Ռուսաստանի «Գազպրոմ»  ընկերությունը հայտնել է, որ պարտքի պատճառով դադարեցնում է Ուկրաինայի գազի մատակարարումը:

Ուկրաինայի, Ռուսաստանի և Եվրոպական միության ներկայացուցիչները ոչ աշխատանքային օրերի ընթացքում հանդիպել  են ճգնաժամը լուծելու համար, սակայն որևէ համաձայնության չեն հասել:

«Գազպրոմը»  հայտնում է, որ Ուկրաինայի պարտքը կազմում է 4,5 միլիարդ դոլար: Այժմ ընկերությունն  Ուկրաինային գազ կմատակարարի միայն դրա դիմաց կանխավ վճարելու դեպքում:

Երկու կողմերը նշել են, որ իրենք այդ խնդրի կապակցությամբ բողոք են ներկայացրել Ստոկհոլմի միջազգային դատարան:

Մոսկվայի և Կիևի գազային բանավեճը փակուղի է մտել երկու երկրների հարաբերությունների վատացման հետևանքով:

Եվրոպան և ԱՄՆ-ը պատժամիջոցներ են կիրառել Ռուսաստնի դեմ Ղրիմը անեքսիայի ենթարկելու համար, իսկ վերլուծաբանները Ռուսաստանին մեղադրել են գազի պաշարները որպես քաղաքական գործիք օգտագործելու մեջ:

Վերջին շաբաթների ընթացքում արևելյան Ուկրաինայում կառավարական ուժերի և ռուսամետ անջատողականների միջև կրկին բախումներ են տեղի ունեցել: Ռազմական կոնֆլիկտն  իր ազդեցությունն է ունենում գազի հարցով բանակցությունների վրա:

Եվրոպան 30%-ով կախված է ռուսական գազից, որի կեսը մատակարարվում է Ուկրաինայի տարածքով: Վերլուծաբաններն  անհանգստանում են, որ Ուկրաինային գազի մատակարարման դադարեցումը կարող է վատ անդրադառնալ եվրոպական ընկերությունների և տնային տնտեսությունների վրա:

Գազպրոմի ներկայացուցիչն  երկուշաբթի օրը հայտնել է, որ եվրոպական սպառողներին գազը մատակարարվում է պայմանագրում նշված բոլոր թվերին համապատասխան:

Ուկրաիանյի ներքին գործերի նախարար Արսեն Ավակովը հայտնել է, որ հինգշաբթի օրը երեք ռուսական տանկեր և այլ ռազմական մեքենաներ հատել են Ուկրաինայի սահմանը, որից հետո Ուկրաինայի և Ռուսաստանի ուժերի միջև հրաձգություն է սկսվել:

Ռուսաստանի արտաքին գործերի նախարարությունից տեղեկացրել են, որ այդ հայտարարությունը չի համապատասխանում իրականությանը:

Ավակովի տեղեկություններով՝ տանկեը անցել են Լուգանսկի շրջանի ռուսամետ անջատողականների հսկողության տակ գտնվող անցակետով: ռազմական մեքենաների շարասյան մեջ կային զրահամեքենաներ և հրետանի:

Ուկրաինայի տարածք մտնելուց հետո երկու տանկեր առանձնացել և շարժվել էին Գորլովկայի ուղղությամբ, որից հետո նրանց վրա հարձակվել էին Ուկրաինայի ռազմական ուժերը:

Շարասյան մի մասը ոչնչացվել է:

Հինգշաբթի օրը Ուկրաինայի նախագահ Պյոտր Պորոշենկոն և Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը հեռախոսազրույց են ունեցել:

Առաջնորդները քննարկել են Ուկրաինայի արևելքում ստեղծված իրավիճակը կարգավորելու վերաբերյալ Պորոշենկոյի նախագիծը:

 Անկախ

Անհայտ անձինք առևանգել են ուկրաինացի մի խումբ որբերի ու դուրս են բերել Ռուսաստանի տարածք, հայտնում է Today.kz-ը, հղում անելով Ղազախտսանում Ուկրաինայի դեսպանությանը:

Դեպքը կատարվել է հունիսի 12-ին,  Դոնեցկի մարզի Սնեժնոյե քաղաքում : Զինված մարդիկ առևանգել են 28 քաղաքացիների. 25 որբ երեխայի ու ընտանեկան տիպի  մանկատների դաստիարակներին, որոնք ավտոբուսով մեկնում էին Դնեպրոպետրովսկ առողջանալու:

Դեսպանատան տվյալներով, անհայտ անձինք վարորդին ստիպել են Լուգանսկի մարզ  գնալ`  Դոլժանսկի հսկիչ պարեկային անցակետ, իսկ այնտեղից` Ռուսաստան: Ինչպես դեսպանատանն են հավաստիացնում, ներկայում առևանգված ուղևորները գտնվում են ՌԴ Ռոստովի մարզում:

Ուկրաինական կողմը մեղադրում է Ռուսաստանին ՄԱԿ-ի  երեխայի իրավունքների մասին կոնվենցիայի 11 և 35 հոդվածներով կոպիտ խախտում կատարելու մեջ:

Դեսպանատանը նշում են, որ թույլատրող փաստաթղթերի բացակայությամբ սահմանը հատելու համար, այդ ամենը կարելի է  որակել որպես միջազգային առևանգում: «Ռուսական կողմի նման դիրքը, որը ուկրաինացի երեխաներին իրենց քաղաքական խաղերի պատանդն են դարձնում, պետք է համապատասխան գնահատական ստանա միջազգային ընկերակցության կողմից: Դրա հետ կապված, Ուկրաինայի դեսպանատունը դիմել է Ղազախստանի հանրապետության ԱԳՆ-ին, խնդրելով  աջակցել` վերադարձնելու Ուկրաինայի անչափահաս քաղաքացիներին հայրենիք»,ասվում է դիմումի մեջ:

Անկախ

“Մենք Ադրբեջանի անկախության 23 տարիների ընթացքում երբեք չենք խառնվել նրա ներքին գործերին։ Ես պարզապես ներկայացնում էի իմ տեսակետը որոշ հարցերի շուրջ՝ ԱՄՆ-ի հավասարակշռված քաղաքականության բերումով։ Եվ եթե իմ հարցազրույցից հետո հանրության և անգամ կառավարության շրջանում քննարկվում է իմ տեսակետը, ապա կարծում եմ, որ այն հասել է իր նպատակին”,-հայտարարել է Ադրբեջանում ԱՄՆ դեսպան Ռիչարդ Մորնինգսթարը՝ մեկնաբանելով իր աղմկահարույց հարցազրույցն ուկրաինական իրադարձությունների վերաբերյալ, որում ընդգծել էլ Ադրբեջանում դրանց կրկնման հավանականությունը։

Դեսպանը հայտարարել է, որ իր խոսքերը ճիշտ չեն ներկայացրել։ “Յուրաքանչյուր ցանկացող դեսպանության կայքում կարող է ծանոթանալ իմ հարցազրույցի տեքստին և համոզվել, որ այն հավասարակշռված է եղել և արդար”,-ասել է դեսպանը։

Նա ընդգծել է, որ ասել է բառացիորեն հետևյալը. “Եթե չափազանց խիստ վերաբերմունք դրսևորվի քաղաքացիական հասարակության հանդեպ, նրանց շնչելու հնարավորություն չտրվի, ապա կարող է անցանկալի հետևանքներ առաջանան։ Եթե ոչ այսօր, ապա 5, 10, 20 տարի հետո”։

Մորնինգսթարը նորից հայտարարել է, որ Ադրբեջանում կայունության և զարգացման ապահովման համար անհրաժեշտ է պայմաններ ստեղծել քաղաքացիական հասարակության գործունեության համար։ “Ինձ հետ ինչ-որ մեկը կարող է չհամաձայնել, յուրաքանչյուր ոք իր տեսակետն ունի, իսկ սա էլ իմ տեսակետն է”,-ասել է նա։

Հիշեցնենք, որ վերջերս դեսպանը քաղաքացիական հասարակության ճնշմանն անրադառնալիս  ընդգծել էր, որ Ադրբեջանում կարող են կրկնվել ուկրաինական Մայդանի իրադարձությունները: “Եթե Ադրբեջանի կառավարությունը ավելի ծանր մեթոդներ կիրառի քաղաքացիական հասարակության դեմ, ապա Մայդանի իրադարձությունները կարող են կրկնվել նաև Բաքվում: Եթե նույնիսկ ոչ հիմա, ապա 5-10 տարի հետո կրկնվեն”,- ընդգծել է դեսպանը:

Շաբաթ օրը տեղի ունեցավ Պյոտ Պորոշենկոյի երդմնակալության արարողությունը որպես Ուկրաինայի նախագահ:

Պորոշենկոն խոստացել է պաշտոնը զբաղեցնելուց անմիջապես հետո ամբողջական նախագիծ ներկայացնել երկրում տիրող թշնամական վիճակը վերջացնելու համար՝ ներառյալ ապստամբներին ներում շնորհելը, ինչպես նաև արտահերթ շրջանային ընտրությունների կազմակերպում արևելքում:

Պուտինը մերժել էր Կիևի և Արևմուտքի պնդումները, որ Ռուսաստանը ապստամբություններ է հրահրում Ուկրաինայի արևելյան շրջաններում և ուրբաթ օրը հայտնել է, որ Պորոշենկոն պետք է առանց միջնորդների բանակցի արևելքի ներկայացուցիչների հետ:

Պորոշենկոն հայտարարել է, որ ինքը հույս ունի, որ Ռուսաստանի խորհրդարանը չեղյալ կհամարի Ուկրաինայի տարածքում ռազմական ուժ կիրառելու վերաբերյալ Պուտինին տրված թույլտվությունը:

Ուկրաինայի ներքին գործերի նախարարի օգնականը հինգշաբթի օրը հայտարարել է, որ Ռուսաստանի հետ սահմանագծում կառավարական ուժերի հետ բախման հետևանքով առնվազն 15 ռուսամետ ապստամբներ են զոհվել:

Անտոն Հերաշենկոն հեռուստատեսությամբ հայտնել է, որ Ուկրաինայի սահմանապահները հինգշաբթի բախվել են Ռուսաստանից բեռնատարներով ներթափանցած զինված մարդկանց հետ, որոնք փորձել են հատել Մարինևկա գյուղի սահմանը:

Հերաշենկոն նշել է, որ հարձակվողներին  աջակցել են շուրջ հարյուր ապստամբներ, որոնք ժամանել են Ուկրաինայից: Բախումների հետևանքով վիրավորվել է Ուկրաինայի զորքերի հինգ զինվոր և սպանվել 15 ապստամբ, որոնց մարմինները տեղափոխվել են մոտակա քաղաք:

Այնուամենայնիվ նրա հայտարարած թվերը դեռևս չեն հաստատվել:

Ուկրաինայի նորընտիր նախագահ Պյոտր Պորոշենկոն մտադիր է երկրում ստեղծված ճգնաժամը կարգավորել 3 ամսում, իսկ երդմնակալությունից հետո մտադիր է  հակամարտությունների կենտրոն` Դոնբաս այցելել` իրավիճակը շտկելու իր պլանը ներկայացնելու նպատակով: Դրա մասին այսօր գրել է  «Կոմերսանտ» թերթը` հղում անելով Պորոշենկոյին շրջապատող աղբյուրներին:

Պորոշենկոն մտադիր է ճգնաժամը կարգավորելու խաղաղ ծրագիր ներկայացնել ու հունիսի 7-ին նշանակված երդմնակալության ժամանակ մեծ համաներում առաջարկել: Նա հայտնել է, որ մտադիր է ապակենտրոնացում անցկացնել ու տեղեկացրել է, որ այդ պլանի մշակման շուրջ բանակցություններ է վարում ԵՄ-ի, Կանադայի ու ԱՄՆ-ի հետ:

ԱԳ նախարարի նախկին առաջին տեղակալ Ալեքսանդր Չալին թերթին պատմել է, որ  ճգնաժամի կարգավորման պլանում «3 ուղղություններ են ուրվագծվում». երկրի ներսում համաձայնության ձեռքբերման խաղաղ միջոց, ժնևյան կամ ավելի ներկայացուցչական ձևաչափում միջազգային երկխոսության օրակարգ, կոնկրետ քայլեր Ռուսաստանի հետ երկկողմ բանակցություններում: Միջազգային երկխոսության շրջանակներում Պորոշենկոն հույս ունի ԱՄՆ-ի ու Ռուսաստանի միջև  քաղաքական պլանում  ու Բրյուսելի ու Մոսկվայի միջև ` տնտեսական փոխզիջման հասնել:

« Միայն այս 3բաղկացուցիչները հաշվի առնելով կարելի է հասնել ապաէսկալացիայի, կարգավորել իրավիճակն Ուկրաինայի ներսում ու նրա շուրջ»,-պարզաբանել է նախկին դիվանագետը:

Անկախ

Ուկրաինայում հակաահաբեկչական օպերացիայի խոսնակ Վլադիսլավ Սելեզնյովը հայտնել է 300 զոհված ու 500 վիրավոր աշխարհազորայինների մասին: Նման տվյալներ ունեն Սլավյանսկի մոտ ու Դոնեցկի Կարմիր Լիմանի մարզում հունիսի 3-ին անցկացված օպերացիայից:

Նրա խոսքով, օպերացիան շարունակվում է ու շուտով  ավիացիան ու հրետանին են միանալու դրան:

Դոնեցկի ու Լուգանսկի ինքնահռչակ ժողովրդական հանրապետությունները ստեղծվել են ապրիլին` ռուսամետ ակտիվիստների ելույթների ֆոնին: 2014-ի մայիսի 11-ին,  նրանք տարածաշրջանի կարգավիճակի վերաբերյալ հանրաքվե անցկացրին, որի ընթացքում մարզերի բնակչության մեծամասնությունը Ուկրաինայից անջատվելու կողմ  արտահայտվեց:

Կիևյան իշխանությունները հանրաքվեն անօրինական անվանեցին, իսկ ԼԺՀ-ն ու ԴԺՀ-ն` ահաբեկչական կազմակերպություններ ճանաչեցին:

Անկախ

Ուկրաինայի նորընտիր նախագահ Պյոտր Պորոշենկոն խոստացել է պատժել ռազմական ուղղաթիռը կործանած «ավազակներին»:

Սլովյանսկի ապստամբներն  ստանձնել են ուղղաթիռը վայր գցելու պատասխանատվությունը: Վթարի հետևանքով զոհվել է մեկ տասնյակ զինծառայող՝ ներառյալ մեկ գեներալ:

Ուկրաինայում վերջին շաբաթների ընթացքում սկսված անջատողական շարժումը կենտրոնացած է Դոնեցկի և Լուգանսկի արևելյան շրջաններում:

Ուկրաինայի պաշտպանության գործող նախարար Միխաիլ Կովալը ուրբաթ օրը հայտնել է, որ երկրի ռազմական ուժերն  իրենց «հակաահաբեկչական» գործողությունները կշարունակեն այնքան ժամանակ, մինչև արևելքում վիճակը ամբողջովին կայունանա:

Եվրոպայում անվտանգության և համագործակցության կազմակերպությունը կորցրել է արևելյան Ուկրաինայում գտնվող իր հինգ անդամից բաղկացած խմբի հետ կապը: Ռուսամետ ապստամբները իրենց մոտ են պահում ԵԱՀԿ առաքելության ևս չորս անդամների:

Ուրբաթ օրը ԵԱՀԿ-ն հայտարարել է, որ հինգշաբթի օրը իրենք կորցրել են կապը չորս միջազգային դիտորդից  և մեկ ուկրաինացի թարգմանչից բաղկացած խմբի հետ: ԵԱՀԿ-ն մինչև երկուշաբթի օրը կապ չի ունեցել նաև առևանգված մյուս չորս անդամների հետ:

Հինգշաբթի օրը ապստամբների ղեկավարներից մեկը հաստատել է, որ չորս անդամից բաղկացած առաջին առևանգված խումբն  իրենց մոտ է, և նրանց ազատ կարձակեն, սակայն չի նշել, թե երբ դա տեղի կունենա:

ԵԱՀԿ-ի խմբերը ռուսամետ ուժերի ակտիվանալուց հետո վերահսկում են Ուկրաինայում անվտանգության վիճակը:

Լուգանսկի մարզի Ալեքսանդրովսկ քաղաքում աշխարհազորայինները սպառնացել են պայթեցնել Ուկրաինայի ՆԳՆ-ի ներքին զորքերի պահեստը:

Մարտերի ժամանակ, որոնք շարունակվել են  մեկուկես ժամ, ռեակտիվ նռնակներից մեկն ընկել է զինամթերքի պահեստի վրա: Դետոնացիայի հետևանքով պահեստը պայթել է, իսկ զենքն ու զինամթերքը` ոչնչացել: Գրոհի ժամանակ ոչ մի զինծառայող չի տուժել:

Ուկրաինայում կիրակի կայացան նախագահական ընտրություններ: Ենթադրություններ կային, որ ընտրություններին քաղաքացիների անհրաժեշտ քանակությամբ մասնակցություն չի լինի և ելքը կորոշվի երկրորդ փուլով, բայց ըստ պաշտոնական տվյալների` մասնակցությունը կազմեց 60,29%, ընտրությունները կայացած համարվեցին: Ուկրաինան նոր նախագահ ունի, որ «Ռոշեն» քաղցրավենիքի գործարանի սեփականատեր, միլիարդատեր Պյոտր Պորոշենկոն է:

Դեռևս մայիսի 12-ին Ուկրաինայի արևելյան նահանգներում` Դոնեցկում և Լուգանսկում, անցկացվեցին հանրաքվեներ` ինքնավարության հարցով, և երկու դեպքում էլ ընտրողների ճնշող մեծամասնությունը կողմ քվեարկեց անկախությանը: Հռչակվեցին Դոնեցկի Ժողովրդական Հանրապետությունը և Լուգանսկի Ժողովրդական Հանրապետությունը: Ե՛վ Ուկրաինան, և՛ Արևմուտքն այդ հանրաքվեների արդյունքները չընդունեցին, ինչպես որ չէին ընդունել Ղրիմի հանրաքվեի արդյունքները: Այնուհետև, Ռուսաստանի արտգործնախարար Լավրովը մտահոգություն հայտնեց առաջիկա նախագահական ընտրությունների կապակցությամբ` մատնանշելով Ուկրաինայի արևելքում ծավալվող իրադարձությունները: Ուկրաինայի ներքին գործերի նախարար Արսեն Ավակովն էլ հայտարարեց, որ Ուկրաինայի որոշ շրջաններում արդեն անհնար է անցկացնել նորմալ քվեարկություն: Բայց և նշեց, որ տվյալ ընտրատարածքներում ընտրություններ չանցկացնելը չի նշանակում, թե Ուկրաինայում առհասարակ չեն կայանալու ընտրությունները:

Ուկրաինայի իշխանություններին չմտահոգեց անգամ ամերիկացի երկու առաջնակարգ քաղաքագետների` Յուջին Ռումերի և Էնդրյու Վայսի կոչն Ուկրաինայում նախագահական ընտրությունները հետաձգելու վերաբերյալ: Քաղաքագետները հայտարարել էին, որ այն պայմաններում, երբ երկիրը բոլորի աչքի առաջ փլուզվում է, անհնար է ընտրությունների համոզիչ արդյունքներ ապահովել:

Մայիսի 22-ին Լուգանսկի և Դոնեցկի ինքնահռչակ ինքնավարություններն ուշագրավ հայտարարություն արեցին: Դոնեցկի Ժողովրդական Հանրապետության Գերագույն խորհուրդը հայտարարեց, որ որոշել է դիմել Ռուսաստանին իր անկախությունը ճանաչելու խնդրանքով, իսկ Լուգանսկի Ժողովրդական Հանրապետությունը հայտարարեց, որ ռազմական դրություն է մտցնում հանրապետությունում: Բոլորը սպասում էին Ռուսաստանի դիրքորոշմանը: Այն չուշացավ: Մայիսի 23-ին ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինը Պետերբուրգի միջազգային տնտեսական համաժողովում նշեց. «Մենք հասկանում, տեսնում ենք, որ Ուկրաինայում մարդիկ ցանկանում են` երկիրը դուրս գա այդ ճգնաժամից: Մենք նույնպես խաղաղություն ենք ցանկանում և կհարգենք ուկրաինացի ժողովրդի ընտրությունը»:

Սա, փաստորեն, Ռուսաստանի «կանաչ լույսն» էր ուկրաինական ընտրություններին: Այսուհանդերձ, հաջորդ օրը` մայիսի 24-ին, Ուկրաինայի վարչապետ Արսենի Յացենյուկը հայտարարեց երկրի քաղաքացիներին, որ նորընտիր նախագահի առաջին այցը կլինի Բրյուսել: «Մենք անպայման կունենանք օրինական ճանապարհով ընտրված նախագահ, որն իր առաջին այցը կկատարի միավորված Եվրոպայի մայրաքաղաք և ստորագրություն կդնի ԵՄ-ի հետ ազատ առևտրի գոտու մասին փաստաթղթի տակ»,- ասաց նա: Սա նշանակում էր, որ Ուկրաինան Ռուսաստանի ազդեցության տիրույթում չի լինելու, ինչը չի խանգարում Ռուսաստանին երկխոսություն սկսել ուկրաինական իշխանությունների հետ:

«Կայսրը մեռավ, կեցցե՛ կայսրը»

Այս ամենից հետո Ուկրաինայի, ավելի ճիշտ` Ուկրաինայում մնացած տարածքների նախագահ ընտրվեց միլիարդատեր Պյոտր Պորոշենկոն: Սա, կարծես, զավեշտի ժանրից լինի. մի երկրում, որտեղ ընդամենը ամիսներ առաջ ամբոխը պայքարում էր օլիգարխների դեմ, հետո հպարտանում, թե հաղթեց օլիգարխիային, լեգիտիմ ընտրությունների արդյունքում նախագահ ընտրվեց նույն օլիգարխիայի ներկայացուցիչը: Պորոշենկոյի միասնական շտաբի ղեկավար Վիտալի Կովալչուկը հայտարարեց անգամ, որ Ուկրաինայի նախագահի թեկնածու Պյոտր Պորոշենկոն ընտրարշավի համար ծախսել է 90 մլն գրիվեն (մոտ 7,7 մլն դոլար): Սրանով, այսպես ասած, ավարտվեց Մայդանի տենդը, այլևս ոչ ոք չի հայտարարում նոր նախագահին լյուստրացիա անելու անհրաժեշտության մասին:

Ընտրությունների արդյունքների ամփոփումից անմիջապես հետո` մայիսի 26-ին, ԱՄՆ նախագահ Բարաք Օբաման շտապեց շնորհավորել Ուկրաինային ընտրությունների կայացման կապակցությամբ: Օբաման հայտարարեց, որ արտահերթ նախագահական ընտրություններն Ուկրաինայում դարձան քայլ դեպի երկրի միասնություն:

ԱՄՆ-ի նախագահից հետո ԵԱՀԿ դիտորդական առաքելությունը նշեց, որ Ուկրաինայում նախագահի ընտրություններն անցել են միջազգային նորմերին ու չափանիշներին համապատասխան: «Այս ընտրությունները հաստատել են ուկրաինացի ժողովրդի ժողովրդավարական ուղեգիծը»,- ասել է դիտորդական խմբի համակարգող Ժոաո Սոարեսը:

Ուշագրավ է, որ Ուկրաինայի պաշտոնանկ նախագահ Վիկտոր Յանուկովիչը նույնպես հայտարարեց, որ կհարգի նախագահական ընտրությունների արդյունքները, թեև ընտրությունների օրինականության համար անհրաժեշտ է երկրի հարավ-արևելքի մասնակցությունը: Յանուկովիչի խոսքով` նոր իշխանությունների գլխավոր խնդիրն այժմ երկրում իրավիճակը կայունացնելն է:

Այս առումով բավականին հետաքրքիր էր Ուկրաինայի նորընտիր նախագահի հայտարարությունը: Երբ արդեն պարզ էր, որ հենց Պորոշենկոն է ընտրվել Ուկրաինայի նախագահ, նա հանդես եկավ հայտարարությամբ, որ ցանկանում է հունիսի առաջին կեսին հանդիպել ռուսական ղեկավարության հետ: «Ռուսաստանը մեր խոշորագույն հարևանն է: Մենք Պուտինի հետ գիտենք միմյանց»,- ընդգծել է նա` հավելելով, որ Ուկրաինայի արևելքում կայունություն ու խաղաղություն հաստատելն առանց Մոսկվայի միջամտության հնարավոր չի լինի:

Կարծես լուրջ նախադրյալներ ստեղծվեցին ուկրաինական խնդրի կարգավորման համար, որովհետև, ի պատասխան Պորոշենկոյի հայտարարության` ՌԴ ԱԳՆ ղեկավար Սերգեյ Լավրովը հայտարարեց. «Մենք լսում ենք` ինչ մտադրությունների մասին է խոսում Պորոշենկոն` կապված Ռուսաստանի հետ հարաբերությունների հետ: Նա դրանք ամենից կարևոր է համարում: Մենք, ինչպես բազմիցս նշել է նախագահը, պատրաստ ենք Կիևի ներկայացուցիչների հետ երկխոսության, մենք պատրաստ ենք Պորոշենկոյի հետ երկխոսության»:

ԵՄ-ն, իր հերթին, ողջունելով Ուկրաինայում կայացած նախագահական ընտրությունները, ի դեմս Եվրոպայի խորհրդի նախագահ Հերման վան Ռոմպոյի և Եվրահանձնաժողովի նախագահ Ժոզե Մանուել Բարոզուի հայտարարեց, որ ողջունում է ռուսական կողմի` ընտրությունների արդյունքները հարգելու և նոր իշխանությունների հետ երկխոսություն սկսելու վերաբերյալ հայտարարությունները:

Պորոշենկոն հայտարարեց նաև, որ նախագահի պաշտոնում իր համար առաջնահերթություն կլինի եվրաինտեգրումը: Բայց ընտրությունների հենց հաջորդ օրը հայտարարեց, որ աջակցում է արևելյան Ուկրաինայում ուժային գործողությունների շարունակմանը և առաջարկեց ակտիվացնել դրանք: Հենց նույն օրն ուկրաինացի զինվորականները ծանր հրետանային զենքից կրակ բացեցին Դոնեցկի շրջանի Սեմյոնովկա ավանի վրա: Հաղորդվեց, որ ավիացիան ռմբակոծում է նաև Դոնեցկի օդանավակայանը: Ինտերֆաքսը տեղեկացրեց, որ Վոստոչնի ավանում հրաձգության տակ են հայտնվել նաև խաղաղ բնակիչների տները:

Ըստ Դոնեցկի Ժողովրդական Հանրապետության վարչապետ Ալեքսանդր Բորոդայի հայտարարած տվյալների` մայիսի 26-ին Կիևի անցկացրած ուժային գործողությունների հետևանքով 100 մարդ է զոհվել` ավելի քան 50 աշխարհազորային և մոտ 50 խաղաղ բնակիչ, իսկ հիվանդանոցում մոտ 31 վիրավոր է գտնվում: Այս դեպքում միայն Ռուսաստանի ԱԳՆ-ն Ուկրաինային կոչ արեց դադարեցնել ուժային գործողությունները և հայտարարեց, որ Մոսկվան ԵԱՀԿ-ից օբյեկտիվ տվյալներ է ակնկալում Դոնեցկի ծայրամասում բախումների վերաբերյալ:

Ընտրություններին հաջորդած ամենահետաքրքիր զարգացումներից մեկն էլ այն էր, որ մայիսի 27-ին Ուկրաինայի Ազգային անվտանգության և պաշտպանության խորհրդի քարտուղար Անդրեյ Պարուբիյը հայտարարեց, որ Ուկրաինան սկսում է ԱՊՀ-ից դուրս գալու գործընթացը:

Սրան, ամենայն հավանականությամբ, կհաջորդեն Ռուսաստանի հակաքայլերը, Դոնեցկի ու Լուգանսկի ինքնահռչակ հանրապետությունների պատասխանները, և վիճակը, կայունանալու փոխարեն` էլ ավելի կսրվի:

ԵՄ երկրները համաձայնեցրել են Ուկրաինային 1,6 մլրդ եվրո ֆինանսական օգնություն հատկացնելու ծրագիրը: Դրա մասին հայտնել է եվրահանձնաժողովի ղեկավար Ժոզե Մանուել Բարրոզուն, հայտնում է «Վեստի»-ն:

«Մենք կազմել են Ուկրաինային  1,6 մլրդ եվրոյի չափով մակրոֆինանսական օգնության ծրագիր ու պայմանագիր ենք նախապատրաստել իշխանական ինստիտուտի կառուցմանը  355 մլն եվրոյով աջակցելու վերաբերյալ»,-նշել է նա:

Այդ որոշման համաձայն, ԵՄ-ն ու «մեծ ութնյակին» մասնակցող անդամ –երկրները համատեղ կհամակարգեն ջանքերը` Ուկրաինայում իրավիճակը կայունացնելու համար:

Ֆինանսական օգնության վերջնական մանրամասները կմշակվեն հունիսի սկզբին:

Անկախ

Դոնեցկում ԵԱՀԿ դիտորդական խմբերից մեկի հետ  ԵԱՀԿ հատուկ դիտորդական առաքելության կապը  ընդհատվել է: Չորս հոգուց բաղկացած դիտորդները առաքելության հետ կապը կորցրել են երեկ, մայիսի 26-ին:

“Թիմը Դոնեցկի արևելքում  կատարում էր սովորական հերթապահություն, երբ նրա հետ կապն ընդհատվեց: Առայժմ այն հնարավոր չէ վերականգնել”-Եվրոպայում անվտանգության և համագործակցության Կազմակերպության կայքից  վկայակոչում է  “Интерфакс“-ը: Մենք շարունակում ենք ջանքեր թափել, օգտագործելով տեղի մեր  կապերը, գտնելու համար դիտորդների գտնվելու վայրը”:

ԵԱՀԿ-ն տեղեկացրել է Կիևին և Դոնեցկի իշխանություններին առաքելության դիտորդների խնդրի մասին:

Ռուսաստանի ԱԳՆ ղեկավար Սերգեյ Լավրովը հորդորում է Կիևին վավերացնել ԵԱՀԿ-ի հուշագիրը, որը ապահովում է միջազգային կազմակերպությունների անդամների անձեռնմխելիությունը Ուկրինայում: Նա ընդգծել է, որ չորս կորած դիտորդների մեկը Թուրքիայի քաղաքացի է:

Անկախ

Այսօր Ուկրաինան օդային հարձակում է իրականացրել ռուսամետ ապստամբների դեմ, ինչպես նաև դեսանտայիններ է ուղարկել, երբ ապստամբները գրավել են Դոնեցկի օդանավակայանը:

Ուկրաինայի անվտանգության ուժերի խոսնակը հայտնել է, որ կառավարական ինքնաթիռները և մեկ ուղղաթիռ հարձակում են իրականացրել արևելյան քաղաք Դոնեցկի միջազգային օդանավակայանի որոշ մասեր գրաված ռուսամետ ուժերի դեմ:

Երեկ նախագահական ընտրություններում հրուշակեղենի մագնատ Պյոտր Պորոշենկոյի հաղթանակից հետո տեղի ունեցած գործողության ընթացքում նաև դեսանտայիններ են իջեցվել:

Սերգեյ Պրոկոֆևի անվան միջազգային օդանավակայի մոտակայքում գտնվող լրագրողների տվյալներով՝ կրակոցները և պայթյունները շարունակվել են 90 րոպե:

Շուրջ մեկ միլիոն բնակչություն ունեցող Դոնեցկը հիմնականում գտնվում է ռուսամետ բնակիչների  ձեռքում, որոնք արգելել էին տեղի բնակչությանը մասնակցել Ուկրաինայի նախագահական ընտրություններին:

Կրակոցները սկսվել էին Պյոտր Պորոշենկոյի մամուլի ասուլիսից քիչ անց, որի ընթացքում նա նշել էր, որ ինքը չի բանակցի արևելյան Ուկրաինայի «ահաբեկիչների» հետ:

Մայիսի 25-ին Ուկրաինայի նախագահական ընտրություններում  Պետր Պորոշենկոն ընտրվեց երկրի նախագահ։  Իսկ նրա հաջողության տանող ուղին հետևյալն է.

Պետր Ալեսեևիչ Պորոշենկոն ծնվել է 1965թ.-ի սեպտեմբերի 26-ին Բոլգրադում, ինժեների ընտանիքում։ Կիևի՝ Շևչենկոյի անվան համալսարանի միջազգային հարաբերությունների և միջազգային իրավունքի  ֆակուլտետն ավարտելուց հետո՝ 1989թ.-ին, անմիջապես նախաձեռնում է  կակոյի վաճառքի իր բիզնեսը, իսկ 1990-ականներին արդեն հրուշակեղենի արտադրության իր ձեռնարկությունները միավորում է մեկ խոշոր “Ռոշեն” խմբի մեջ և դրանով դառնում Ուկրաինական հրուշակեղենի խոշորագույն արտադրող-գործարարներից։

Ի թիվս այլ հարստությունների՝ «Շոկոլադի թագավորին» է պատկանում ուկրաինական 5-րդ ալիք”  հեռուստաընկերությունը, որը 2004թ.-ին լուսաբանում էր նախագահական ընտրություններն ու նարնջագույն հեղափոխությունը։

Նախագահ Պորոշենկոյի խորհրդարանական ուղին սկսվել է 1998թ.-ին, երբ նա դարձավ Ուկրաինայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցության անդամ, որը շուտով լքեց 2001թ.-ին՝ իր անկախ ձախ-կենտրոնամետ “Համերաշխություն” կուսակցությունը ստեղծելու համար, իսկ 2001թ.-ին ղեկավարում է Վիկտոր Յուշենկոյի ընտրարշավի ընթացքում ընդդիմադիր ուժերի “Մեր Ուկրաինա” միությունը։

Նախագահական ընտրություններում Յուշենկոյի հաղթանակից  հետո՝ 2004թ.-ին, Պորոշենկոն նշանակվեց Ազգային անվտանգության և պաշտպանության խորհրդի քարտուղար։ Բայց շուտով  Ուկրաինայի քաղաքական գործիչների կողմից կոռուպցիայի մեջ փոխադարձ մեղադրանքների արդյունքում Յուլյա Տիմոշենկոյի գլխավորած նախարարների ողջ կաբինետն, այդ թվում՝ Պրոշենկոն, ազատվեց աշխատանքից։

Շուտով՝ 2006թ.-ին, Պորոշենկոն կրկին ընտրվում է խորհրդարանի պատգամավոր. այս անգամ նա ղեկավարում է ֆինանսական և բանկային գործունեության խորհուրդը։ 2007թ.-ի փետրվարից 2012թ.-ի մարտը Պորոշենկոն զբաղեցնում է Ուկրաինայի Ազգային բանկի խորհրդի նախագահի պաշտոնը։

2009թ.-ի հոկտեմբերին նա նշանակվում է Ուկրաինայի արտգործնախարար, սակայն ոչ տևական ժամանակով՝ մինչև 2010թ-ի մարտը։ Ուկրաինայի նոր նախագահ Վիկտոր Յանուկովիչի կողմից նա հեռացվում է այդ պաշտոնից։ Պաշտպանելով Ուկրաինայի՝ ՆԱՏՕ-ի անդամ դառնալու գաղափարը, նա միաժամանակ նշում էր, որ “Ուկրաինայի նպատակը ոչ թե ինքնին ՆԱՏՕ-ի անդամ դառնալն է, այլ բարեփոխումների անցկացումը, երկրի անվտանգության ամրապնդումն ու բնակչության կենսամակարդակի բարձրացումը”։

Երկու տարի անց Յանուկովիչն առաջարկում է Պորոշենկոյին զբաղեցնել տնտեսական տարգացման ու առևտրի նախարարի պաշտոնը։ Վերադառնալով խորհրդարան՝  նա ստանում է Վիննիցկի շրջանի թիվ 12 ընտրատարածքի  ընտրողների ձայների 70%-ը և պատգամավոր ընտրվելու կապակցությամբ լքում նախարարի պաշտոնը։ Պորոշենկոն հրաժարվում է դառնալ խորհրդարանական այս կամ այն խմբակցության անդամ, այլ  ընդգրկվում է Եվրաինտեգրացիայի հարցերով հանձնաժողովում։

“Եվրամայդանում” նա հաճախ ելույթով էր հանդես գալիս ու պաշտպանում ցուցարարներին, իսկ հարցազրույցներից մեկում նշում է, որ հովանավորում է հեղափոխությունը ՝ապահովելով սննդով, ջրով ու վառելափայտով։ Չնայած իր ընդդիմադիր լինելու մեծ փորձին՝ այս քաղաքական գործիչը համարում է, որ ընդդիմադիր լինելը պատվաբեր չէ. ըստ նրա եթե դա երկար տևի, կարող է դառնալ ինքնանպատակ, իմաստը լինի պարզապես քննադատություն որոնելը։

2014թ.-ի մարտի 29-ին նա գրանցվում է որպես Ուկրաինայի նախագահի թեկնածու։ Նա վստահ է. “մեզ համար ինչ էլ որ կանխատեսեն մեր կատաղի “ընկերները” աջից ու ձախից,  Մեր Ուկրաինան ունի լուրջ ռեսուրսներ ու ապագայի ծրագրեր”,- նշել է Պորոշենկոն։

Անկախ

Վաղը, մայիսի 25-ին Ուկրաինայում նախագահական ընտրություններ են: Իսկ այսօր լռության օր է: Ագիտացիայի վերջին օրն ազգային հեռուստատեսության եթերում ելույթ է ունեցել թեկնածուների եռյակը` Վալերի Կոնովալյուկը, Յուլյա Տիմոշենկոն ու Սերգեյ Տիգիպկոն:

Սկզբում նրանք պատասխանել են հանդիսատեսի ու լրագրողների հարցերին,ապա, ավարտին միմյանց կարող էին հարցեր ուղղել:

Սոցիոլոգիական մի քանի կենտրոնների համատեղ հարցման տվյալներով, նախագահական մրցավազքում առաջատար է Պետր Պորոշենկոն: Նրա համար պատրաստ է քվեարկել հարցվածների 1/3-ից ավելին: Տիմոշենկոյի համար, որը հարցման արդյունքներով երկրորդ հորիզոնականով է ընթանում, պատրաստ է քվեարկել հարցավածների 6,5%-ը: Իսկ Սերգեյ Տիգիպկոյի համար` 5,8%-ը: Հարցվածներից յուրաքանչյուր  տասներորդը հայտարարել է, որ ընտրություններին չի մասնակցելու:

Անկախ