քաղաքի դատախազությունում” հոդվածի և ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությանը օգոստոսի 24-ին Հ. Ճարոյանի ներկայացված հաղորդման հիման վրա ՀՀ հատուկ քննչական ծառայությունում նախապատրաստած նյութերով, որի ընթացքում Հակոբ Ճարոյանը իր բացատրությամբ ներկայացրել է միայն քրեական գործով ձեռք բերված ապացույցների և կայացված դատավարական որոշումների կապակցությամբ իր վերլուծությունները, չնշելով տեղեկություն կամ փաստ, որը կվկայեր քրեական գործի նախաքննության ընթացքում որոշումներ կայացնելու ժամանակ քննիչի և նախաքննության նկատմամբ դատավարական հսկողություն իրականացնող դատախազների ոչ օրինաչափ նկատառումներ, նյութական շահագրգռվածություն ունենալու մասին:
Անկախ փաստերի բացակայությունից, փաստաբանի ներկայացրած դիտարկումների կապակցությամբ, նյութերի նախապատրաստման ընթացքում հանձնարարություն է տրվել ՀՀ ոստիկանության ՔՀԳ վարչությանը մի շարք հանգամանքներ պարզելու ուղղությամբ ձեռնարկել համապատասխան օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումներ, սակայն դրանց արդյունքում ևս տեղեկություններ ձեռք չեն բերվել քրեական գործի նախաքննության ընթացքում որոշումներ կայացնելու ժամանակ քննիչի կամ դատախազների կողմից կաշառք ստանալու, նյութական այլ շահագրգռվածություն, ինչպես նաև քրեական գործով անցնող անձանց հետ ոչ դատավարական հարաբերություններ ունենալու վերաբերյալ:
Վերոգրյալի հիման վրա 2013թ. սեպտեմբերի 25-ին որոշում է կայացվել քրեական գործ հարուցելը մերժելու մասին: Կայացված որոշումը Հ. Ճարոյանը քրեադատավարական օրենքով սահմանված կարգով և ժամկետներում չի բողոքարկել, դրա փոխարեն դարձյալ հրապարակային անդրադարձ է կատարել այն նույն հանգամանքներին, որպիսիք արդեն իսկ քննության առարկա են եղել:
Քրեական վարույթն իրականացնող մարմինը գնահատական է տվել նաև Հակոբ Ճարոյանի արարքին, եզրահանգելով, որ վերջինս, հանդիսանալով քրեական գործով ամբաստանյալի շահերի պաշտպանը, ընդամենն իր ներքին համոզմունքով գնահատել է պաշտպանյալին քրեական պատասխանատվության ենթարկելու հիմք հանդիսացած ապացույցների բավարարությունը, ինչպես նաև նրա հետ շահերի հակասություն ունեցող, մեղադրող ցուցմունքներ տված անձանց քրեական պատասխանատվությունից ազատելու օրինականությունն ու հիմնավորվածությունը, որպիսի պայմաններում, ընդամենը սուբյեկտիվ մեկնաբանություն տալու համար փաստաբանը ենթակա չէ քրեական պատասխանատվության սուտ մատնություն կատարելու համար
Սակայն, 2013թ.դեկտեմբերի 13-ի հարցազրույցում Հակոբ Ճարոյանը, բացի վերոնշյալից, նշել է նաև մեկ այլ քրեական գործի մասին, ինչի վերաբերյալ հայտնում ենք, որ փաստաբանը, իր վերլուծությունները և դատողությունները ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքի 177-րդ հոդվածով սահմանված կարգով ներկայացնելու դեպքում, դատախազությունը պատրաստ է պատշաճ ընթացք տալ բարձրացված մտահոգիչ այդ հարցերին ևս:
Այնուամենայնիվ, պատշաճ իրավական ընթացակարգի շրջանակներում գործելու և իրավունքների ու ազատությունների պաշտպանության ընթացքում օրենքով սահմանված ընթացակարգերը հստակ պահպանելու նպատակով հարկ ենք համարում նաև պարզաբանել, որ հանցագործության մասին սուտ մատնություն կատարելը, եթե անձը գործել է` գիտակցելով, որ իր տրամադրած տեղեկատվությունը կեղծ է, ինչպես նաև դատախազին, քննիչին, հետաքննություն կատարող անձին, դատական ակտերի հարկադիր կատարողին զրպարտելը՝ կապված նախնական քննություն վարելու, դատարանի դատավճռի, վճռի կամ դատական այլ ակտի կատարման հետ, ինչպես նաև նույն արարքը, որը կատարվել է դատավորի նկատմամբ՝ կապված գործը կամ նյութերը դատարանում քննելու հետ, ՀՀ քրեական օրենսգրքի 333-րդ և 344-րդ հոդվածներով նախատեսված արարքներ են:

 Անկախ