Հայ-ադրբեջանական սահմանին եւ ղարաբաղա-ադրբեջանական ուժերի շփման գծում իրավիճակը շարունակում է լարված մնալ: Վերջին օրերին ադրբեջանական կողմը բազմիցս փորձել է ներթափանցել հայկական դիրքեր եւ դիվերսիոն գործողություններ իրականացնել, տարբեր տրամաչափի զենքերից պարբերաբար գնդակոծվում են հայկական խաղաղ բնակավայրերը:

Ադրբեջանի ռազմաքաղաքական ղեկավարությունը ձգտում է օգտվել աշխարհաքաղաքական նոր իրողություններից եւ նման արկածախնդիր հարձակումներով ձախողել ԼՂՀ հիմնահարցի խաղաղ կարգավորման հնարավորությունը: Ադրբեջանի ղեկավարության` իրավիճակին ոչ համարժեք եւ անպատասխանատու կեցվածքը հակասում է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի եւ միջազգային հանրության` հակամարտությունը խաղաղ բանակցությունների միջոցով լուծելու սկզբունքին:

Հերթական անգամ հայկական ուժերի հարկադրված պատասխան գործողությունների շնորհիվ հակառակորդը հետ է շպրտվել` տալով զոհեր եւ վիրավորներ: Մեր հայրենիքի սահմաններին կանգնած զինվորներն ապացուցեցին, որ մշտապես համարժեք պատասխանով Ադրբեջանին թույլ չեն տալու ռազմական գերակշռության հասնել: Այդ սադրանքների ընթացքում հայ զինվորը ցույց տվեց իր մարտական բարձր պատրաստականությունն ու անմնացորդ նվիրվածությունը հայրենքի պաշտպանության գործին:

Մեր ժողովրդի հետ սգում ենք զոհված հերոսների կորուստը եւ ցավակցում նրանց հարազատներին ու մտերիմներին: Նրանց անունն ու սխրանքը վառ պահելը ամենքիս խնդիրն է:

Ստեղծված իրավիճակում բացառիկ կարեւորելով հայ հանրության համախմբվածությունը Հայաստանի զինված ուժերի շուրջ՝ ՀՀ ԱԺ խմբակցությունները կոչ են անում.

ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահ երկրներին` գործնական քայլեր ձեռնարկել Հայաստանի Հանրապետության, Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապատեության եւ Ադրբեջանի Հանրապետության սահմանագծից դիպուկահարների հետ քաշման, միջադեպերի քննության եւ ժողովուրդների միջեւ ատելություն սերմանող հայտարարությունների եւ գործողությունների բացառման ուղղությամբ:

Միջազգային կազմակերպություններին եւ պետություններին` հրաժարվել ընդհանուր գնահատականներից, կողմերի միջեւ հավասարություն դնող մոտեցումից եւ դատապարտել Ադրբեջանի` խնդիրը ռազմական ճանապարհով լուծելու միտված նախահարձակ ու սադրիչ գործողությունները: Դադարեցնել ռազմական արկածախնդրության հակված Ադրբեջանին մեծաքանակ սպառազինության վաճառքը, ինչը հակասում է վերջնական խաղաղություն հաստատելու ջանքներին:

Միաժամանակ հայտարարում ենք, որ եթե Ադրբեջանի ղեկավարությունը շարունակի իր ապակառուցողական գործելաոճը, իրադարձությունների անկանխատեսելի զարգացման ամբողջ պատասխանատվությունը կրելու է միայն ինքը: Հայ ժողովուրդն ու հայ զինվորը ապացուցել եւ ապացուցելու են, որ պատրաստ են ապահովել Հայաստանի եւ Լեռնային Ղարաբաղի անվտանգությունը:

ՀՀ ԱԺ խմբակցությունները միասնական են Հայոց բանակին եւ մեր զինվորներին սատարելու հարցում:

«Հայաստանի Հանրապետական» խմբակցություն
«Բարգավաճ Հայաստան» խմբակցություն
«Հայ Ազգային Կոնգրես» խմբակցություն
«Օրինաց Երկիր» խմբակցություն
«Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն» խմբակցություն
«Ժառանգություն» խմբակցություն

Անկախ

Նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր ստորագրել է Ազգային ժողովի ընդունած «Քաղաքացիական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին, «ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքում փոփոխություն կատարելու մասին», «ՀՀ քրեական օրենսգրքում փոփոխություն կատարելու մասին», «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին», «ՀՀ պետական պարգևների և պատվավոր կոչումների մասին» ՀՀ օրենքները:

Անկախ

Նախագահ Սերժ Սարգսյանն այսօր ստորագրել է Ազգային ժողովի ընդունած «ՀՀ քրեական օրենսգրքում լրացումներ և փոփոխություն կատարելու մասին», «Բնակչության պետական ռեգիստրի մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին, «ՀՀ մաքսային օրենսգրքում լրացում կատարելու մասին», «ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքում լրացում կատարելու մասին», «Հյուպատոսական ծառայության մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություն կատարելու մասին, «Հանրային հատվածի կազմակերպությունների հաշվապահական հաշվառման մասին», «ՀՀ դատական օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին», «Զինապարտության մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություններ կատարելու մասին, «Էներգետիկայի մասին» ՀՀ օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին, «ՀՀ քրեական դատավարության օրենսգրքում լրացում կատարելու մասին», «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքում փոփոխություն կատարելու մասին», «ՀՀ վարչական դատավարության օրենսգրքում փոփոխություններ կատարելու մասին», «ՀՀ քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքում լրացում կատարելու մասին», «ՀՀ մաքսային օրենսգրքում փոփոխություն կատարելու մասին», «ՀՀ վարչական դատավարության օրենսգրքում լրացումներ կատարելու մասին», «Քաղաքացիական կացության ակտերի մասին» ՀՀ օրենքում լրացումներ կատարելու մասին ՀՀ օրենքները:

Անկախ

Հուլիսի 6-ին ՀՀ ԱԺ նախագահ Գալուստ Սահակյանի գլխավորած պաշտոնական պատվիրակությունը այցելեց Մոսկվայի հայկական եկեղեցական համալիր: Հայ խորհրդարանականները շրջայց կատարեցին 2013 թ. սեպտեմբերին բացված եկեղեցական համալիրում:

Այնուհետեւ Հայ Առաքելական եկեղեցու Ռուսաստանի եւ Նոր Նախիջեւանի Հայոց թեմի առաջնորդարանում տեղի ունեցավ ԱԺ նախագահի հանդիպումը ՌԴ-ում ՀՀ դեսպանության դիվանագիտական անձնակազմի, ՌԴ-ում հավատարմագրված ՀՀ պետական կառույցների, ինչպես նաեւ հայ համայնքային կազմակերպությունների ներկայացուցիչների հետ:

Դիմելով ներկաներին` ԱԺ նախագահ Գալուստ Սահակյանը մասնավորապես ասաց. «Շատ ուրախ եմ գտնվել այս հրաշալի հոգեւոր կենտրոնում ու ձեր միջավայրում եւ ուզում եմ փոխանցել ջերմ ողջույններ Հայաստանից: Մենք հարգանքով ենք վերաբերվում ձեր գործունեությանը, որովհետեւ զգում ենք ձեր հոգեւոր ու մարդկային կապը հայրենիքի հետ, որովհետեւ վստահ ենք, որ անկախ գտնվելու վայրից ձեզանից յուրաքանչյուրը հետաքրքրված է Հայաստանով, նրա հաջողություններով եւ խնդիրներով, ոչ միայն հետաքրքրված է, այլեւ պատրաստ է դառնալ այդ հաջողությունների անմիջական կերտողն ու խնդիրների լուծման անմիջական մասնակիցը: Որովհետեւ հայրենիքն ինքն էլ ուրախանում է իր աշխարհասփյուռ զավակների հաջողություններով եւ մտահոգվում նրանց խնդիրներով` միաժամանակ պատրաստ լինելով նպաստել դրանց կարգավորմանը»:

Նրա խոսքով` Մոսկվայի Հայոց առաջնորդանիստ Սուրբ Պայծառակերպություն եկեղեցին եւ եկեղեցական համալիրը` որպես նյութեղեն պատմություն, թեեւ մեկ տարեկան էլ չկան, բայց իրենց մեջ ամփոփում են մեր բազմադարյա հոգեւոր պատմությունը, նաեւ վկայում են հինավուրց ու խոր արմատների մասին, որ հայերն ունեն բարեկամ երկրում: «Համոզված եմ, որ Եվրասիական միացյալ տնտեսական տարածքին Հայաստանի Հանրապետության միանալով՝ երկկողմ հարաբերությունների մակարդակը ավելի կբարձրանա, ավելի կխորանան ինտեգրացիոն գործընթացները: Նաեւ վստահ եմ, որ Ռուսաստանի Դաշնություն իմ պաշտոնական այցը իր դրական դերը կունենա փոխշահավետ համագործակցության ընդլայնման առումով՝ մի անգամ եւս փաստելով երկու երկրների միջեւ առկա ռազմավարական գործընկերային հարաբերությունները»,-նշեց ԱԺ նախագահը:

Գալուստ Սահակյանի համոզմամբ` այդ հարաբերությունների առաջընթաց զարգացումը ամրապնդում է վստահությունը հետագա ավելի ընդգրկուն ծրագրերի իրականացման եւ հնարավորությունների նկատմամբ, եւ դրանում մեծ է նաեւ հայ համայնքի դերն ու ներդրումը: «Պատահական չէ, որ դուք Ռուսաստանում համարվում եք ճանաչում եւ հեղինակություն ունեցող, հավատարիմ, խելացի եւ ստեղծարար, օրինապաշտ ու լիիրավ քաղաքացիներ: Համոզված եմ, որ ձեր ավանդապաշտությամբ ու օրինապաշտությամբ, երկու երկրների շահերի խոր գիտակցումով, այս հրաշալի հոգեւոր տան բարձր հովանու ներքո այսուհետ եւս կշարունակեք մասնակցել Հայաստանի ու Ռուսաստանի միջպետական հարաբերությունների պատմության նորովի կերտմանը»,-ասաց խորհրդարանի ղեկավարը:

«Հայրենիքի շենացումը մեր ընդհանուր գործն է, որում բոլորիս ջանքերն ու էներգիան մշտապես պահանջված են: Այդ ամենի համատեղումը կարեւոր գործոն է Հայաստանի փայլուն ապագայի ապահովման համար: Համոզված եմ, որ Հայաստանի ճակատագրի հանդեպ ընդհանուր պատասխանատվության գիտակցումը մեզ կօգնի ավելի բացահայտել մեր միասնական հայրենիքի ներուժը եւ կառուցել ավելի ապահով ու ավելի բարեկեցիկ Հայաստան, ավելի ամրապնդել Հայաստան-Արցախ-Սփյուռք եռանկյունին: Մենք կարո՛ղ ենք եւ պարտավո՛ր ենք կերտել այդպիսի Հայաստան, մենք պարտավո՛ր ենք եւ կարո՛ղ ենք ամուր պահել այդ եռանկյունին՝ անկախ մեր գտնվելու վայրից»,-նշեց Գալուստ Սահակյանը:

ՌԴ-ում ՀՀ արտակարգ եւ լիազոր դեսպան Օլեգ Եսայանը եւ Ռուսաստանի եւ Նոր Նախիջեւանի Հայոց թեմի առաջնորդ Եզրաս արքեպիսկոպոս Ներսիսյանը, բարձր գնահատելով ԱԺ նախագահի գլխավորած պատվիրակության պաշտոնական այցը Ռուսաստան, նշեցին, որ այն ոչ միայն նոր լիցք կհաղորդի միջխորհրդարանական կապերին, այլեւ ավելի կամրապնդի եւ կխորացնի միջպետական հարաբերությունները:

Անկախ

ÐáõÉÇëÇ 6-ÇÝ ÐÐ ²Ä ݳ˳·³Ñ ¶³Éáõëï ê³Ñ³ÏÛ³ÝÇ  ·É˳íáñ³Í å³ßïáÝ³Ï³Ý å³ïíÇñ³ÏáõÃÛáõÝÁ ³Ûó»É»ó ØáëÏí³ÛÇ Ñ³ÛÏ³Ï³Ý »Ï»Õ»ó³Ï³Ý ѳٳÉÇñ:  Ð³Û ËáñÑñ¹³ñ³Ý³Ï³ÝÝ»ñÁ ßñç³Ûó ϳï³ñ»óÇÝ  2013Ã.  ë»åï»Ùµ»ñÇÝ µ³óí³Í  »Ï»Õ»ó³Ï³Ý ѳٳÉÇñáõÙ:

 ²ÛÝáõÑ»ï»õ Ð³Û ²é³ù»É³Ï³Ý »Ï»Õ»óáõ èáõë³ëï³ÝÇ »õ Üáñ ܳËÇç»õ³ÝÇ Ð³Ûáó ûÙÇ ³é³çÝáñ¹³ñ³ÝáõÙ  ï»ÕÇ áõÝ»ó³í ²Ä ݳ˳·³ÑÇ Ñ³Ý¹ÇåáõÙÁ  è¸-áõÙ ÐÐ ¹»ëå³ÝáõÃÛ³Ý ¹Çí³Ý³·Çï³Ï³Ý ³ÝÓݳϳ½ÙÇ, è¸-áõ٠ѳí³ï³ñÙ³·ñí³Í  ÐÐ å»ï³Ï³Ý ϳéáõÛóÝ»ñÇ, ÇÝãå»ë ݳ»õ Ñ³Û Ñ³Ù³ÛÝù³ÛÇÝ Ï³½Ù³Ï»ñåáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ý»ñϳ۳óáõóÇãÝ»ñÇ Ñ»ï:

¸ÇÙ»Éáí Ý»ñϳݻñÇÝ` ²Ä ݳ˳·³Ñ ¶³Éáõëï ê³Ñ³ÏÛ³ÝÁ Ù³ëݳíáñ³å»ë ³ë³ó. §Þ³ï áõñ³Ë »Ù ·ïÝí»É ³Ûë Ññ³ß³ÉÇ Ñá·»õáñ Ï»ÝïñáÝáõÙ áõ Ó»ñ ÙÇç³í³ÛñáõÙ »õ áõ½áõÙ »Ù ÷á˳Ýó»É ç»ñÙ áÕçáõÛÝÝ»ñ г۳ëï³ÝÇó: Ø»Ýù ѳñ·³Ýùáí »Ýù í»ñ³µ»ñíáõÙ Ó»ñ ·áñÍáõÝ»áõÃÛ³ÝÁ, áñáíÑ»ï»õ ½·áõÙ »Ýù Ó»ñ Ñá·»õáñ áõ Ù³ñ¹Ï³ÛÇÝ Ï³åÁ ѳÛñ»ÝÇùÇ Ñ»ï,  áñáíÑ»ï»õ íëï³Ñ »Ýù, áñ ³ÝÏ³Ë ·ïÝí»Éáõ í³ÛñÇó Ó»½³ÝÇó Ûáõñ³ù³ÝãÛáõñÁ Ñ»ï³ùñùñí³Í ¿ г۳ëï³Ýáí, Ýñ³ ѳçáÕáõÃÛáõÝÝ»ñáí »õ ËݹÇñÝ»ñáí, áã ÙdzÛÝ Ñ»ï³ùñùñí³Í ¿, ³ÛÉ»õ å³ïñ³ëï ¿ ¹³éÝ³É ³Û¹ ѳçáÕáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ³ÝÙÇç³Ï³Ý Ï»ñïáÕÝ áõ ËݹÇñÝ»ñÇ ÉáõÍÙ³Ý ³ÝÙÇç³Ï³Ý Ù³ëݳÏÇóÁ: àñáíÑ»ï»õ ѳÛñ»ÝÇùÝ ÇÝùÝ ¿É áõñ³Ë³ÝáõÙ ¿  Çñ ³ß˳ñѳë÷Ûáõé ½³í³ÏÝ»ñÇ Ñ³çáÕáõÃÛáõÝÝ»ñáí »õ Ùï³Ñá·íáõÙ Ýñ³Ýó ËݹÇñÝ»ñáí` ÙÇ³Å³Ù³Ý³Ï å³ïñ³ëï ÉÇÝ»Éáí Ýå³ëï»É ¹ñ³Ýó ϳñ·³íáñÙ³ÝÁ¦: Üñ³ Ëáëùáí` ØáëÏí³ÛÇ Ð³Ûáó ³é³çÝáñ¹³ÝÇëï êáõñµ ä³Ûͳé³Ï»ñåáõÃÛáõÝ »Ï»Õ»óÇÝ »õ »Ï»Õ»ó³Ï³Ý ѳٳÉÇñÁ` áñå»ë ÝÛáõÃ»Õ»Ý å³ïÙáõÃÛáõÝ, û»õ Ù»Ï ï³ñ»Ï³Ý ¿É ãϳÝ, µ³Ûó Çñ»Ýó Ù»ç ³Ù÷á÷áõÙ »Ý Ù»ñ µ³½Ù³¹³ñÛ³   Ñá·»õáñ å³ïÙáõÃÛáõÝÁ, ݳ»õ íϳÛáõÙ »Ý  ÑÇݳíáõñó áõ Ëáñ ³ñÙ³ïÝ»ñÇ Ù³ëÇÝ, áñ ѳۻñÝ áõÝ»Ý µ³ñ»Ï³Ù »ñÏñáõÙ: §Ð³Ùá½í³Í »Ù, áñ ºíñ³ëÇ³Ï³Ý ÙdzóÛ³É ïÝï»ë³Ï³Ý ï³ñ³ÍùÇÝ Ð³Û³ëï³ÝÇ Ð³Ýñ³å»ïáõÃÛ³Ý ÙdzݳÉáíª »ñÏÏáÕ٠ѳñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ù³Ï³ñ¹³ÏÁ ³í»ÉÇ Ïµ³ñÓñ³Ý³,  ³í»ÉÇ ÏËáñ³Ý³Ý ÇÝï»·ñ³óÇáÝ ·áñÍÁÝóóÝ»ñÁ: ܳ»õ íëï³Ñ »Ù, áñ èáõë³ëï³ÝÇ ¸³ßÝáõÃÛáõÝ ÇÙ å³ßïáÝ³Ï³Ý ³ÛóÁ Çñ ¹ñ³Ï³Ý ¹»ñÁ Ïáõݻݳ ÷áË߳ѳí»ï ѳٳ·áñͳÏóáõÃÛ³Ý ÁݹɳÛÝÙ³Ý ³éáõÙáíª  ÙÇ ³Ý·³Ù »õë ÷³ëï»Éáí »ñÏáõ »ñÏñÝ»ñÇ ÙÇç»õ ³éϳ  é³½Ù³í³ñ³Ï³Ý ·áñÍÁÝÏ»ñ³ÛÇÝ Ñ³ñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÁ¦,-Ýß»ó ²Ä ݳ˳·³ÑÁ: ¶³Éáõëï ê³Ñ³ÏÛ³ÝÇ Ñ³Ùá½Ù³Ùµ` ³Û¹ ѳñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ ³é³çÁÝÃ³ó ½³ñ·³óáõÙÁ ³Ùñ³åݹáõÙ ¿ íëï³ÑáõÃÛáõÝÁ ѻﳷ³ ³í»ÉÇ Áݹ·ñÏáõÝ Íñ³·ñ»ñÇ Çñ³Ï³Ý³óÙ³Ý »õ Ñݳñ³íáñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ Ýϳïٳٵ, »õ ¹ñ³ÝáõÙ Ù»Í ¿  ݳ»õ Ñ³Û Ñ³Ù³ÛÝùÇ  ¹»ñÝ áõ Ý»ñ¹ñáõÙÁ: §ä³ï³Ñ³Ï³Ý ã¿, áñ ¹áõù èáõë³ëï³Ýáõ٠ѳٳñíáõÙ »ù ׳ݳãáõÙ »õ  Ñ»ÕÇݳÏáõÃÛáõÝ áõÝ»óáÕ, ѳí³ï³ñÇÙ, ˻ɳóÇ »õ ëï»Õͳñ³ñ, ûñÇݳå³ßï áõ ÉÇÇñ³í ù³Õ³ù³óÇÝ»ñ: гÙá½í³Í »Ù, áñ  Ó»ñ ³í³Ý¹³å³ßïáõÃÛ³Ùµ áõ ûñÇݳå³ßïáõÃÛ³Ùµ, »ñÏáõ »ñÏñÝ»ñÇ ß³Ñ»ñÇ Ëáñ ·Çï³ÏóáõÙáí, ³Ûë Ññ³ß³ÉÇ Ñá·»õáñ ï³Ý µ³ñÓñ Ñáí³Ýáõ Ý»ñùá ³ÛëáõÑ»ï »õë Ïß³ñáõݳϻù   Ù³ëݳÏó»É г۳ëï³ÝÇ áõ èáõë³ëï³ÝÇ ÙÇçå»ï³Ï³Ý ѳñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÇ å³ïÙáõÃÛ³Ý ÝáñáíÇ Ï»ñïÙ³ÝÁ¦,-³ë³ó ËáñÑñ¹³ñ³ÝÇ Õ»Ï³í³ñÁ:

§Ð³Ûñ»ÝÇùÇ ß»Ý³óáõÙÁ Ù»ñ ÁݹѳÝáõñ ·áñÍÝ ¿, áñáõÙ µáÉáñÇë ç³Ýù»ñÝ áõ ¿Ý»ñ·Ç³Ý Ùßï³å»ë å³Ñ³Ýçí³Í »Ý: ²Û¹ ³Ù»ÝÇ Ñ³Ù³ï»ÕáõÙÁ   ϳñ»õáñ ·áñÍáÝ ¿  г۳ëï³ÝÇ  ÷³ÛÉáõÝ ³å³·³ÛÇ ³å³ÑáíÙ³Ý Ñ³Ù³ñ: гÙá½í³Í »Ù, áñ г۳ëï³ÝÇ ×³Ï³ï³·ñÇ Ñ³Ý¹»å ÁݹѳÝáõñ å³ï³ë˳ݳïíáõÃÛ³Ý ·Çï³ÏóáõÙÁ Ù»½ Ïû·ÝÇ ³í»ÉÇ µ³ó³Ñ³Ûï»É Ù»ñ ÙdzëÝ³Ï³Ý Ñ³Ûñ»ÝÇùÇ Ý»ñáõÅÁ »õ ϳéáõó»É ³í»ÉÇ ³å³Ñáí áõ ³í»ÉÇ µ³ñ»Ï»óÇÏ Ð³Û³ëï³Ý, ³í»ÉÇ ³Ùñ³åݹ»É г۳ëï³Ý-²ñó³Ë-ê÷Ûáõéù »é³ÝÏÛáõÝÇÝ: Ø»Ýù ϳñá°Õ »Ýù »õ å³ñï³íá°ñ »Ýù Ï»ñï»É ³Û¹åÇëÇ Ð³Û³ëï³Ý, Ù»Ýù å³ñï³íá°ñ »Ýù »õ ϳñá°Õ »Ýù ³Ùáõñ å³Ñ»É ³Û¹ »é³ÝÏÛáõÝÇݪ ³ÝÏ³Ë Ù»ñ ·ïÝí»Éáõ í³ÛñÇó¦,-Ýß»ó ¶³Éáõëï ê³Ñ³ÏÛ³ÝÁ:

è¸-áõÙ ÐÐ ³ñï³Ï³ñ· »õ Édz½áñ ¹»ëå³Ý úÉ»· ºë³Û³ÝÁ »õ èáõë³ëï³ÝÇ »õ Üáñ ܳËÇç»õ³ÝÇ Ð³Ûáó ûÙÇ ³é³çÝáñ¹ º½ñ³ë ³ñù»åÇëÏáåáë Ü»ñëÇëÛ³ÝÁ, µ³ñÓñ ·Ý³Ñ³ï»Éáí ²Ä Ý³Ë³·³ÑÇ ·É˳íáñ³Í å³ïíÇñ³ÏáõÃÛ³Ý å³ßïáÝ³Ï³Ý ³ÛóÁ èáõë³ëï³Ý, Ýß»óÇÝ, áñ ³ÛÝ áã ÙdzÛÝ Ýáñ ÉÇóù ÏѳÕáñ¹Ç ÙÇçËáñÑñ¹³ñ³Ý³Ï³Ý ϳå»ñÇÝ, ³ÛÉ»õ ³í»ÉÇ Ï³Ùñ³åÝ¹Ç »õ ÏËáñ³óÝÇ ÙÇçå»ï³Ï³Ý ѳñ³µ»ñáõÃÛáõÝÝ»ñÁ:

Խորհրդարանում այսօր հանրապետական պատգամավոր Սամվել Ֆարմանյանը բարձրացրեց վերջին օրերին մամուլի ուշադրության կենտրոնում գտնվող խիստ հրատապ մի հարց՝ պատմամշակութային հուշարձանների շրջակայքում իրականացվող մասնավոր բանկետ-խնջույքների վերաբերյալ: Պատգամավորը մասնավորապես անդրադարձավ Գառնու հեթանոսական տաճարի մոտ տեղի ունեցած խնջույքին՝ պատմելով, որ ինքը նույնպես հյուրերի հետ այցելել է Գառնու տաճար, սակայն իրենք ներս չեն թողել՝ ասելով, որ տաճարի մուտքը փակ է: Պատգամավորի հարցին, թե ինչու է փակ, պատասխանել են, որ պաշտոնական պատվիրակություն է ժամանալեու: «Բնականաբար, ես ճշտում եմ, որ որևէ բարձրաստիճան պաշտոնական պատվիրակություն Գառնիի հեթանոսական տաճար այս պահին չի այցելելու,-ասում է Սամվել Ֆարմանյանը,- իսկ դրսում սպասում էին մեծ թվով զբոսաշրջիկներ՝ այդ թվում նաև Նորվեգիայից ժամանած հյուրեր, հայտնի կինոռեժիսոր Միկա Բաբայանն իր հյուրերի հետ միասին և այլն»:

Պատգամավորը կապ է հաստատել մշակույթի նախարար Հասմիկ Պողոսյանի հետ, և նրա միջամտությունից հետո հարցը կարգավորվել է. «Մեզ թողեցին մուտք գործել՝ որպես բացառություն»,-նշում է պատգամավորը:

Համարելով հարցը շատ կարևոր և ի նկատի ունենալով նաև, որ մամուլում այլ մշակութային կոթողների վերաբերյալ նույնպես նմանատիպ հրապարակումներ են շրջանառվում՝ Ֆարմանյանը ԱԺ նախագահին խնդրեց, որպեսզի վերջինս դիմի համապատասխան պետական մարմիններին՝ նրանց բացատրելու հետևյալը. «Եթե անգամ մեր պետական միջոցներն այնքան սուղ են, որ խնդիր ունենք պետական հոգածության տակ գտնվող պատմամշակութային հուշակոթողների հարցերը կարգավորել, ապա դա երբեք չի նշանակում, որ այդ հուշակոթողները պետք է վարձով տրամադրեն ինչ որ մասնավոր մարդկանց, որոնք, վստահաբար, Գառնու հուշակոթողի մասին երեք նախադասություն էլ չեն կարող ասել»,-ասաց Սամվել Ֆարմանյանը:

ԱԺ նախագահ Գալուստ Սահակյանն առաջարկեց ԱԺ գիտության, կրթության, մշակույթի և սպորտի հարցերի մշտական հանձնաժողովին ներկայացնել հարցը, որպեսզի այն առավել հնչեղ դառնա:

Նշենք, որ Գառնու հեթանոսական տաճարի մոտ խնջույք էր կազմակերպել Հայաստանի կենտրոնական բանկը՝  Հարավարեւելյան եվրոպական բանկերի համաժողովի շրջանակներում, որի համար թույլտվություն էր ստացել մշակույթի նախարարությունից՝ վճարելով ավելի քան 1 մլն դրամ:

Անկախ

Ազգային ժողովում կառավարության կողմից ներկայացված «Հանրային հատվածի կազմակերպությունների հաշվապահական հաշվառումների» մասին օրենքի նախագծի քննարկումն այդպես էլ տեղի չունեցավ. ԱԺ փոխնախագահ Էդուարդ Շարմազանովն ընդհատեց արտահերթ նիստը, քանի որ նախագծի հիմնական զեկուցող, ՀՀ ֆինանսների նախարարի տեղակալ Վախթանգ Միրումյանն ուշանում էր:

Շարմազանովը նախ հայտարարեց, որ իրեն հայտնել են, թե Միրումյանը խորհրդարանում կլինի մի քանի րոպեից: Սակայն, երբ մի քանի րոպեն էլ անցավ, ու Միրումյանը չներկայացավ, Շարմազանովը բարկացավ.

«Ներողություն եմ խնդրում, բայց ԱԺ-ի բնականոն աշխատանքների համար ես պարտավոր եմ կանոնակարգ-օրենքը խախտել ու դադարեցնել նիստը: Պատգամավորները չպետք է նստեն ու 10 րոպե սպասեն մեր հարգելի գործընկերներին։ Թող ինձ մեղադրեն, որ կանոնակարգ օրենքը խախտում եմ, բայց ես չեմ պատրաստվում զեկուցողին սպասել 5 րոպեից ավելի։ Ցտեսություն»,-ասաց Շարմազանովն ու դուրս եկավ դահլիճից:

Անկախ

Ազգային ժողովում քննարկվում է «Վարչական իրավախախտումների մասին» նախագիծը, որով առաջարկվում է նվազեցնել ճանապարհային երթևեկության մի շարք կանոնների խախտման համար նախատեսված տուգանքների չափը:

Ինչպես նշեց նախագծի հիմնական զեկուցող, ՀՀ փոխոստիկանապետ Արթուր Օսիկյանը, այս նախագծով նախատեսվում է, որպեսզի այն վարորդները, որ չնչին արագություն են խախտում, պատժվեն ավելի քիչ, իսկ նրանք, ովքեր էականորեն գերազանցում են սահմանված արագությունը, պատժվեն ավելի շատ:

Արագությունը 1-10 կմ/ժամով գերազանցելու դեպքում առաջարկվում է սահմանել 1000 դրամ տուգանք՝ յուրաքանչյուր 1 կմ/ժամ-ի համար` ներկայիս 10.000 դրամի փոխարեն:

Թույլատրելի արագությունը 11-20 կմ/ժամով գերազանցելու դեպքում նախատեսվում է յուրաքանչյուր կմ/ժամ արագության համար նախատեսվող տուգանքը բազմապատկել 1500 դրամի չափով: «Եթե, օրինակ, այսօր վարորդը 81 կմ/ժամ արագությամբ երթևեկելու դեպքում 30.000 դրամի չափով է տուգանվում, ապա ներկայացվող նախագծի պայմաններում կտուգանվի 16.500 ՀՀ դրամի չափով»,-ասաց Օսիկյանը:

Լուսացույցի արգելող ազդանշանի կամ առանց կանգառ կատարելու երթևեկության արգելող ճանապարհային նշանի առկայության դեպքում վարորդի կանգ առնելու տեղը ցույց տվող գծանշումների կամ նշանների պահանջները չկատարելու դեպքում գործող 10 հազար դրամի տուգանքը դարձնել 5000 դրամ: Նվազեցվող իրավախախտումներից է նաև վարորդների կողմից կանգառի կամ կայանման կանոնների խախտումը. ներկայումս մեքենան տուգանային հրապարակ է տարվում և տուգանքի չափը կազմում է 40 հազար դրամ, այժմ առաջարկվում է կրկնակի նվազեցնել տուգանքի չափը՝ դարձնելով այն 20 հազար դրամ:

Առաջարկվում է նաև վարորդների կողմից ընդհանուր օգտագործման տրանսպորտային միջոցների կանգառի կետի տարածքում կանգառ կատարելու կամ կայանելու համար երթեկելի մասին ոչ զուգահեռ կայանելու համար նախատեսված 10 հազար դրամ տուգանքի չափը նվազեցնել` դարձնելով 5000 դրամ, հետիոտնի համար նախատեսված անցման վրա տրանսպորտային միջոցը կանգնեցնելու համար սահմանված 20 հազար դրամ տուգանքը` 15 հազար դրամ:

Տուգանքի չափը կնվազեցվի նաև առանց վարորդական իրավունքի վկայականի տրանսպորտային միջոց վարելու համար, որը ներկայումս կազմում է 5000 դրամ: «Մենք առաջարկում ենք այն դարձնել 3000 դրամ: Իհարկե, խոսքը վերաբերում է այն վարորդներին, ովքեր ունեն վկայական, սակայն ինչ-ինչ պատճառներով այդ պահին այն նրանց մոտ չէ»,-նշեց Օսիկյանը:

Իսկ վարորդական իրավունքի վկայականի բացակայության դեպքում առաջարկվում է տուգանքը ներկայիս 5000 դրամից դարձնել 10 հազար դրամ: «Եթե տաքսի ծառայությունների ղեկավարներն են վարորդների ընդունել աշխատանքի առանց վարորդական իրավունքի վկայականի, պետք է խոշոր տուգանքի ենթարկվեն՝ 50-75 հազար դրամ»,-մանրամասնեց Օսիկյանը:

Տուգանքները խստացվել են նաև արագության էական գերազանցման դեպքում. «Եթե, օրինակ, մայրուղու վրա նախատեսված է 80 կմ/ժամ արագություն, և վարորդները գերազանցում են մինչև 170-180 կմ/ժամ, սահմանվում է ամենաբարձր տուգանքը` 500 հազար դրամ: 51-80 կմ/ժամով արագությունը գերազանցելու դեպքում` 200 հազար դրամ, իսկ 31-50 կմ/ժամով գերազանցելու դեպքում` 100 հազար դրամ»,- ասաց փոխոստիկանապետը:

Մեքենան վարելիս հեռախոսով խոսող վարորդներին 3000 դրամի փոխարեն առաջարկվում է տուգանել 5000 դրամով:

ՀՀԿ խմբակցության պատգամավոր Սուքիաս Ավետիսյանն էլ առաջարկեց խստացնել տուգանքը, երբ վարորդները մեքենաներից իրեր են դուրս նետում` մայրուղին վերածելով աղբանոցի: Նա բարձրացրեց նաև արագությունը սահմանափակող նշանների հարցը` նշելով, որ գրված է սահմանափակող նշան, բայց թե որտեղ է այն ավարտվում, հայտնի չէ:

Անկախ

Չնայած որ խորհրդարանական արտահերթ նիստը սկսվել է՝ Ազգային ժողովի պատգամավորները դեռևս ձեռքի տակ չունեն նիստի օրակարգի ամենակարևոր նախագծերից մեկը՝ «Կուտակային կենսաթոշակների մասին» և ևս մի շարք օրենքներում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու օրենքների նախագծերի փաթեթը: Ուստի, ոչ իշխանական շատ պատգամավորներ հրաժարվեցին նաև կարծիք հայտնել փաթեթի բովանդակության վերաբերյալ:

ՀՅԴ խմբակցության ղեկավար Արմեն Ռուսատմայնը մեզ հետ զրույցում իր վրդովմունքը հայտնեց՝ նշելով, որ մինչև հիմա փաթեթը չեն ստացել: ԲՀԿ խմբակցության ղեկավար Նաիրա Զոհրաբյանն էլ նշեց, որ քանի դեռ այս պահին իրենց ձեռք տակ չկա այդ նախագիծը, դիրքորոշում էլ հայտնել չեն կարող. «Իսկ ունեցած տեղեկություններով ես լուրջ չեմ համարում եզրակացության գալ: Չկա նախագիծ՝ չկա դիրքորոշում, կլինի նախագիծ, կունենանք դիրքորոշում»,-ասաց Զոհրաբյանը:

Հարցին, թե ինչու մինչ այժմ պատգամավորները հնարավորություն չունեն տեսնելու նախագիծը, ԱԺ սոցիալական հարցերի հանձնաժողովի նախագահ, հանրապետական Հակոբ Հակոբյանը ասաց. «Առավոտվա վիճակով չկար, արդեն կա»:

Իսկ արդյոք եղած փոփոխությունները կբավարարե՞ն ոչ իշխանական գործընկերներին, Հակոբյանն ասաց, որ դա նրանց համար չէ արված, որպեսզի բավարարեն կամ ոչ: «Օրենքի փոփոխությունը պայմանավորված է զուտ Սահմանադրական դատարանի վճռով»,-նշեց նա:

Ինչ վերաբերում է պետական  ոլորտի աշխատողների համար սահմանված պարտադիր բաղադրիչին, որը շատերի կարծիքով հակասահմանադրական է, Հակոբյանն ասաց. «Դա բացարձակապես չի հակասում Սահմանադրությանը: Ցանկացած պետություն՝ որպես գործատու, իրավունք ունի իր աշխատողների հետ ունենալու որոշակի հարաբերություններ: Աշխարհի համարյա բոլոր պետություններն ունեն այդ սկզբունքը: Այս կամ այն ճանապարհով յուրաքանչյուր պետություն կարողանում է օգտագործել սոցիալական ապահովության համակարգը, որպեսզի իր մոտ կարողանա երկար պահել աշխատողներին կամ կարողանա ընտրել որակյալ աշխատողներ»:

Մեր դիտարկմանը, որ տեսակետներ կան, թե պետական ոլորտի շատ աշխատողներ այս փոփոխությունից հետո դուրս կգան պետական համակարգից, Հակոբյանն ասաց. «Իհարկե կլինեն մարդիկ, որոնք կուզենան դուրս գալ: Բայց կլինեն նաև մարդիկ, որոնք որ կմտնեն: Բնական է»:

Հիշեցնենք, որ ԱԺ արտահերթ նիստում նախատեսվում է քննարկել և քվեարկության դնել «Կուտակային կենսաթոշակների մասին» և ևս մի շարք օրենքներում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու օրենքների նախագծերի փաթեթը:

Միևնույն ժամանակ ԱԺ շենքի մոտ բողոքի ակցիա են իրականացնում «Դեմ եմ» նախաձեռնության անդամները՝  կուտակայիվճարները «նպատակային սոցիալական վճար» դարձնելու ՀՀ կառավարության նախագծի դեմ:

Անկախ

Կառավարության նախաձեռնությամբ քիչ առաջ խորհրդարանն սկսեց արտահերթ նիստը, որի օրակարգում ընդգրկված են հանրությանը հուզող մի շարք նախագծեր:

Սակայն, ԱԺ ոչ իշխանական ուժերի ներկայացուցիչներն իրենց դժգոհությունը հայտնեցին առ այն, որ կառավարությունը վերջին պահին խորհրդարան է բերել կարևոր նախագծեր, որոնք նախապես հանրային քննարկումների չեն ենթարկվել, մասնագիտական հանձնաժողովներում չեն քննարկվել, անգամ պատգամավորների սեղաններին դրված չեն:

ՀՅԴ խմբակցության պատգամավոր Արծվիկ Մինասյանը հիշեցրեց, որ իրավական ակտերի մասին օրենքի համաձայն՝ նախագիծը մշակող մարմինը պետք է կազմակերպի նախգծի վերաբերյալ հանրային քննարկումներ, որոնց ժամկետը չի կարող 15 օրից պակաս լինել:

«Դիմում եմ Ձեզ, որպեսզի կառավարությանն առաջարկեք՝ փոփոխության ենթարկել օրակարգը և հանել այն հարցերը, որոնք չեն բավարարում օրենքի պահանջին»,-առաջարկեց Մինասյանը:

ՀԱԿ խմբակցության ղեկավար Լևոն Զուրաբյանն էլ հիշեցրեց, որ խորհրդարանը նոր է ավարտել խիստ լարված գարնանային նստաշրջանը, և հիմա կառավարության կողմից Ազգային ժողով հայեցակարգային նախագծեր բերելը և սեղմ ժամկետներում քննարկելը ոտնձգություն է օրենսդիր մարմնի նկատմամբ: «Եվ սա արվել է մի մարդու կողմից, որը միշտ խոսում էր ԱԺ դերի բարձարցման մասին»,-ասաց Զուրաբյանը՝ ի նկատի ունենալով Հովիկ Աբրահամյանին::

ՀՅԴ խմբակցության անդամ Աղվան Վարդանյանը նույնպես շեշտեց, որ օրենքի կատարողը առաջին հերթին խպետք է լինի երկրի օրենսդիր մարմինը, և իրավիճակը համարեց օրենքի խախտում: «Մենք տարիներ շարունակ բարձրաձայն, դու էլ միգուցե ոչ բարձրաձայն, դժգոհել ենք այս աշխատաոճի դեմ, սակայն սա շարունակվում է»,-նշեց նա:

ՀԱԿ պատգամավոր Գագիկ Ջհանգիրյանն էլ միացավ գործընկերներին. «Մեր դժգոհությունն այն է, որ օրակարգում ընդգրկված նախագծերի գերակշիռ մասը չեն անցել համապատասխան քննարկումներ հանձնաժողովներում: Թող նախապես ուղարկած լինեին, մենք էլ հիմա դեմ չէինք լինի: Բայց մտնում ենք լիագումար նիստ՝ առանց մասնագիտական հանձնաժողովներում համապատասխան քննարկման: Կամա թե ակամա Ազգային ժողովը դառնում է դակող մարմին»:

Արամ Մանուկյանը խոսեց օրենքների արդյունավետության, ճիշտ, լավ օրենքներ ընդունելու անհրաժեշտության մասին: «Մենք հիմա չունենք այդ հնարավորությունը: Մոտ տասը օրենքների նախագծերի ընդհանրապես ծանոթ չենք: Կարող ենք անորակ, բռակ օրենքին կողմ սեղմել: Կառավարությանն առաջարկեք, թող հետ կանչի դրանք»:

ՕԵԿ խմակցության ղեկավար Հեղինե Բիշարյանը հիշեցրեց, որ այս խնդիրը տարիներ ի վեր առկախված է.  «Մենք քննադատում ենք կառավարությանը, երբ հրավիրում են արտահերթ նիստեր և բերում նախագծեր, որոնց մասին մենք ոչ միայն տեղյակ չենք, այլ դրանք լուրջ քննարկման կարիք ունեն: Մենք չպետք է թույլ տզնք, որ ԱԺ-ն շրջանցվի: Ձեռագիրը, փաստորեն, կրկնվում է: Արդար չէ»,-ասաց Բիշարյանը:

ԱԺ նախագահ Գալուստ Սահակյանը չկիսեց գործընկերների բարձրացրած մտահոգությունը: Նա նշեց, որ ԱԺ կանոնակարգ օրենքն ունի համապատասխան մեկնություններ արտահերթի վերաբերյալ, և որ կանոնակարգ օրենքը որևէ հակասություն չի տեսնում արտահերթի և ներկայացված նախագծերի առումով: «Մենք ողջ գարնանային նստաշրջանն ավելի շատ քաղաքականացված անցկացրեցինք, իսկ օրենսդրական աշխատանքը հետ մնաց: Բացի այդ, որևէ մեկը չի ասում՝ օրենքները չքննարկենք, քննարկելու ենք»,-ասաց Սահակյանը:

ՀՀԿ-ական Վարդան Այվազյանն էլ ասաց, որ ընդդիմախոսների ասածը այնքան էլ այնպես չէ, ինչպես իրենք են ներկայացնում: «Օրենքների 70 տոկոսը ձեր կողմից քննարկվել է կամ կազմում է ձեր նախընտրական ծրագրերի մի մասը: Եթե ձեր հիշողությունը կորել է, կարող եմ հիշեցնել»:

Լևոն Զուրաբյանն առաջարկեց քսան րոպես ընդմիջում՝ ԱԺ նախագահի հետ քննարկելու իրենց կողմից բարձրացրած մտահոգությունը:

Խաչատուր Քոքոբելյանն էլ առաջ բերեց էլեկտրաէներգիայի հարցի շուրջ հանրայհին դժգոհության հարցը՝ նշելով, որ ԱԺ լսումները ցույց տվեցին, որ շատ բան հասկանալի չէ այդ ոլորտում: «Առաջարկում եմ, որ ԱԺ-ն ստեղծի ժամանակավոր հանձանժողով էներգետիկայի ոլորտի ուսումնասիրությունների հետ կապված: Սա զուտ անվտանգության խնդիր է»,-ասաց նա:

Խորհրդարանը քսան րոպես ընդմիջումից հետո վերսկսեց աշխատանքը, սակայն քիչ անց կրկին ստիպված եղավ ևս քսան րոպեով ընդմիջել՝ այս անգամ արդեն ՀՀԿ խմբակցության ղեկավար Վահրամ Բաղդասարյանի պահանջով: Բանն այն է, որ երբ ընդմիջումն ավարտվեց, ՀՀԿ-ականների մի մասը դեռևս չէր եկել դահլիճ, սակայն Գալուստ Սահակյանը, մի քիչ սպասելուց հետո ստիպված եղավ վերսկսել աշխատանքը: Ոչ իշխանական ուժերը, նկատելով, որ քվորում ապահովելու համար հանրապետականը չունի անհրաժեշտ 66 ձայնը, սկսեց չքվեարկել, ինչի հետևանքով նախագծերը սկսեցին չանցնել՝  չհավաքելով բավարար ձայներ: Դրա համար էլ Վահրամ Բաղդասարյանը շտապեց 20 րոպե ընդմիջում վերցրել։

 Անկախ

Ազգային ժողովում այսօր անցկացվեցին էլեկտրաէներգիայի սակագնի բարձրացման թեմայով խորհրդարանական լսումներ, որին մասնակցում էին խորհրդարանական ուժեր, մի շարք հասարակական կազմակերպությունների ներկայացուցիչներ, իսկ բարձրացված հարցերին պատասխանում էր Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի նախագահ Ռոբերտ Նազարյանը:

Ներկայացնելով սակագնի բարձրացման հիմնավորումները` Նազարյանն ասաց, որ դա պայմանավորված է էներգետիկ շուկայի մասնակից ընկերություններին անհրաժեշտ միջոցների հատկացմամբ, որի ողջ գումարը կազմում է 17,5 մլրդ դրամ` 3,85 դրամ կՎտ/ժամի դիմաց:

Նազարյանը ներկայացրեց այդ 17,5 մլրդ դրամի բաշխումն` ըստ ընկերությունների. «Հայաստանի էլեկտրական ցանցեր՝ 5,7 մլրդ դրամ, Բարձրավոլտ էլեկտրական ցանցեր՝ 2 մլրդ դրամ, Միջազգային էներգետիկ կորպորացիա՝ 0,5 մլրդ դրամ, Երևանի ՋԷԿ՝ 7 մլրդ դրամ, Հայկական ատոմակայան` 1,6 մլրդ դրամ, վերականգվող էներգետիկ ռեսուրսների օգտագործմամբ էլեկտրական էներգիա արտադրող կայաններ` 1 մլրդ դրամ, «Էլեկտրաէներգետիկական համակարգի օպերատոր», «Հաշվարկային կենտրոն»-ը ՝ 0,1 մլրդ դրամ»:

Ըստ նրա` Հայաստանի էլեկտրական ցանցերում ֆինանսական ճեղքվածքի առաջացումը պայմանավորված է այն հիմնական գործոնով, որ 2013-14 թթ. ընթացքում ատոմակայանի վերալիցքավորման և վերանորոգման աշխատանքներից հետո մի բլոկը նախատեսվածից 88 օր ավելի ուշ է մտել ցանց, և չի արտադրվել 300 մլն կՎտ/ժամ էներգիա: Ստիպված են եղել այդ էժան էլեկտրաէներգիայի պահանջարկը լրացնել Հրազդանի ՋԷԿ-ի հաշվին:

Գործոններից մեկն էլ եղել է սակավաջուր տարին. «Որոտանի կասկադը և Սևան-Հրազդան կասկադը միասին մոտ 200 մլն կՎտ էլեկտրաէներգիա պակաս արտադրեցին, և այս երկու գործոններով պայմանավորված՝ մենք ունեցանք Հայաստանի էլեկտրական ցանցերում 18.3 մլրդ դրամի վնաս, որը Բաշխիչ ցանցի մարժայի հաշվարկման մեթոդիկայի համաձայն՝ պետք է հատուցվի երեք տարվա ընթացքում»,-ասաց Նազարյանը:

Ներկայացվեցին նաև մյուս ընկերությունների ֆինանսական ճեղքվածքների պատճառները` Բարձրավոլտ էլեկտրական ցանցերինը, օրինակ, առաջացել է վերականգնման և վերազինման ծախսերի, միջպետական էլեկտրական գծերի, ինչպես նաև Իրան-Հայաստան էլեկտրագծի կառուցման համար ստացած արտոնյալ վարկի պատճառով: Միջազգային էներգետիկ կորպորացիայի կամ «Սևան-Հրազդան» կասկադի ֆինանսական ճեղքվածքը` 4 մլրդ դրամի կապիտալ ներդրումներից, Երևանի ՋԷԿ-ինը` ընկերության կողմից արտոնյալ վարկի ստացումից,
Հայկական ատոմակայանի ֆինանսական ճեղքվածքը` շահագործման և պահպանման ծախսերից, ինչպես նաև շահագործման անվտանգության բարձրացման նպատակով աշխատած վառելիքի պահպանման ծախսերի ավելացումից և ռեզերվային ինքնավար ջրամատակարարում ապահովելու, լրացուցիչ խորքային հորերի փորման աշխատանքներ իրականացնելու անհրաժեշտությունից: Հիշեցնենք, որ այս խնդիրն առաջ էր եկել այն բանից հետո, երբ ձկնաբուծության հետևանքով Արարատյան դաշտում լրջորեն վնասվել էին արտեզյան ջրային պաշարները:

Ինչևէ, ներկայացրած հիմնավորումները չբավարարեցին ոչ իշխանական ուժերի ներկայացուցիչներին: Մասնավորապես, ԲՀԿ խմբակցության քարտուղար Նաիրա Զոհրաբյանն ասաց, որ ավելի արդար կլյներ, եթե այս լսումներին մասնակցեին էլեկտրաէնեգիա արտադրող ընկերությունների պատասխանատուները, որոնց ապաշնորհ կառավարման հետևանքով առաջացած ֆինանսական ճեղքվածքը պետք է «փակի» ՀՀ քաղաքացին. «Այդ կազմակերպությունները, որ միաբերան հայտարարում են, թե աշխատում են 0% շահութաբերությամբ, արդյոք մազոխիստնե՞ր են, թե ոչ: Եթե ընկերությունն աշխատում է 0% շահութաբերությամբ, էստեղ 2 տարբերակ պիտի լինի` կամ հոգեբանական խեղումներ ունեն, կամ ուղղակի  ապաշնորհ և վատ կառավարիչներ են»,-հայտարարեց նա:

Նազարյանը չհամաձայենց պատգամավորի հնչեցրած տեսակետների հետ: Նրա խոսքով` ներկայացված հիմնական գործոնները որևէ ձևով վատ մենեջմենթով չեն պայմանավորված: «Մենք երբևէ վատ մենեջմենթի արդյունքում ձևավորված ֆինանսական ճեղքվածքները հաշվի չենք առնում, այլ հաշվի ենք առել մեր մեթոդիկայում ամրագրված այն ծախսային հոդվածները, որտեղ մեր կանխատեսումները չեն արդարացվել, և տեղի է ունեցել վնաս»:

ԲՀԿ-ական Ստեփան Մարգարյանը նկատեց. «Փաստորեն, եթե մենք հիմա այդ ընկերությունների կրած վնասները փոխհատուցում ենք, ստացվում է, որ մենք իրենց պարտքով գումար ենք տալիս: Հետո, երբ այդ ծախսերը փակվեն, մեզ այդ գումարը վերադարձնելո՞ւ են, թե ոչ: Տրամաբանորեն, պետք է վերադարձվի, որովհետև սպառողի մեղքով չի առաջացել այս վիճակը»:

Ռոբերտ Նազարյանը միայն խոստացավ, որ հաջորդ տարի էլեկտրաէներգիայի սակագնի բարձրացում տեղի չի ունենա: Ինչ վերաբերում է նվազմանը, ապա նա նշեց, որ դա չպետք է բացառել, բայց խոստանալ էլ չի կարող:

Անգամ ՀՀԿ խմբակցության ղեկավար Վահրամ Բաղդասարյանին էր մտահոգում այն հարցը, թե ինչու պետք է սպառողը վճարի գերկորուստների դիմաց:

ՕԵԿ խմբակցության անդամ Հովհաննես Մարգարյանին, մի շարք հարցերի հետ միասին, հետաքրքրում էր, թե ինչ արդյունավետությամբ է կառավարվել Բաշխիչ ցանցերի աշխատանքը և ընդհանուր գնահատական տրվե՞լ է ցանցերի կողմից պայմանագրային պարտավորությունների կատարման նկատմամբ:

Նազարյանը նշեց, որ կառույցի արդյունավետության նկատմամբ իր կողմից գնահատական հնչեցնելը ճիշտ չի լինի. «Մեր կարգավորող հանձնաժողովի մասով կարող եմ ասել, որ եթե կառույցը չի ապահովում  լիցենզիայի պայմանները, խախտում է էլեկտրաէներգիայի մատակարարման և օգտագործման կանոնները և ոտնահարում սպառողների շահերը, ապա մենք վարչական վարույթ ենք իրականացնում և օրենքի շրջանակներում պատժամիջոցներ կիրառում»:

Մի շարք հարցեր բարձրացրեց նաև ՀԱԿ խմբակցության ղեկավար Լևոն Զուրաբյանը` մասնավորապես կապված «ՀայՌուսգազարդի» հետ կնքած «տխրահռչակ» պայմանագրի հետ: Նա հետաքրքրվեց, թե այդ պայմանագիրը որքանո՞վ է ազդել սակագնի բարձրացման վրա:

Նազարյանը չցանկացավ գնահատական տալ այդ պայմանագրին, ինչ վերաբերում է ազդեցությանը, նշեց, որ կայանը վաճառվել է 31 միլիոն դոլարով, և պայմանը եղել է այն, որ 15 տարում այդ ներդրումը վերադարձվի: Ըստ Նազարյանի, կայանի բոլոր ծախսերն ամրագրված են իրենց պայմանագրերում. «Հիմա շատ ա, քիչ ա, դուք որոշեք: Մենք ամրագրել ենք այն անհրաժեշտ ծախսային հոդվածները, որից պակաս անելու իրավունք չունենք»:

ԱԺ փոխխոսնակ Հերմինե Նաղդալյանը Զուրաբյանի ելույթից հետո նրան հիշեցրեց ոչ վաղ անցյալը: «Այս քաղաքական թիմը լրիվ բարոյական իրավունքն ունի մեզ կշտամբելու, քանի որ մտածում է, որ հայ ժողովուրդը երևի մոռացել է մութ ու ցուրտ տարիները»:

ՀԱԿ անդամ Արամ Մանուկյանը խիստ վիրավորվեց Նաղդալյանի ակնարկից ` նշելով, որ այդ տարիները Արցախյան պատերազմի հաղթանակի տարիներ էին:

Լսումներին մասնակցում էր նաև ՀՀ Հանրային խորհրդի անդամ Վազգեն Սաֆարյանը: Նշենք, որ նախորդ շաբաթ Հանրային խորհրդում նույնպես տեղի էր ունեցել քննարկում այս թեմայով` շահագրգիռ կողմերի մասնակցությամբ:

Վազգան Սաֆարյանը մեզ հետ զրույցում ասաց, որ  այն կորուստները, որոնց մասին այստեղ խոսում են, չպետք է սակագնի մեջ ներառվեն, քանի որ դրանք այդ ընկերությունների ոչ որակյալ աշխատանքի հետևանքով են առաջացել:

«Կորուստները պետք է իրենց շահույթներով փոխհատուցեն,-կարծում է նա,-երկրորդը` ծառայություն մատուցող կազմակերպությունները չպետք է  բարձր շահութաբերություն ապահովեն, որովհետև դա անդրադառնում է տնտեսության ոչ արդյունավետ զարգացման վրա, ինչի հետևանքով կարող ենք ունենալ ոչ մրցունակ ապրանքներ դրսի շուկաներում: Այդ իմաստով, էլեկտրաէներգիայի գինը պետք է միջինացված լինի այն երկրների էլեկտրաէներգիայի գների հետ, որոնց հետ մենք առևտրային հարաբերություններ ունենք»:

Խնդիրը լուծելու համար Սաֆարյանն առաջարկում է անել ամեն ինչ, որպեսզի կառուցվի Երևան ՋԷԿ-ի երկրորդ էներգաբլոկը, որի դեպքում մենք իրանական կողմից կստանանք 3 խմ գազ և դրա դիմաց կվաճառենք 9 կՎ/ ժամ էներգիա. «Արդյունքում մենք կարող ենք 2 միլիարդ կՎտ էլեկտրաէներգիա էլ վաճառել Բաշխիչ ցանցերին, ենթադրենք, 1 դրամով»,-նշում է նա:

Երևան ՋԷԿ-ի երկրորդ էներգաբլոկի կառուցման համար անհրաժեշտ են մոտ 400 միլիոն դոլար վարկային ռեսուրսներ: Սաֆարյանի խոսքով` Ճապոնիան պատրաստ է այդ ռեսուրսները տալ, պարզապես կառավարությունը պիտի կարողանա բանակցային գործընթաց իրականացնել, քանի որ խնդիր կա արտաքին պարտքի և ՀՆԱ-ի համամասնության առումով: Այնուամենայնիվ, նա գտնում է, որ կարելի է այդ գումարը հայթայթել նաև ներքին ռեսուրսների միջոցով:

Հիշեցնենք, որ Հանրային ծառայությունները կարգավորող հանձնաժողովի նախնական գնահատմամբ՝ էլեկտրաէներգետիկական համակարգի ընկերությունների ֆինանսական կայունության և սպառողներին հուսալի ու անվտանգ էլեկտրամատակարարման ապահովման նպատակով անհրաժեշտ է շուրջ 20 մլրդ դրամ լրացուցիչ գումար(առանց ԱԱՀ-ի): Համաձայն այդ հաշվարկների` էլեկտրաէներգիայի սակագինը կբարձրանա 3,85 դրամով կամ շուրջ 4 դրամով: Ըստ նախնական տվյալների, էլեկտարէներգիայի ցերեկային սակագինը 1 կՎտ/ժամի դիմաց կարժենա 41,85 դրամ՝ ներկայիս 38 դրամ փոխարեն, գիշերայինը՝ 31,85 դրամ` գործող 28 դրամի փոխարեն: Սակագների փոփոխությունն, ամենայն հավանականությամբ, ուժի մեջ կմտնի ս.թ. օգոստոսի մեկից:

Անկախ

ՀԱԿ խմբակցության պատգամավոր Արամ Մանուկյանը ԱԺ ճեպազրույցների ժամին հայտարարեց, որ ՀԱԿ օրակարգում չի փոխվել ու չի փոխվելու իշխանափոխության պահանջի հարցը, քանի որ իրենք երկրում փոփոխությունների միակ ելքը համարում են դա: Միաժամանակ նա խոսոտավանում է, որ ժամանակն աշխատում է ի վնաս իրենց. «Այսինքն, եթե ժամանակը երկար գնաց, մարդիկ արտագաղթեցին, պայքարող էլ չմնաց, ո՞վ է սրանց հախից գալու»,-հարցնում է Մանուկյանը:

Նրա կարծիքով` իշխանությունները հենց դրա ուղղությամբ էլ աշխատում են. ինչքան ուշ հասնի իշխանափոխության պահանջը, էդքան քիչ կլինի պահանջողը:

Այնուամենայնիվ, ՀԱԿ պատգամավորը հույս ունի, որ սեպտեմբերի վերջին իրենց կմիանան նաև շատ այլ ուժեր: Ավելին` նա վստահ է, որ մի օր Հանրապետականից էլ կանցնեն ընդդիմության շարքերը, Սերժ Սարգսյանից երես թեքողներ էլ կլինեն` հատկապես  սահմանադրական բարեփոխումների նախագիծը չանցնելու դեպքում:

Մանուկյանը հիշեցնում է, որ ՀԱԿ-ը խորհրդարան է մտել 7 ձայնով, սակայն այսօր ունի 50-55 ձայն` շնորհիվ մյուս քաղաքական ուժերի հետ համախմբման. «Սա դանդաղ արդյունք է, բայց արդյունք է»,-կարծում է նա:

Ինչ վերաբերում է «Ռուսաստանն այսօր» միջազգային տեղեկատվական գործակալության գլխավոր տնօրեն Դմիտրի Կիսելյովի հայտարարություններին, ՀԱԿ պատգամավորը գտնում է, որ դա համարժեք պատասխան էր Հայաստանին. «Ով էր տեսել նման բան, ամոթ չէ՞ր, էդ «համմերով» եկել-կանգնել էր Ազգային ժողովի աստիճաններին, պառկած խոսում էր, է, հետո՞…»,-վրդովմունքը չթաքցրեց պատգամավորը,-ո՞ր երկիրը թույլ կտա, որ այլ երկրի որևէ քաղաքացի իր երկրում նման լկտի ձևով հանդես գա, էդպիսի պոռոտաբանությամբ զբաղվի: Էն ի՞նչ դաս էր մեզ տալիս: Դահլիճից մեկն արձագանքեց՞…»:

Անդրադառնալով քառյակի կողմից ներկայացված 12 պահանջներին` Արամ Մանուկյանն ասաց, որ դրանք կատարելու դեպքում իշխանությունները լուրջ խնդիրներ կունենան. օրինակ` ԱԺ 100 տոկոս համամասնական ընտրակարգին անցնելը և ընտրությունների հենց հաջորդ օրը ցուցակների հրապարակումը. «Սերժ Սարգսյանն իր ձեռքը կկտրի, բայց չի ստորագրի մի օրենք, որով հաջորդ օրը կտպվեն ընտրողների ցուցակները»,-ասաց նա:

Պատգամավորը նաև համոզված է, որ իշխանությունները չեն գնա անգամ 12 կետերի  պահանջի կեսի կատարմանը. «Եթե ուզենան, իհարկե, կգնան, բայց էդ ուզելը նշանակում է` զրկվել սեփական թիմից, սեփական փողերից և սեփական աջակցող օլիգարխներից: Այդ դեպքում լուրջ քանդուքարափ է լինելու Հանրապետական կուսակցությունը: Թող հիմա իրենք որոշեն` կամ փրկելու են Հանրապետական կուսակցությունը, կամ էլ երկիրը»:

Անկախ

Հունիսի 11-ին ԱԺ նիստից հետո ստեղծված աժիոտաժը խորհրդարանում հենց սկզբից է զարմացրել ԲՀԿ խմբակցության քարտուղար Նաիրա Զոհրաբյանին: «Ինձ մոտ այնպիսի տպավորություն էր, որ Ազգային ժողովի շենք Դալայ Լաման էր մուտք գործելու, և երբ ես հարցրեցի, թե ում եք այսպես սրտատրոփ սպասում, պարզվեց` մի վերլուծաբանի, որի քծնանքը առ Պուտին ավելի նողկալի է, քան երբևէ ժամանակին մենք սովետպրոպագանդայի ժամանակ տեսնում էինք առ Չեռնենկո, Անդրոպով և Բրեժնև»,-ասաց նա` ի պատասխան Անկախ-ի հարցին, թե ով է պատասխանատու և մեղավոր, որ ռուսաստանցի մի լրագրող Հայաստանում նման հայտարարություններ է անում:

Պատգամավորի կարծիքով, երբ դու թույլ ես տալիս, որ քո երկրի խորհրդարանում «թքեն քո երեսին», ապա դրանում մեղավոր ենք մենք բոլորս. «Եթե դու նման հնարավորություն տալիս ես ինչ որ մի «լժե-վերլուծաբանի», ապա միշտ էլ կգտնվի այն անկիրթ, անդաստիարակը, որը իրեն թույլ կտա Հայաստանի Հանրապետության խորհրդարանում մեզ դաստիարակելու և սովորեցնելու»:

Ըստ Զոհրաբյանի, պատասխանատուն ու մեղավորը նաև նրանք էին, ովքեր «խաշած ժպիտներով նստած էին այդ նիստին և թույլ էին տվել, որ ինչ որ մի տեսաբան, որը տառապում է վելիկոռուսական շովինիզմով, անարգի Հայաստանի Հանրապետությունը»:

Անկախ

Ազգային ժողովի այս նստաշրջանի վերջին քառօրյայի վերջին նիստը մեկնարկեց պատգամավորների լեզվակռվով: Վարման կարգով ելույթ ունեցավ ՀԱԿ պատգամավոր Նիկոլ Փաշինյանը և գործընկերների ուշադրությունը հրավիրեց նախօրեին Ազգային ժողովում տեղակայված հայ-ռուսական ակումբի նիստում ռուսաստանցի լրագրող Դմիտրի Կիսիլյովի հանդիպմանը և այդ հանդիպմանը նրա հնչեցրած մտքերին: <<Երեկ անթույլատրելի իրադարձություն է տեղի ունեցել Հայաստանի խորհրդարանում: Ռուսաստանցի լրագրող Դմիտրի Կիսիլյովը հայ-ռուսական ակումբի նիստի ժամանակ անհարգալից տոնով և ենթատեքստով հայտարարություններ է արել ՀՀ-ի, հայ ժողովրդի, հայ ժողովրդի նահատակների և հայոց լեզվի հասցեին: Կարծում եմ՝ ՀՀ ԱԳՆ-ն պետք է քննարկի Կիսիլյովին ՀՀ տարածքում «պերսոնա նոն գրատա»՝ անցանկալի անձ հայտարարելու մասին հարցը: Խստորեն դատապարտում եմ նաև նիստին ներկա ՀՀ պատգամավորների պահվածքը, որոնք չեն գտնվել անհրաժեշտ բարձրության վրա: Կարծում եմ, որ Հայաստանը օտարերկրյա հյուրերին պետք է հստակ ուղերձ հղի, որ նման պահվածք ունեցող յուրաքանչյուր օտարերկրացի արժանանալու է հստակ հակահարվածի>>,-ասաց Նիկոլ Փաշինյանը:

Ազգային ժողովի նախագահը նշեց, որ Հայաստանը, հայոց լեզուն հայ ժողովրդի համար հոգևոր արժեք են, ուստի, եթե նման իրողություններ կան, կքննարկվեն: Անյուհետև վարման կարգով ելույթ խնդրեց ՀՀԿ պատգամավոր Հայկ Բաբուխանյանը, որը երեկվա հանդիպմանը ներկա է գտնվել: Նա հակադարձեց Նիկոլ Փաշինյանին՝ ասելով. <<Նման բան, ինչ որ ասաց պարոն Նիկոլը/կողքի պատգամավորին հարցնում է՝ ինչ էր ազգանունը/, հա, պարոն Փաշինյան, նման բան տեղի չի ունեցել ընդհանրապես: Որևէ վիրավորական արտահայտություն մեր ներկայությամբ, իսկ ես այնտեղ ներկա եմ եղել, չի եղել, դա չի համապատասխանում իրականությանը: Եղել է քննարկում, որը վերաբերել է բազմաթիվ հարցերի՝ հարգալից մթնոլորտում, և պատգամավորները, լսելով կարծիքը, ներկայացրել են իրենց կարծիքը>>:

Ազգային ժողովի նախագահը հայտարարեց, որ այլևս չի պատրաստվում որևէ մեկին վարման կարգով ելույթի իրավունք տրամադրել, քանի որ ծավալվում է քննարկում՝ նշելով, որ անհրաժեշտության դեպքում խնդիրը նիստից դուրս լրացուցիչ կքննարկվի:

Այնուհետև Ազգային ժողովի փոխնախագահ Հերմինե Նաղդալյանը արտահերթ ելույթի իրավունքով ասաց, որ ցանկանում է փարատել թե՛ Նիկոլ Փաշինյանի, թե՛ բոլորի, այդ թվում՝ «լրատվական կորպուսի» ներկայացուցիչների անհանգստությունը: <<Ակումբային հարթակը բանավիճային է, որտեղ պոլեմիկայի, տարբեր կարծիքներ լսելու, այլ արգումենտներ հնչեցնելու հնարավորություն պիտի լինի, և կա այդ հնարավորությունը: Ներկա պատգամավորները, լրատվական ներկայացուցիչները շատ ակտիվ են եղել, այնտեղ չի եղել վիրավորական որևէ խոսք նահատակների հասցեին, վստահ եղեք: Եթե նման լիներ, ապա ինչպես Դուք, այնպես էլ բոլոր ներկաները թույլ չէր տա: Այնտեղ են եղել պարոն Բաբուխանյանը, Տաճատ Վարդապետյանը, Կարինե Աճեմյանը, և բոլորը, պարոն Փաշինյան, իրենց բարձունքի վրա են գտնվել>>:

Վարման կարգով ելույթ ունեցավ նաև ՀՅԴ խմբակցության քարտուղար Աղվան Վարդանյանը. <<ՀՀ-ում պետական լեզուն հայերենն է, խնդրում և պահանջում եմ հետայսու ԱԺ-ում տեղի ունեցող որևէ քննարկման ժամանակ պահպանել պետական լեզվի կարգավիճակը՝ ապահովելով թարգմանություն: Եվ հաջորդը. եթե ԱԺ փոխնախագահի ղեկավարած պատվիրակությունը Մոսկվայում օդակայանից հասնում է հյուրանոց երկուսուկես ժամում, բոլորովին այլ կարգի պատվիրակությունը կարող է Դեմիրճյան փողոցից ոտքով հասնել ԱԺ շենք, սա խնդրում եմ՝ նկատի ունեցեք>>:

Պատգամավոր Ալեքսանդր Արզումանյանն էլ, անդրադառնալով նախօրեի քննարկմանը, ասաց, որ բազմակարծություն ապահովելու ահմարա նհրաժեշտ էր հրավիրել տարբերվող կարծիքներով պատգամավորների: <<Որպեսզի եթե վիրավորեն մեր ժողովրդին, կարողանանք պաշտպանել: Պարոն Բաբուխանյանն ուղղակի ստում է: Հանդիպումն ամբողջությամբ համացանցում է, որտեղ հստակ երևում է, որ մեր ժողովրդի հասցեին, մեր պետությանը սպառնացող ցինիկ արտահայտություններ են արվել: Հիշեցման կարգով՝ ցինիկ և կինիկ բառերի արմատը շուն բառն է: Հին Հունաստանում ցինիկ էին անվանում մարդկանց, որոնք շան պես հաշչում էին հասարակության վրա՝ վիրավորելով վերջինիս: Պահանջում ենք՝ հետայսու զերծ պահեք հայոց խորհրդարանը նման հաչոցներից>>:

Ազգային ժողովի նախագահը հայտարարեց, որ այսուհետև խորհրդարանական յուրաքանչյուր միջոցառում կընթանա հայոց լեզվով: Արձագանքելով արդեն խոսափողն անջատած, բայց լեզվակռիվը շարունակող պատգամավորներին՝  Գալուստ Սահակյանը ասաց. <<Էստեղ արդեն պատերազմ չենք հայտարարում: Ուշադիր, ուշադիր, կարծում եմ՝ էստեղից է գալիս, որ մեր ժողովուրդը երբեմն մեզ չի ընդունում: Սա խորհրդարանի դահլիճն է, արդեն ասացի, եթե անհրաժեշտ է, ևս մեկ անգամ կքննարկենք իրողությունը>>:

Խորհրդարանում կառավարության հետ հարցուպատասխանի ժամանակ ՕԵԿ խմբակցության ղեկավար Հեղինե Բիշարյանը բարձրացրեց վերջին շրջանում երկրի սահմաններում տիրող անհանգստության հարցը, որի հետևանքով հայկական կողմը նաև զոհեր ունեցավ:

Պատգամավորը հետաքրքրվեց, թե պաշտպանության նախարարությունն ինչ քայլեր է ձեռնարկում այդ ուղղությամբ, ԵԱՀԿ գործող նախագահի անձնական ներկայացուցչի հետ այդ հարցի քննարկումն ինչ է տվել և հնարավոր չէ՞ արդյոք մեր սահմաններն այնպես կահավորել, որ հնարավորինս զերծ մնանք նման գործողություններից և խուսափենք մարդկային կորուստներից:

Սեյրան Օհանյանի խոսքով` եթե վերլուծենք այսօրվա ռազմաքաղաքական իրավիճակը և սահմանային իրադրությունը, ապա կգանք այն եզրակացության, որ սահմանին այսօր կայուն լարված իրավիճակ է, ինչը նորություն չէ մեզ համար: «Մենք և մեր հասարակությունը պետք է համակերպվի այն իրավիճակի հետ, որ մենք ունենք չլուծված հակամարտության խնդիր, ուստի մեր հակառակորդի ռազմատենչ եռանդը պետք է լուծենք հակագործողությունների և կանխարգելիչ գործողությունների միջոցով»,-նշեց նախարարը:

Նրա խոսքով` հակառակորդի գործողությունները մեզ ստուգելու դիտավորյալ բնույթ են կրում: «Հարցի լուծման համար մենք պետք է վստահության մթնոլորտ ձևավորենք, իսկ դա կայանում է նրանում, որ զերծ պետք է մնանք դիպուկահարների կրակոցներից, հրադարի ռեժիմը խախտելուց, պետք է կանխվեն դիվերսիոն հետախուզումները և ամենակարևորը` միջազգային հետաքննություն անցկացնել, որի մասին ես խոսել եմ նաև Անջեյ Կասպրշիկի հետ հանդիպման ժամանակ: Ցավոք, համանախագահները նշում են, որ այսօր պատարստ չեն միջազգային հետաքննություն իրականացնել` կապված ֆինանսական, նյութատեխնիկական, մասնագիտական ռեսուրսների ներդրումների հետ»:

Ինչ վերաբերում է վերջին օրերի ընթացքում Նախիջևանի հետ սահմանին տեղի ունեցած դեպքերին, Սեյրան Օհանյանը հավաստիացրեց, որ հայկական կողմի գործողություններն ուղղված են այն բանին, որ թույլ չտան լարվածության նոր օջախի ստեղծմանը:

Սահմանին տիրող լարվածությանն անդրադարձավ նաև «Ժառանգություն» խմբակցության անդամ Թևան Պողոսյանը: Նա հետաքրքրվեց, թե նախարարը Մոսկվայում տեղի ունեցած ՀԱՊԿ անդամ պետությունների պաշտպանության նախարարների խորհրդի հերթական նիստին բարձրացրե՞լ է արդյոք հայ-ադրբեջանական սահմանի լարվածության հարցը:

Սեյրան Օհանյանն ասաց, որ նման հանդիպումները շատ անգամ անցնում են փակ ընթացակարգով և ձեռք է բերվում պայմանավորվածություն դրանց վերաբերյալ տեղեկատվության տրամադրման առումով:

Այնուամենայնիվ, նա ասաց, որ այդ նիստի ընթացքում մի շարք կարևոր փաստաթղթեր են ընդունվել, որոնք վերաբերում են պաշտպանական ընդհանուր մեխանիզմների ձևավորմանը: «ՀԱՊԿ-ից մեր ցանկությունն այն է, որ միացյալ գործողություններ ակնկալենք նաև մեր տարածաշրջանում,-ասաց նախարարը:

Անկախ

ԱԺ հայտարարությունների ժամին «Ժառանգություն» խմբակցության ղեկավար Ռուբեն Հակոբյանն անդրադարձավ մայիսի 29-ին Աստանայում տեղի ունեցած միջադեպին: Նրա խոսքով՝ Ղազախստանի նախագահի կողմից արված հայտարարությունը բավականին լուրջ հայտարարություն էր, որտեղ, անկախ հայտարարության տոնից ու ցինիզմից, կար հստակ վերաբերմունք պետության նկատմամբ և ոչ հարգալից վերաբերմունք Հայաստանը ներկայացնող Սերժ Սարգսյանի նկատմամբ:

«Չեմ զարմանա, եթե կարճ ժամական հետո Նազարբաևը հանդես գա և ասի, որ պետք է  այն տարածքը, որտեղ ես կամ, անցակետ լինի, և բացի այս պետությունների սահմաններից, որևէ այլ արտադրանք չմտնի Մաքսային միության տարածք: Նրա այդ քայլը արդարացված կլինի, քանի որ մենք մեզ կաշկանդել ենք»,-ասաց Հակոբյանը:

Պատգամավորը նաև հիշեցրեց Նազարբաևի այն հայտարարությունը, որ միշտ պաշտպանելու է Ադրբեջանի շահերը և առանձին դեպքերում ներկայացնելու է այդ երկիրը:

Ռուբեն Հակոբյանը չի կասկածում նաև, որ վաղ թե ուշ Նազարբաևը հանդես կգա առաջարկով, որպեսզի Թուրքիան ու Ադրբեջանը նույնպես մտնեն այդ կառույցի մեջ:

«Մենք այս երեք-չորս տարիների արտաքին քաղաքական դեգերումներից հետո, անկախ մեզանից, հայտնվեցինք այնտեղ, որտեղ մեզ տարան-մտցրեցին: Մեզ ասում են՝ ինչ պիտի անենք, իսկ մենք առաց նախաձեռնության ենք ներկայանում: Ես այսօր գիտեմ, որ Ղազախստանը 800 բացառություններ է ներկայացրել, Ղրղստանը, Բելառուսը՝ 200-400 բացառություն, նաև գիտեմ, որ դրանք քաղաքական և տնտեսական որոշակի համակարգ են իրենցից ներկայացնում: Ես չգիտեմ՝ Հայաստանը ներկայացրե՞լ է, կամ թույլ տալի՞ս են, որ Հայաստանը ինչ որ պայմաններ ներկայացնի: Եթե մենք այստեղ փորձում ենք հեքիաթնր հորինել, ապա Նազարբաևի նման մարդն ասում է՝ հեքիաթներին մի հավատացեք, դուք իմացեք, որ այստեղ գործելու են բոլորովին այլ խաղի կանոններ»:

Ռուբեն Հակոբյանը հորդորեց իշխանությանը հարցը լրջորեն քննարկել բոլոր քաղաքական ուժերի հետ. «Դուք շատ ավելի խելոք եք, ավելի լավն եք, բայց հավատացեք՝ սա լուրջ քննարկման հարց է, որովհետև, եթե վաղը, մյուս օրը մենք կանգնենք փաստի առաջ, կարևոր չէ՝  դուք եք մեղավոր եղել, մենք, թե քաղաքացիական հասարակությունը: Սա  լրջագույն մարտահրավեր է, և այս մարտահրավերին դիմակայելու համար իշխանությանը պետք է իմաստություն ու խելք, որը, ցավոք, այսօր չունի»:

ԱԺ փոխնախագահ Հերմինե Նաղդալյանը պատգամավորին տեղեկացրեց, որ այսօր Հայաստանը բանակցում է բացառումների վերաբերյալ և ունի  900-1000 բացառումների ցուցակ:

Անկախ

Ազգային ժողովը վավերացրեց Հայաստանի ու Եվրոպական ներդրումային բանկի և Ասիական զարգացման բանկի միջև ստորագրած համաձայնագրերը, որոնցով նախատեսվում է Հյուսիս-հարավ տրանսպորտային միջանցքի կառուցման նպատակով Հայաստանին տրամադրել 60 միլիոն եվրո և 100 միլիոն դոլար` Լանջիկ-Գյումրի-Թալին ավտոճանապարհահատվածի կառուցման համար:

Այնուհետև Խորհրդարանն անցավ 2013-ի պետական բյուջեի կատարման մասին հաշվետվության քննարկմանը: Հիմնական զեկուցող Ֆինանսների փոխնախարար, գլխավոր գանձապետ Ատոմ Ջանջուղազյանը արդեն սկսել էր զեկուցել, սակայն դահլիճում աղմուկ էր, և Ազգային ժողովի նախագահը ստիպված էր գործընկերներին ուշադիր լինելու կոչ անել: «Պետք է խնդրեմ Ձեզ, որ չաղմկեք: Խնդրում եմ, որ այստեղ չկանգնեք, խոսեք, այստեղ կանգառ չէ, պարոն Հակոբյան: Ձեզ ենք սպասում, ակտիվ պահեք ձեզ, բայց լուռ»,-դիմելով դահլիճում կանգնած պատգամավորներից մեկին` ասաց Խորհրդարանաի ղեկավարը:

Բյուջե-2103-ի կատարողականի մասին Օրենսդիր մարմնին զեկուցեց Ֆինանսների նախարարի տեղակալ, գլխավոր գանձապետ Ատոմ Ջանջուղազյանը: Նա ներկայացրեց նախորդ տարվա եկամտային ու ծախսային ֆինանսական ցուցանիշները` ընդգծելով, որ բյուջեի եկամուտներն ապահովվել են հարկային եկամուտների և մուտքերի հաշվին:

2013-ի փաստացի եկամուտները կազմել են մոտ մեկ տրիլիոն 71 միլիարդ դրամ, որը գերազանցում է նախորդ տարվա ցուցանիշը 13,2 տոկոսով և ապահովել ծրագրի 90,8 տոկոս կատարողական: Ներկայացնելով 2013 թվականին արձանագրված մակրոտնտեսական հիմնական ցուցանիշները՝ գլխավոր գանձապետը նշեց, որ 2013 թվականին գրանցվել է 3.5% տնտեսական աճ, որի ձևավորմանը հիմնականում նպաստել են ծառայությունների, գյուղատնտեսության եւ արդյունաբերության ճյուղերում արձանագրված աճը:

2013 թվականի ընթացքում միջին գնաճը կազմել է 5.8%, 12-ամսյա գնաճը՝ 5.6%: Հաշվետու տարում միջին ամսական աշխատավարձը անվանական արտահայտությամբ աճել է 6 %-ով՝ կազմելով 158 հազար 239 դրամ: Գործազրկության մակարդակը նախորդ տարվա համեմատ նվազել է 1.1%-ով՝ կազմելով 16.2%:

Անկախ

Հայաստանի Հանրապետության Ազգային Ժողովի Բարգավաճ Հայաստան, Ժառանգություն, Հայ Ազգային Կոնգրես և Հայ Յեղափոխական Դաշնակցություն խմբակցությունները հաստատում են Հայաստանում հիմնարար փոփոխություններ կատարելու, քաղաքական և տնտեսական համակարգը առողջացնելու, Հայաստանը զարգացման ուղու վրա դնելու համատեղ ջանքերի գործադրման վճռականությունը:

Քառյակում ընդգրկված ուժերը հայտարարում են՝ Հայաստանի ինքնիշխանությունը, ԼՂՀ անկախությունը, անվտանգության ապահովումը, հիմնահարցի խաղաղ և արդարացի կարգավորումը գերակա սկզբունքներ են: Այս հարցերում անթույլատրելի է որևէ նահանջ, իսկ ընդունվելիք որոշումները պետք է լինեն բացառապես հանրության և խորհրդարանի մասնակցությամբ:

Քառյակն արձանագրում է, որ համատեղ նախաձեռնությունները, հանրային միջոցառումներն արդեն իսկ արդյունքներ են տվել: Ազգային Ժողովը իշխանության և ընդդիմության միջև հանրային ու քաղաքական լուրջ քննարկումների հարթակ է դարձել: Էական քայլեր են կատարվել կենսաթոշակների մասին օրենքում պարտադիր բաղադրիչի վերացման ուղղությամբ: Արդյունավորվել են նախկին կառավարությանը անվստահություն հայտնելուն ողղված համատեղ ջանքերը:

Միևնույն ժամանակ իշխանության քայլերը և նոր կառավարության ծրագիրը համարժեք չեն ժողովրդի պահանջներին, երկրի առջև ծառացած մարտահրավերներին:

Ստեղծված իրավիճակում քառյակը համոզված է, որ արտագաղթը և տնտեսական անկումը կասեցնելու, սեփական պետության նկատմամբ ժողովրդի վստահությունը վերականգնելու, հիմնարար փոփոխությունների գործընթաց սկսելու նպատակով ահնրաժեշտ են անհապաղ միջոցառումներ:

Ելնելով վերոհիշյալից՝ քառյակը իշխանություններին ներկայացնում է հետևյալ առաջնահերթ  պահանջները՝ ակնկալելով, որ դրանք պետք է կատարվեն մինչև 2014 թվականի սեպտեմբերի վերջը.

1. Վերացնել պարտադիր կուտակային բաղադրիչը, աշխատավարձերից կատարված պահումները վերադարձնել քաղաքացիներին: Ամբողջությամբ կատարել Սահմանադրական դատարանի 2014 թվականի ապրիլի 2-ի որոշումը: Նոր համակարգը ձևավորել հասարակության բոլոր շերտերի ընդգրկման և կամավոր կուտակային բաղադրիչը խթանելու սկզբունքներով:
2. Վերանայել տեսանկարահանող և լուսանկարող սարքերի, կարմիր գծերի  գործող համակարգերը, դրանց կիրառման արդյունքում պետական և համայնքային բյուջեի մուտքերի տեսակարար կշիռը հասցնել առնվազն  75 տոկոսի, սահմանել, որ տուգանքների և վճարների առավելագույն չափերը չեն կարող գերազանցել նվազագույն ամսական աշխատավարձի 10 տոկոսը:
3. Առնվազն երեք անգամ նվազեցնել շրջանառության հարկի դրույքաչափերը: Ըստ մարզերի համաչափ զարգացման՝ առաջիկա երեք տարիների համար փոքր շրջանառություն ունեցող սուբյեկտների համար շրջանառության հարկի դրույքաչափերը զրոյացնել: Շրջանառության առավելագույն շեմը 58,35 մլն. դրամից դարձնել 150 մլն. դրամ, արտոնագրային վճարների գծով սահմանված 9 մլն. դրամը՝ 15 մլն. դրամ: Հանել սահմանի վրա ավելացված արժեքի հարկի գանձումը:
4.  Առնվազն կրկնապատկել գյուղմթերքների արտադրության, ոռոգման ջրի և վարկերի համար տրամադրվող սուբսիդիաների ծավալները: Սահմանել հստակ մեխանիզմ սուբսիդիաների միավորման, դրանք ֆերմերային և գյուղացիական տնտեսություններին ուղղակի տրամադրելու, ոռոգման ջրի փաստացի օգտագործման դիմաց վճարումներ կատարելու համար:
5. Գյուղատնտեսությունում տրված արտարժութային վարկերը վերածել դրամայինի: Բանկերից ձեռքբերել 2014թ. հունիսի 1-ի դրությամբ մինչև 3 մլն. դրամի վարկային ժամկետանց պարտավորությունները, դրանց նկատմամբ սահմանել մարման 5-ամյա ժամկետ՝ առանց տոկոսագումարների հաշվարկման: 3 մլն. դրամից ավելի գյուղատնտեսական վարկային պարտավորությունները վերաձևակերպել նոր վարկերի՝ 5 տարի մարման ժամկետով, տարեկան առավելագույնը 8 տոկոսով:
6. Հաստատել ¦Նաիրիտ գործարան§ ՓԲԸ-ի վերագործարկման ծրագիրը, վճարել աշխատավարձի գծով աշխատակիցների նկատմամբ կուտակված պարտքը: Ձևավորել ¦Նաիրիտի§ անցած տարիների գործունեությունն ուսումնասիրող խորհրդարանական ժամանակավոր հանձնաժողով:
7. Բացառել ¦Որոտան ՀԷԿ-երի համալիր§ ՓԲԸ-ի գույքի վաճառքը (մասնավորեցումը) առանց Ազգային ժողովի հավանության:
8. Գործող տրանսպորտային համակարգում բացառել հանրային տրանսպորտի փոխադրավարձերի բարձրացումը: Հաստատել մատչելի, անվտանգ ու որակյալ հանրային տրանսպորտի ենթակառուցվածքի միասնական համակարգ:
9. Ընդունել ձևավորված փաստացի տնտեսական մենաշնորհները վերացնելու և ազատ տնտեսական գործունեություն երաշխավորելու մեխանիզմներ ներառող օրենսդրական փաթեթ:
10. Ընտրական օրենսգրքում կատարել փոփոխություններ, որոնցով Ազգային ժողովի հաջորդ ընտրությունները անցկացվեն 100 տոկոս համամասնական ընտրակարգով, ինչպես նաև ընտրությունների ավարտից  անմիջապես հետո ընտրություններին մասնակցած ընտրողների ստորագրված ցուցակները հրապարակվեն ընտրատեղամասերում և երկու օրվա ընթացքում, ըստ տեղամասերի որոնման և ներբեռնման հնարավորությամբ, տեղադրվեն ԿԸՀ պաշտոնական կայքէջում:
11. Ապահովել ընդդիմության  մասին օրենսդրական փաթեթի ընդունումը՝ ընդդիմությանը օժտելով վերահսկողության գործառույթներով:
12. Չստորագրել որևէ միջազգային համաձայնագիր, որով Հայաստանի և ԼՂՀ միջև կնախատեսվի հաստատված հարաբերությունների, ներառյալ միասնական տնտեսական ռեժիմի փոփոխություն:

Գիտակցելով, որ հիմնարար փոփոխությունների միակ երաշխավորը ժողովուրդն է, քառյակը աշնանը Ազատության հրապարակում  կհրավիրի Հայաստանի քաղաքացիների համապետական հանրահավաք, որտեղ կամփոփվի պահանջների կատարումը, և կորոշվեն հետագա համատեղ գործողությունները:

Ներկայացնելով այս պահանջները՝ խորհրդարանական չորս ուժերը հանդիսավոր ձևով ստորագրեցին փաստաթուղթը, ապա պատասխանեցին լրագրողների հարցերին:

Անկախ