ԱԺ-ում Կառավարության ծրագրի քննարկման ժամանակ ելույթ ունեցավ ԱԺ ՀԱԿ խմբակցության ղեկավար Լևոն Զուրաբյանը: Նրա խոսքում ասված էր. ՛՛Այն պահից սկսած, երբ Հայ ազգային կոնգրեսը մուտք գործեց Հայոց խորհրդարան, սա արդեն երրորդ անգամն է, ինչ իշխող Հանրապետական կուսակցության կառավարութունը Ազգային ժողով ծրագիր է բերում հաստատման: Նախորդ երկու դեպքերում՝ 2012 թվականի խորհրդարանական ընտրություններից և 2013 թվականի նախագահական ընտրություններից հետո մեր գործը բավականին հեշտ էր. մենք պետք է վերաբերմունք հայտնեինք մի կառավարությանը, որի բերած փաստաթուղթն  որևէ իմաստ չկար քննարկելու, քանի որ այն գործում էր 2008 թվականից ի վեր և արդեն ամենամիամիտներին էլ ապացուցել էր իր կոռումպացվածությունն ու ոչ-կոմպետենտությունը: Այսօր  թվում էր,  թե խնդիրն  ավելի բարդ պիտի լիներ. նախ, որովհետեւ դեռ մարտի մեկի հանրահավաքում տված խոստման համաձայն Տիգրան Սարգսյանի կառավարությունն ընկավ՝ շնորհիվ մեր՝ խորհրդարանական ՛՛հրաշալի՛՛ քառյակի ջանքերի, ուստի  մենք պետք է շահագրգռված լինեինք ցույց տալու ժողովրդին, որ տեղի է ունեցել դրական փոփոխություն:
Եւ, երկրորդը, այնուամենայնիվ, ֆորմալ առումով մենք գործ ունենք մի վարչապետի հետ, որը երբեք այդ պաշտոնում չի եղել, լի է երիտասարդի ավյունով, անժխտելի կենսախնդությամբ ու ընդդիմադիրներին իր ազգանպաստ գործերին մասնակից դարձնելու անխոնջ ձգտումով: Այստեղ է, որ ինչպես միշտ, ծանր պահերին, մեզ օգնության է գալիս Աստվածաշունչը: Ըստ Մաթեւոսի Ավետարանի Է գլխի. «Չի կարող բարի ծառը չար պտուղ բերել, ոչ էլ չար ծառը բարի պտուղ բերել»: Իսկ մենք շատ լավ գիտենք, թե այս կառավարությունը որ ծառից է: Այդ ծառը կոչվում է Սերժ Սարգսյանի ղեկավարած հանրապետական ավազակապետական ռեժիմ, մի ռեժիմ, որը կեղծված ընտրությունների միջոցով երկրում յուրացրել է իշխանությունը, եւ որի միակ գործը տարիներ շարունակ եղել է ժողովրդի ունեզրկումն ու թալանը: Աստվածաշնչի նույն տեղում, «հափշտակող գայլերին» վերաբերող տողերում գտնում ենք նաեւ հետեւյալ բառերը. «Իրենց գործերի՛ց կը ճանաչէք նրանց»: Ի՞նչ է մեզ հուշում Աստվածաշունչը. որ ոչ թե հավատանք «ոչխարի հանդերձանքով» մեզ մատուցվող թղթի կտորներին, այլ  ճանաչենք ձեզ, ձեր առաջին իսկ գործերով: Իսկ այս կարճ ժամկետում նոր ձեւավորված կառավարությունը մի քանի կարեւորագույն քայլ է կատարել, որոնք բացում են նրա ամբողջ էությունը: Եթե դուք չեք հասկանում՝ ինչ ազդանշան եք տվել Հայաստանի ու ողջ միջազգային հանրությանը, ապա ես կարող եմ բացատրել՝ սրանով դուք ազդարարում եք, որ մենաշնորհային տնտեսությունը, պետական իշխանության չարաշահումն  այլեւս պաշտոնապես վերածվում են պետական քաղաքականության: Իսկ այն պարզաբանումները, որ իբր այդ մարդիկ խոստացել են ձեզ այսուհետ չշարունակել զբաղվել բիզնեսով, չչարաշահել պետական իշխանության լծակները, ուղղակի ծիծաղ են հարուցում: Խորհուրդ կտայի կազմակերպել կառավարության անդամների կոլեկտիվ ինքնախոստովանություն եւ գործուն զղջում հենց այստեղ՝ ԱԺ դահլիճում, որ ինքնամաքրման  այս թատրոնն  ավելի համոզիչ լինի:

Չորրորդ քայլը, որ դուք կատարել եք այս ընթացքում, նույնքան պերճախոս է. դա պարտադիր աուդիտի ոչնչացումն է եւ այսպես կոչված այլընտրանքային հարկային ստուգումների մասին օրենքը  շրջանառության մեջ դնելը: Սրանով դուք փորձում եք ոչնչացնել խոշոր ձեռնարկությունների նկատմամբ ներդրողների եւ հանրության վերահսկողության առաջին իսկ ծիլերը: Ըստ էության, դրդում եք գործարարներին, որ նրանք ոչ թե բաց հաշվապահություն պահեն եւ ստուգված տեղեկություններ մատուցեն ներդրողներին, հանրությանն ու հարկային մարմիններին, այլ գնան ստվերային բանակցությունների ու գործարքների հարկային տեսչության հետ՝  պարարտ հող ստեղծելով կոռուպցիայի, բիզնեսի եւ իշխանության սերտաճման եւ ստվերային տնտեսության ընդլայնման համար՝ ի հաշիվ մրցակցային տնտեսության զարգացման: Ի դեպ, սա առանց չափազանցության կարելի է համարել Գագիկ Խաչատրյանի նշանակման հետ կապված վերոհիշյալ մանիֆեստի երկրորդ կետը:

Ամենակարեւոր բանը, որը ցցուն կերպով դրսեւորվեց այս քննարկումների ընթացքում, դա Հայաստանի քաղաքական եւ տնտեսական համակարգի գլխավոր արատն է՝ բիզնեսի եւ իշխանության կատարյալ սերտաճումը: Այսօրվա Հայաստանի բոլոր կառավարիչները՝ Սերժ Սարգսյանը, նախկին վարչապետ Տիգրան Սարգսյանը, ներկա վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանը, սուպերնախարար Գագիկ Խաչատրյանը եւ այլք  օլիգարխներ են, այսինքն մի քանի մեծահարուստներ, ովքեր ընտրակեղծիքներով կենտրոնացրել են իրենց ձեռքում ամբողջ պետական իշխանությունը եւ այն օգտագործում են բացառապես ժողովրդի ունեզրկման եւ սեփական հարստացման նպատակով:

Հիմա կադրային նորությունների մասին: Այս հարցում նույպես կարծես իշխանությունը որոշել է պարզություն մտցնի: Այնպիսի տպավորություն է ստեղծվում, որ ողջ հանրապետությունում պեղվել ու կառավարության անդամ են նշանակվել Հայաստանի ամենավարկաբեկված, ամենաօդիոզ եւ ամենակոռումպացված պետական պաշտոնյաներին, ում հետեւից երկարաձգվում է անթիվ մեղադրանքների եւ հանցանքների մի ամբողջ շլեյֆ: Հովիկ Աբրահամյանի եւ Գագիկ Խաչատրյանի մասին շատ խոսվեց: Բայց ինչով է նրանցից պակաս օրինակ Երվանդ Զախարյանը: Նա  մի մարդ է, որի նկատմամբ քրեական գործ էր հարուցված եւ որին փնտրում էր Հայաստանի արդարադատությունը՝ հայտնի «մազութի գործի» շրջանակներում`  կորած 4 միլիոն 200 հազար դոլարի հետքերը գտնելու նպատակով, սակայն Զախարյանը փախուստի էր դիմել եւ այդպես էլ պատասխան չտվեց քննության կողմից բարձրացված հարցերին: Հաջորդը՝ քաղաքաշինության նախարար Նարեկ Սարգսյան, եւս մի հետաքրքիր կերպար, որին Հայաստանի ողջ հանրությունը բառիս բուն իմաստով հայհոյում է Երեւանի ճարտարապետական տեսքի աղավաղման, պատմամշակութային նշանակություն ունեցող շենքերի ապամոնտաժման, Հրազդանի կիրճի, Օպերայի, Օղակաձեւ զբոսայգու կանաչ տարածքների ոչնչացման եւ քաղաքաշինական բոլոր նորմերի խախտումով Երեւանի կենտրոնի կառուցապատման, հասարակ հազարավոր քաղաքացիների ունեզրկման համար: Մյուսը՝ արդարադատության նախարար է նշանակվում Հովհաննես Մանուկյանը, որը պաշտոնական հայտարարագրերի համաձայն միլիոնատեր է եւ որին բոլորը ճանաչում են որպես դատական համակարգում անխափան գործող կոռուպցիոն բուրգի գլխավոր ճարտարապետ եւ մարտի մեկի գործերով քաղբանտարկյալներին ապօրինի բռնաճնշումների ենթարկելու համար դատական համակարգի օգտագործման գլխավոր համակարգող: Էլ ում ասեմ: Ում անունը տամ: Ով է նորանշանակներից որեւէ բիզնեսի հետ չկապված հրեշտակ՝ Դավիդ Հարությունյանը, թե Կարեն Ճշմարիտյանը: Ուղղակի ժամանակի սղության պատճառով այս խոսակցությունը չեմ շարունակում եւ միայն փաստում եմ, որ այս կառավարության կազմում հայտնի չեն որպես գործարար ընդամենը 4 մարդ: Իշխանության նման որակն,  իհարկե, մեզ համար, նորություն չէ: Բայց մինչեւ վերջերս կար մի հետաքրքիր երեւույթ. իշխանությունը, գիտակցելով միջազգային հանրության մոտ, դեմոկրատական կառույցներում, միջազգային ֆինանսական կառույցներում ընդունելի, դինամիկ, երիտասարդ եւ ինտելեկտուալ իմիջ ունեցող դեմքերով ներկայանալու կարեւորությունը, պահում էր իր առանցքային կոռուպցիոներներին ստվերում, իսկ առանցքային պաշտոններում «դեմ տալիս» քիչ, թե շատ մարդկային դեմք ունեցող կրթված երիտասարդներին: Այսինքն, փորձում էր, թույլ տվեք այսպես ասել, ներկայանալ որպես «ավազակապետություն մարդկային դեմքով»: Այսօր, կոռուպցիայի բրոնտոզավրների բացահայտ նշանակումը առանցքային պաշտոններում կարեւոր շրջադարձային կետ է: Ավազակապետությունն,  ըստ էության,  ստիպված է դեն նետել դիմակները, հրաժարվել երիտասարդ տեխնոկրատներից կազմված կենդանի վահանով պաշտպանվելու քաղաքականությունից, եւ անձամբ ստանձնել օլիգարխիայի դիրքերի պաշտպանությունը: Այս դիմակազերծումն, իրականում, վկայում է այն մասին, որ ռեժիմի վերջին ռեսուրսներն այլեւս սպառված են: Սա օլիգարխիայի վերջին ճիչն է : Ո՞րն է մեր եզրահանգումը. Աստվածաշունչն այդտեղ էլ մեզ մենակ չի թողնում. «Ամէն ծառ, որ բարի պտուղ չի տալիս, կտրում եւ կրակի մեջ է գցվում»: Ժամանակն է վարվել ըստ Աստվածաշնչի, եւ ազատել մեր ազգը այս կործանարար ռեժիմի ճանկերից: Ամեն՛՛:
Լևոն Զուրաբյանի ելույթից հետո ԱԺ փոխնախագահ Էդուարդ Շարմազանովը չկարողացավ զսպել վրդովմունքը և հորդորեց ՀԱԿ պատգամավորին Սուրբ գրքից հղումներ չանել. ՛՛Չի կարելի այստեղ գալ, դատավորի դեր ստանձնել, գրված է ելույթ ունենալ, ելույթ ունեցեք կոռեկտության սահմաններում: Բայց ինչպես ասում են՝ խոզերի առջև մարգարիտներ շաղ չեն տալիս. դուք ո՞ւր, կոռեկտությունն ո՞ւր՛՛:

ԱԺ-ում կայացավ քառյակի հերթական դռնփակ նիստը, որից հետո ԲՀԿ խմբակցության քարտուղար Նաիրա Զոհրաբյանը լրագրողների հետ ճեպազրույցում հայտնեց, որ տեղի ունեցած փոքր աշխատանքային քննարկման ժամանակ որոշվել է չմասնակցել Կառավարության ծրագրի քվեարկությանը:

՛՛Երկու այլընտրանք ունեինք՝ կամ միասնական դեմ քվեարկել, կամ չմասնակցել քվեարկությանը: Որոշեցինք քառյակով միասնաբար չմասնակցել: Ելույթների ժամանակ յուրաքանչյուր խմբակցություն կներկայացնի իր հիմնավորումը՛՛, -ասաց Նաիրա Զոհրաբյանը:

ՀՅԴ խմբակցության անդամ Աղվան Վարդանյանը խորհրդարանում վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանին երկու հարց ուղղեց, որոնցից մեկը վերաբերում էր Արցախյան ազատամարտի մասնակիցների սոցիալ-բարոյահոգեբանական խնդիրներին:

Պատգամավորը հետաքրքրվեց, թե արդյոք վարչապետը նպատակահարմար չի՞ գտնում, որ պետք է անցկացվի հաշվառում՝ պարզելու, թե իրականում ովքե՞ր են մասնակցել ազատամարտին: «Եթե մենք ունենանք մասնակիցների իրական թիվը, ավելի արդյունավետ կօգտագործենք նաև մեր ֆինանսական ռեսուրսները»,-ասաց պատգամավորը:

Հովիկ Աբրահամյանը համաձայնեց պատգամավորի առաջարկի հետ՝ հաշվառում անցկացնելու վերաբերյալ՝ նշելով, որ առանց դրա հնարավոր չէ որևէ ծրագիր կյանքի կոչել, և որ դա կլինի անիմաստ, անտրամաբանական ու անարդյունավետ: «Մենք անպայման հաշվի կառնենք ձեր  առաջարկը, պարոն Վարդանյան»,-հավաստիացրեց Հովիկ Աբրահամյանը:

Պատգամավորի երկրորդ հարցը վերաբերում էր վարչապետի հնչեցրած «պարտադիր, բայց ոչ պարտադրված» ձևակերպմանը, որը, ըստ նրա, արդեն թևավոր խոսք է դարձել:  «Բացատրեք, խնդրեմ, այս խոսքի իմաստը, տրամաբանությունն ու բովանդակությունը»,-ասաց Աղվան Վարդանյանը: Հովիկ Աբրահամյանը պարզաբանեց, որ դա նշանակում է, որ կառավարությունն ամեն ինչ անելու է, որ հանրությանը բացատրի, ներկայացնի, համոզի, և որպեսզի քաղաքացիների համար սոցիալական լուրջ խնդիրներ չհարուցվեն: «Այն փաթեթը, որը կբերվի խորհրդարան,  պետք է բխի մեր բոլորի շահերից: Դա շատ կարևոր բարեփոխում է, և այն պետք է իրականացնել, իսկ թե ինչ ձևով, մի քիչ համբերենք: Մենք շատ արագ, մինչև հունիսի վերջ ուզում ենք փաթեթը բերել Ազգային ժողով»,-ասաց վարչապետը:

ԱԺ-ում ԿԳ նախարարին հարց ուղղելիս ԲՀԿ խմբակցության քարտուղար Նաիրա Զոհրաբյանն անդրադարձավ քիչ առաջ նրա և Արամ Մանուկյանի, ապա նաև՝ նրա ու Նիկոլ Փաշինյանի միջև տեղի ունեցած բանավեճերին՝ առաջարկելով ՛՛թչնաբուծական ֆերմային խոսակցություների մակարդակից դուրս գալ և խոսել այն մասին, որ հանրակրթական մակարդակն այսօր ոչ մեկին չի բավարարում՛՛:

՛՛Ունե՞ք կրթական կոնկրետ ծրագիր, որպեսզի ինքնաբավ լինի և որակ ապահովի, թե՞ առաջնորդվում եք կոճակը գնեցինք, մնում է վերարկուի մասին մտածելը սկզբունքով՛՛, – հարցերց Նաիրա Զոհրաբյանը՝ մատնանշելով կրթական մի շարք խնդիրներ՝ դպրոցներում կրթական ցածր ցենզ, կրկնուսույցների կարիք և այլն:

Անդրադառնալով հարցին՝ Արմեն Աշոտյանն ասաց, թե իրականում բոլորն էլ, այդ թվում` ինքը միշտ դժգոհ են ամեն ինչից. ՛՛Երբեմն տեղի, երբեմն էլ անտեղի, երբեմն ճառում ենք, երբ անձնական պահն է գալիս՝ խուսափում ենք։ Գիտենք` խնդիրներ կան, բայց որևէ պատգամավոր, խնդրում եմ, այստեղ մի տնօրենի անուն տվեք, որ փողով ծնողին թույլ է տվել աշակերտին չբերել դպրոց, հայտնել են այդ մասին ու չեն պատժվել: Հասկանանք, որ, քանի դեռ կան մարդիկ, ում ձեռնտու է փողով երեխային դասի չտանելը, կամ քանի դեռ ուսանողը շահագրգիռ է, որ կոռուպցիա լինի բուհում, նախարարն էլ եթե փոխվի ու դառնա ՀԱԿ կամ այլ կուսակցության անդամ, նման իրավիճակը չի փոխվելու՛՛, – հայտարարեց ԿԳ նախարարը:

Անկախ

Ազգային ժողովում շարունակվում են ՛՛Պետական գնումների մասին՛՛ և “Պետական ու ծառայողական գաղտնիքի մասին” ՀՀ օրենքներում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին օրենսդրական փոթեթների քննարկումները: Ընդդիմադիր պատգամավորներն անհանգստացած են՝ գտնում են, որ այս փոփոխությամբ կառավարությունը ցանկանում է օրինական երանգ տալ կոռուպցիոն երևույթները քողարկելուն, քանի որ փոփոխություններով նախատեսվում է պետական պահպանության ենթակա անձանց սպասարկման ծախսերն իրականացնել գաղտնիության պամաններում:

Նախագծի մասին խոսելիս ԱԺ ԲՀԿ խմբակցության քարտուղար Նաիրա Զոհրաբյանը հիշեց նախկին վարչապետին. ՛՛Նախկին վարչապետը ինքնաթիռներով մեկնում էր այլ երկրներ՝ հարկատուների հաշվին և այդ ծախսերը չէին երևում: Այդ ծախսերը չպետք է գաղտնի լինեն: Ծախսեր են անում գաղտնի գրիֆի տակ, սա անընդունելի է, սա պետք է հանրությանը հայտնի լինի»:

Պատգամավոր Լևոն Զուրաբյանը մտքերի փոխանակության իր հերթին նկատեց, որ շատ ժողովրդավար երկրների նախարարներ կամ վարչապետեր հրաժարական են տվել հենց անհիմն ծախսերի բացահայտման արդյունքում. ՛՛Սրա կողքին մենք քննարկում ենք նախագիծ, որը նպատակ ունի քողարկել ծախսերը հարկատուներից` ՀՀ քաղաքացիներից, գաղտնիության շղարշի տակ չարաշահումներ եւ կոռուպցիոն գործարքներ անել: Սա նշանակում է մեկ բան, որ մեր երկրում կոռուպցիան պահպանվում է պետության կողմից», – ասաց Լևոն Զուրաբյանը:

“Օրինաց երկիր” խմբակցության ղեկավար Հեղինե Բիշարյանի համար ևս անընդունելի է օրենքի այս նախագիծը. ՛՛Ես չեմ հասկանում, թե ինչի համար է սա արվում: Ի՞նչ է փոխվել: Մենք երբեք չենք կենտրոնացել մեր ղեկավար մարմինների ծախսերի վրա: Լրատվամիջոցներն են երբեմն անդրադարձել դրանց, սակայն սա նորմալ է, ես չեմ կարծում, որ հիմքեր կան նման նախագիծ բերել և արտահերթ, հրատապ ռեժիմով քննարկել… Մենք դեմ ենք քվեարկելու այս նախագծին՝ համարելով, որ շատ ավելի կարևոր օրենքներ կան, որ մենք պետք է քննարկենք և ընդունենք, քան այս նախագիծը, որը, չգիտես ինչու, բերվել ու քննարկվում է արտահերթ ռեժիմով՛՛, – եզրափակեց Հեղինե Բիշարյանը:

 Անկախ

Աժ-ում շարունակվում են ”Հաշվապահական հաշվառման մասին” ՀՀ օրենքում լրացումներ ու փոփոխություններ կատարելու օրենքի նախագծի քննարկումները: ԱԺ ԲՀԿ խմբակցության քարտուղար Նաիրա Զոհրաբյանը կարծում  է, որ այս նախագծի՝ ԱԺ բերվելու պահին ՛՛նպատակը բարի էր՛՛, սակայն եղավ այն, ինչ եղավ:

՛՛Երբ նախագիծը բերվում էր, պարտադիր աուդիտի հիմնական մեխը, հիմնական մոտիվացիան այն էր, որ ապահովելու է թափանցիկություն, սակայն արդյունքում ունեցանք այն, որ տնտեսվարողները միլիոնավոր դրամներ վճարեցին մի թղթի համար, որն  որևէ իրավական ուժ չունի: Աուդիտի լիցենզիա ստացան շատ որոշակի անձանց հետ փոխկապակցված կազմակերպություններ: Պարտադիր աուդիտն իրեն չարդարացրեց: Վերցնել մի որևէ թուղթ և այնուհետև ասել՝ գիտեք՝ ես իմ գրածի համար որևէ պատասխանատվություն չեմ կրում, դա աբսուրդ է: Այո, գաղափարն ինքին լավն էր, բայց, քանի որ մենք տեսանք, թե այն ինչի վերածվեց, տեսանք, թե շատ արագ ում համար, ինչի համար ծառայեց, տեսանք, թե որ կազմակերպությունները հանկարծ դարձան այդ աուդիտորական իրավունք ստացողները, բոլորիս համար պարզ դարձավ այդ ինստիտուտի իրական նպատակը՛՛, – ասաց Նաիրա Զոհրաբյանը և նշեց, որ ԲՀԿ-ն այս հարցն այսօր քննարկել է խմբակցությունում և եկել եզրակացության, թե պարտադիր աուդիտը պետք է հանվի:

՛՛Այժմ պատրաստում ենք նոր օրենքի նախագիծ, որը կքննարկենք քառյակի մեր գործընկերների և բոլոր այն քաղաքական ուժերի հետ, ովքեր կցանկանան  ստեղծել իրական իրավական պատասխանատվություն ենթադրող աուդիտի մեխանիզմ՛՛, – եզրափակեց Նաիրա Զոհրաբյանը:

Ազգային ժողովը քննարկում է Կառավարության կողմից ներկայացված ՝՛՛Բնակչության պետական ռեգիստրի մասին՛՛ ՀՀ օրենքում փոփոխություններ և լրացումներ կատարելու մասին օրենքի նախագիծը: ԱԳ փոխնախարար Շավարշ Քոչարյանը, ներկայացնելով նախագիծը, նշեց, որ փոփոխություններն իրականացվում են երեք սկզբունքով՝ հաշվառումը պետք է լինի կամավոր՝ ոչ պարտադիր, երկրորդ՝ այն անվճար պիտի լինի, երրորդ՝ հեռակա հասանելի:

Փոխնախարարը նշեց, որ իրական կյանքում հաճախ անհնար է պարտադիր հյուպատոսական հաշվառումը, բազում երկրներում չունենք հյուպատոսական ներկայացուցիչներ, ուստի քաղաքացին ի վիճակի չէ երկրներ հատել: Փոխնախարարը նշեց, որ հանվել են հաշվառման համար նախատեսված վճարումները, ուստի փոփոխությունների այս փաթեթը կամավորության սկզբունքի և հեռակա հասանելիության սկզբունքի իրականացմանն է միտված:

Մաքսային օրենսգիրքը, Քոչարյանի խոսքով, խրախուսում է հայրենադարձությունը, քանի որ ՀՀ քաղաքացիները, ովքեր բնակվում են արտերկրում հինգ տարուց ավելի, վերադառնալով Հայաստան, իրենց գույքն առանց որևէ վճարումների կարող են մտցնել երկիր:

ԱԺ ՀԱԿ խմբակցության պատգամավոր Նիկոլ Փաշինյանը Շավարշ Քոչարյանի ելույթից հետո հարց ուղղեց վերջինիս. ՛՛Երրորդ հանրապետության պատմության մեջ մի տարօրինակ փաստի ենք ականատես լինում, Հայաստանից մարդիկ արտագաղթում են, բայց ընտրողների ցուցակներում մարդիկ ավելանում են: 2013-ին ընտրողները համարյա 400 000 հոգով ավելի են, քան Անկախության հանրաքվեի մասնակիցները: Հյուպատոսական հաշվառման կանգնած ՀՀ քաղաքացիները համապատասխան ընթացակարգերով պետք է հանվեն գրանցումից, այդպիսով նաև հաշվառումից հանվեն և ընտրացուցակներից նույնպես դուրս գան, որովհետև Հայաստանում չեն: Սրա դեմ որևէ դրույթ չեք առաջարկում՝ չնայած ընտրողների թիվը, ի հեճուկս արտագաթի, գնալով ավելի ու ավելի աճելու է՛՛, – ասաց պատգամավորը:

Շավարշ Քոչարյանը խոստացավ մինչև երկրորդ ընթերցումը խորքային ուսումնասիրել և պատասխանել Նիկոլ Փաշինյանի հարցին, սակայն, միևնույն ժամանակ, մատնանշեց, որ Նիկոլ Փաշինյանի նշած խնդիրն իր ներկայացրած հարցի բովանդակությունից դուրս է:

Անկախ

ԱԺ-ում շարունակվում է  «Կուտակային կենսաթոշակների մասին» ՀՀ օրենքում լրացում կատարելու մասին Կառավարության ներկայացրած նախագծի քննարկումը: Քննարկման ընթացքում  «քառյակից» ՀԱԿ խմբակցությունը հայտնեց, որ դեմ է նախագծին, ԲՀԿ-ն՝ թե կքվեարկի՝ կախված իր հարցերին հնչելիք պատասխաններից, իսկ ՀՅԴ-ն՝ թե պատրաստվում է կողմ քվեարկել:

Այս տարակարծության շուրջ լրագրողների հարցերին պատասխանեց ՀԱԿ խմբակցության ղեկավար Լևոն Զուրաբյանը: «Քառյակի նիստում քննարկել ենք նախագիծը, որոշում ենք ունեցել, որ եթե Կառավարության բերած առաջարկները չբավարարեն մեզ, չհամընկնեն նույն բանի հետ, ինչ մենք ենք առաջարկում, ուրեմն դա մերժելու ենք ու արտահերթ նիստ հրավիրենք: Թե ինչու է ՀՅԴ-ն հիմա կողմ արտահայտվում, այս հարցը ուղղեք հենց ՀՅԴ-ին», – ասաց Լևոն Զուրաբյանը:

Լրագրողներից մեկի հարցին, թե կարելի է ասել, որ քառյակը կազմաքանդվել է, նա այսպես արձագանքեց. «Այնքան հեշտ եք քառյակը ամեն րոպե ջարդում: Ամեն մի հարցում կարող է անհամաձայնություն լինել, եթե դուք ամեն մի անհամաձայնության դրսևորում համարելու եք քառյակի գերեզման, շատ սխալ դիրքորոշում եք որդեգրել»:

Բավական ուշագրավ իրավիճակ է ստեղծվել Հայաստանի ներքաղաքական կյանքում: Ընդամենը մեկ ամիս առաջ Հայաստանում ոչ ոքի մտքով չէր կարող անցնել, որ այդպես արագ հրաժեշտ կտանք նախկին վարչապետին, որ նոր վարչապետի աթոռին կտեսնենք Հովիկ Աբրահամյանին ու դեռ ավելին` ԱԺ ամբիոնի կենտրոնական աթոռին էլ կբազմի Գալուստ Սահակյանը: Եթե սրան էլ գումարենք «տարած-հետ բերած» ընդդիմադիրի` ՕԵԿ-ի նոր կարգավիճակը, ապա համապատկերն առավել գունագեղ ու հետաքրքիր է դառնում…

Մեր միշտ հին ու նոր կառավարությունը

Հովիկ Աբրահամյանի վարչապետ նշանակվելուց հետո որոշակիորեն ակտիվացան այն տեսակետները, թե նոր վարչապետն իր անձնական որակների` ամենատարբեր մարդկանց և քաղաքական ուժերի հետ «լեզու գտնելու» կարողության շնորհիվ դրական փոփոխություններ կմտցնի ներքաղաքական միապաղաղ կյանքում, նույնիսկ աշխույժ շրջանառվում էին տարբեր ձևերով ու դասավորություններով կոալիցիաների կազմման կանխատեսումներ: Բայց արդեն ակնհայտ է, որ ՀՀԿ-ն ոչ միայն նոր կոալիցիոն գործընկեր ձեռք չբերեց, այլև կորցրեց իր կոալիցիոն միակ դաշնակցին` ՕԵԿ-ին: ՕԵԿ խմբակցության ղեկավար Հեղինե Բիշարյանը, ԱԺ ապրիլի 28-ի նիստի ժամանակ ելույթի իրավունք խնդրելով, տեղեկացրեց, որ ՕԵԿ-ն այսուհետ ընդդիմադիր ուժ է: Հաջորդ օրը` ապրիլի 29-ին Ազգային ժողովի ՕԵԿ խմբակցության պատգամավոր Հովհաննես Մարգարյանն ԱԺ հայտարարությունների ժամին առաջին անգամ իբրև ընդդիմադիր հանդես գալով` նշեց, որ իրենց համար օրակարգային է լինելու սնկի պես աճող անարդարությունների դեմ պայքարը:

Բայց առավել ուշագրավ էր ՕԵԿ պատգամավորի մեկ այլ հայտարարություն: Անդրադառնալով ՕԵԿ-ի հասցեին հնչող քննադատություններին` Հովհաննես Մարգարյանն ասաց, որ ժողովուրդը կտա ամեն ինչի արժանի գնահատականը, քանի որ ժողովուրդն է ամենաիմաստունը, իսկ ժամանակը` արդար դատավոր:
«Երկիրը փոքր է, բոլորը բոլորին լավ ճանաչում են, և ինչքան էլ հանդես գան ոմանք որպես աղավնի և իրենց բերնում դնեն ձիթենու պտուղ, միևնույն է, տեսանելի է, որ բորենին երբեք աղավնի չի դառնում»,- ասաց նա:

Իսկ նոր կառավարությունն էլ, պարզվեց, այնքան էլ նոր չէ: Կառավարության 18 նախարարներից ու աշխատակազմի ղեկավար-նախարարից 9-ը վերանշանակվեցին: Ընդ որում, եթե ուշադիր նայենք, վերանշանակվեցին, պայմանականորեն ասած, առավել ծանրակշիռ դիրք ունեցող նախկին ու արդեն իսկ նոր նախարարները: Այսինքն` պարզ է, որ կառավարության ծրագրերի, ռազմավարության ու մարտավարության մեջ էական փոփոխություններ չեն լինի: Նոր նշանակված չորս նախարարների ու աշխատակազմի ղեկավար-նախարարի անունները նույնպես ամենևին էլ թարմություն չեն խոստանում: Մասնավորապես, նոր կառավարության կազմում նոր պաշտոններ ստացան ՊԵԿ-ի նախագահ Գագիկ Խաչատրյանը, որը կբռնի ֆինանսների նախարարի պորտֆելը և կառավարությունում նոր մարդ չէ, քաղաքաշինության նախարար Նարեկ Սարգսյանը, որին Երևանը «քաղաքաշինելուց» հետո հիմա էլ վստահեցին ամբողջ Հայաստանի քաղաքաշինության գործը, նոր կառավարությունում էկոնոմիկայի նախարարի նոր պորտֆելն էլ վերցրեց Կարեն Ճշմարիտյանը` նախկին նախարար, մինչև նշանակումն էլ նույն «հին» ՀՀԿ-ի անդամ ու այդ կուսակցության խորհրդարանական խմբակցության պատգամավոր: «Միշտ հին ու նոր» կառավարության կազմում միայն առողջապահության նախարար Արմեն Մուրադյանն է հայտնություն: Մարզպետների հնարավոր փոփոխությունների մասին էլ մամուլում նշվում են անուններ, որոնք, մեղմ ասած, նոր ոչինչ չեն ասում, բացի հին վերքերը բորբոքելուց;

Մի խոսքով, կառավարությունը թարմացնել չհաջողվեց, կամ ինչպես մամուլի ասուլիսի ժամանակ նշեց կառավարման փորձագետ Հարություն Մեսրոբյանը, «Հայաստանի ներքին քաղաքականությունը նման է թատերական ներկայացման, որտեղ դերասանները չեն փոխվում, փոխվում են նրանց դերերը»: Մեսրոբյանը հավելեց նաև, որ Հայաստանում ձևավորված է օլիգարխիկ պետական համակարգ, որն ամբողջ աշխարհում համարվում է հետամնաց համակարգ, հետևաբար անիմաստ է սպասել որևէ առաջընթացի, այս պայմաններում Հայաստանը ապագա չունի:

Քաղաքագետ Ալեքսանդր Մարգարովը վարչապետի փոփոխությունից հետո կառավարության ձևավորման գործընթացում կարևորում է ընդդիմության և իշխանության դերակատարումները: Քաղաքագետն օրերս կայացած մամլո ասուլիսում առանձնացրեց վարչապետի հրաժարականից հետո երեք սցենար, որով կարող էին գնալ ՀՀԿ-ն և ընդդիմությունը: Ըստ նրա` առաջին սցենարը հիմնական դերակատարների` ՀՀԿ-ի ու ընդդիմության շրջանակներում կառավարություն ձևավորելն էր, երկրորդ սցենարը` գտնել տարբերակ նվազագույն կոալիցիայի պահպանման համար և երրորդ սցենարը` եթե օրակարգում եղել է լայն կոալիցիայի ձևավորման հարց` փորձել ձևավորել այդ լայն կոալիցիան: Այս իրադարձություններին ընդդիմադիր դաշտի արձագանքը, ըստ քաղաքագետի, ցույց տվեց, որ նրանք պատրաստ չէին նման զարգացումների: «Փաստորեն, ըստ էության կատարվեց առաջին սցենարը, այսինքն` մեկ քաղաքական ուժի պայմաններում ստեղծել կառավարություն»,- ասաց նա:

Այսպիսով, մենք ունենք նոր վարչապետ, նոր կառավարություն, և բացառությամբ տնտեսական բլոկի մի մասի, մնացած բոլոր նախարարները շարունակում են մնալ իրենց պաշտոններում: Ապրիլի 29-ին քաղաքագետ Սերգեյ Մինասյանն այդ փաստը բացատրեց այն հանգամանքով, որ նախագահ Սերժ Սարգսյանը կարճաժամկետ քաղաքական ապագայում` առնվազն մինչև 2017 թ. խորհրդարանական ընտրությունների նախընտրական քարոզարշավի սկիզբը, նպատակ ունի ավելի կայուն քաղաքական հենարան ստեղծել: Նա կարծում է, որ այդ պատճառով նպատակ էր դրված նոր վարչապետի շուրջ համախմբել որոշ քաղաքական ուժերի, սակայն դա չստացվեց: Այս կառավարությունը, ըստ Մարգարովի, ցույց տվեց այն, ինչի մասին խոսվում էր անցյալ տարի. շատ բարդ է գտնել նոր կադրեր, գտնել այն նոր սերունդը, որը կարող է մտնել բարձր էշելոնի կազմ և հանդես գալ որպես նոր ղեկավարների սերունդ:

Ո՞վ Գրիգորիչի համար ապահովեց երկրի երկրորդ դեմքը լինելու տիտղոսը

Ինչ վերաբերում է կադրերի հարցին, ապա արժե անդրադառնալ նաև ԱԺ նոր նախագահի ընտրության թեմային: Ապրիլի 29-ին կայացած փակ գաղտնի քվեարկությամբ ԱԺ նախագահ ընտրվեց ԱԺ ՀՀԿ խմբակցության նախագահ Գալուստ Սահակյանը:
Դեռ շատերն են հիշում Գալուստ Գրիգորիչի «շուլուխները», տարբեր ուշագրավ արտահայտություններն ու հայտարարությունները, բայց նա ԱԺ նախագահ ընտրվեց 101 կողմ ձայներով: Նրա միակ մրցակիցն էր ՀԱԿ խմբակցությունից Հրանտ Բագրատյանը, որը ստացավ 3 ձայն: Քվեարկությանը 131 պատգամավորներից մասնակցել են 106-ը, գրանցվել է 2 անվավեր թերթիկ: Այդ նիստից բացակայում էր 10 պատգամավոր, ԱԺ նախագահի ընտրությունը բոյկոտել էր 15 պատգամավոր. «Ժառանգություն», ՀՅԴ և ՀԱԿ խմբակցությունները հայտարարել էին, որ չեն մասնակցելու քվեարկությանը: Հիշենք, որ ԱԺ ՀՀԿ խմբակցության կազմում ընդգրկված է ընդամենը 70 պատգամավոր, 2 պատգամավոր, ինչպես գիտենք, ազատ են համարվում, որոնցից մեկը` Էդմոն Մարուքյանը, բացակայում էր նիստից, բայց Գալուստ Սահակյանը ստացավ 101 քվե:

Ստացվում է, որ Գալուստ Սահակյանն Ազգային ժողովի նախագահ ընտրվեց իրեն ընդդիմություն հայտարարած ՕԵԿ և այլընտրանք համարվող ԲՀԿ խմբակցությունների պատգամավորների շնորհիվ: Թեև ԲՀԿ և ՕԵԿ խմբակցությունները մինչ քվեարկությունը հայտարարել էին, որ պատգամավորներն ազատ են իրենց ընտրության հարցում, փաստորեն, այն պատգամավորները, որոնք նախընտրել են մասնակցել քվեարկությանը, իրենց ձայնը տվել են մեծամասնական խմբակցության թեկնածուին: Իսկ իրենց պատգամավորներին «ազատություն» տալու մասին ԲՀԿ-ի և ՕԵԿ-ի խոսքերը վաղուց հայտնի են քաղտեխնոլոգիային: Այդպես վարվում են այն ուժերը, որոնք վախենում են իրենց իրական դիրքորոշումն ուղիղ հայտնելուց և դա անում են անհատներին «ազատություն» տալով:

Մինչ քվեարկությունը ՀԱԿ պատգամավոր Նիկոլ Փաշինյանը և «Ժառանգություն» խմբակցությունից Ալեքսանդր Արզումանյանը նշել էին, որ քվեարկել են հօգուտ Բագրատյանի: Բագրատյանի ստացած 3-րդ կողմը, ըստ ամենայնի, քվեարկել է ինքը` պատգամավորը:

Անդրադառնալով Աժ խոսնակի առաջադրմանը` Մարգարովը նկատեց, որ ընդդիմադիր ուժերը կրկին չկարողացան պատրաստ ու համախմբված գործել և առաջարկել միասնական թեկնածու: Խորհրդարանական չորս ուժերը, ինչպես ասաց քաղաքագետը, կորցրին ԱԺ նախագահի հարցում միասնաբար հանդես գալու հնարավորությունը: «Ընդդիմադիր դաշտն այսօր ուներ հնարավորություն` փորձել հանդես գալ միասնական ճակատով, գուցե հայտնի արդյունքով, բայց փորձել հանդես գալ մեկ միասնական ճակատով: Եվ մենք տեսնում ենք, որ դա կա՛մ չհաջողվեց, կա՛մ ցանկություն չեղավ»,- ասաց բանախոսը:

Իսկ արդյունքներ, ըստ նրա, այդ քայլը կունենար. մի կողմից` կարող էր ցույց տալ նրանց համախմբվածության աստիճանը, մյուս կողմից` նրանց որպես ուժ հանդես գալու ունակությունը, որը կարող է պայմանավորվել իր ներսում, իր համար ավելի նպատակահարմար թեկնածուի շուրջ, ինչն ի ցույց կդներ քառյակի բանակցային ներուժը:
Իսկ Հրանտ Բագրատյանի ինքնաառաջադրումը ԱԺ նախագահի պաշտոնում, նշեց քաղաքագետը, անակնկալ եղավ որոշ ուժերի համար, քանի որ ցույց տվեց, որ ընդդիմադիր դաշտում արդեն պառակտում կա:

ՀԱԿ խմբակցության քարտուղար Արամ Մանուկյանն ասօր ԱԺ հայտարարությունների ժամին տեղեկացրեց, որ իր խմբակցությունը նամակ է ստացել նորանշանակ վարչապետ Հովիկ Աբրահամյանից, որով վերջինս ՀԱԿ-ին հրավիրում է` մինալու կուտակայինի հարցերը քննող հանձնաժողովի աշխատանքներին, որտեղ պետք է փորձեն փոխհամաձայնության գալ: Արամ Մանուկյանը ոչ միայն հրապարակեց այս ինֆորմացիան ու մերժեց հրավերը, այլև հրապարակավ ուղղեց վարչապետի լեզվական սխալները. «Պարոն Աբրահամյան, «փոխհամաձայնություն» բառ գոյություն չունի, «փոխ» մասնիկն ավելորդ է, քանի որ համաձայնություն բառն արդեն իսկ փոխադարձության իմաստ է արտահայտում: Դեմ ենք Ձեր այս առաջարկին: Կուտակայինի հետ կապված որևէ բան մեր դիրքորոշման մեջ չի փոխվել, որևէ հանձնաժողովի միանալու խնդիր չունենք, մաս չենք կազմելու որևէ կառավարության, չենք մտնելու որևէ ծրագրի մեջ: Այս իշխանությունում են կոռումպացված, վարկաբեկված մարդիկ, և որևէ կառավարություն չի կարող դուրս գալ Սերժ Սարգսյանի գծած նշագծից: Իսկ նա այս պահին երկու նշագիծ դրել է` կուտակայինի պարտադիր դառնալը և Տիգրան Սարգսյանին ու նրա կառավարությանը  չկպչելը: Հիշեցնեմ, որ մինչ վարչապետի հրաժարականը մենք միայն կառավարության փոփոխություն չէինք պահանջում, այլ պահանջում էինք պատժել  Տիգրան Սարգսյանին օֆշորի, գազի, Որոտանի և այլնի համար: Այս պարագայում մենք բացառում ենք որևէ քաղաքական համագործակցություն Սերժ Սարգսյանի կամ կառավարության հետ»:

Անկախ

Քիչ առաջ ԱԺ հաշվիչ Հանձնաժողովի նախագահ Սուքիաս Ավետիսյանը ներկայացրեց Աժ նախագահի փակ, գաղտնի քվեարկության արդյունքները: Նա ասաց, որ քվեարկությանը մասնակցել է 106 պատգամավոր:

Անվավեր է ճանաչվել երկու քվեաթերթիկ, որոնցից մեկում երկու թեկնածուին էլ դեմ է քվեարկված եղել, իսկ մյուսի դեպքում Գալուստ Սահակյանի անվան կողմ “պտիչկա” է դրված եղել` փոխանակ ոչ ցանկալի թեկնածուի անվան վրա գիծ քաշելուն:

Այսպիսով, Հրանտ Բագրատյանին կողմ է քվերակել 3 պատգամավոր, դեմ`101, Գալուստ Սահակյանին օգտին կողմ  է քվեարկել 101 պատգամավոր, դեմ` 3:

Գալուստ Սահակյանը` որպես ԱԺ նախագահ, իր առաջին ելույթում հայտարարեց, որ շնորհակալ է ՀՀ նախագահին` իր թեկնածությունն առաջադրելու համար, ՀՀԿ-ին` իրեն սատարելու համար, ԲՀԿ-ին և ՕԵԿ-ին` քվերակությանը մասնակցելու համար, ինչպես նաև այն խմբակցություններին, որոնք չմասնակցեցին քվեարկությանը:

“Ես ազնիվ ձևով եմ գնահատում իրավիճակը, որովհետև իմ կյանքը միշտ էդպես է եղել, ես միշտ պայքարի միջոցով եմ կարողացել հասնել հաջողությունների”,-ասաց Գալուստ Սահակյանը:

Նա ասաց, որ իր համար ամենաառաջնային խնդիրներից է լինելու խորհդարարանի պատիվը բարձրացնելը: “Կարծում եմ, որ մենք արդեն իսկ սկսել ենք որոշակիորեն նոր մշակույթ ձևավորել խորհրդարանում, որը կշարունակվի նաև հիմա”,-ամփոփեց նա:

Գալուստ Սահակյանը Էդուարդ Շարմազանովի հրավերով զբաղեցրեց իր նոր աթոռը:

Հիշեցնենք, որ ԱԺ նախագահի պաշտոնում Հանրապետականից առաջադրվել էր Գալուստ Սահակյանը և ինքնաառաջադրվել էր Հրանտ Բագրատյանը: ՀՅԴ-ն, ՀԱԿ-ը և «Ժառանգությունը» որոշել էին չմասնակցել քվեարկությանը` չնայած որ ՀԱԿ-ից ու «Ժառանգություն»-ից մասնակցողներ եղան` մասնավորապես Ալեքսանդր Արզումանյանը և Նիկոլ Փաշինյանը: ԲՀԿ խմբակցության քարտուղար Նաիրա Զոհրաբյանը հայտնել էր, որ խմբակցությունում որոշել են ազատ քվեարկել, նույնն էլ ՕԵԿ-ում: Թեկնածու Գալուստ Սահակյանը քվեարկությունից հետո լրագրողների հետ ճեպազրույցում հայտարարել էր, որ դրական է գնահատում Հրանտ Բագրատյանի առաջադրումը: «Եթե պայքարով ես հաղթում, կարողանում ես հետագա գործողություններն ավելի հեշտ կազմակերպել»,- ասել էր նա:

Անդրադառնալով քվեարկությանը ընդդիմադիր ուժերի չմասնակցելու որոշմանը և հաշվիչ հանձնաժողովի աշխատանքների չմասնակցելուն` Գալուստ Սահակյանն ասել էր, որ դա ոչ թե բոյկոտ է, այլ դրանով նրանք, փաստորեն, փորձում են ձախողել Ազգային ժողովի բնականոն աշխատանքը: «Ի՞նչ եք կարծում, Ազգային ժողովը պետք է նախագահ չունենա՞, հանձնաժողովի նախագահ պետք է չունենա և էդպես շարունա՞կ»:

Նա նաև հայտարարել էր, որ վերջին տարիներին բավականին նոր մթնոլորտ է ձևավորվել Ազգային ժողովում, և ինքն իր գործունեությունը տեսնում է շարունակության մեջ: «Այսօր Սևանի մասին օրենքի քվեարկությունը, ժամկետների խնդիրը և՛ ընդդիմադիրների առաջարկությունն էր, և մեր, ու կարողացանք համատեղել մեր ուժերը ժամկետների առումով, բայց ոչ թե նրա համար, որ հինգ տարին կասկածելի է, այլ նրա համար, որ յուրաքանչյուր օրենք և որոշում, որ Ազգային ժողովն ընդունում է, պարտադիր կարգով պիտի նաև հասարակական քննարկման դրվի, որպեսզի հասարակությունն աջակից լինի»:

ՀՀԿ փոխնախագահ Էդուարդ Շարմազանովն էլ հայտարարել էր, որ իրենց համար առողջ մրցակցությունը խիստ անհրաժեշտ է, և ինքը խորը հարգանք է տածում ինքնաառաջադրված Հրանտ Բագրատյանի նկատմամբ: «Անկախ»-ի դիտարկմանը, որ ՕԵԿ նախագահ Արթուր Բաղդասարյանը Ազգային ժողովի նախագահի պաշտոնը համարում է սիմվոլիկ պաշտոն` նշելով, որ իրական լծակներ ունի վարչապետը, Շարմազանովն արձագանքել էր. «Եթե հարգարժան պարոն Բաղդասարյանը կարծում է, որ Ազգային ժողովի նախագահ եղած ժամանակ ինքը լոկ սիմվոլիկ ԱԺ նախագահ է եղել, ես այդ կարծիքին չեմ, գոնե իմ մոտ նման ընկալում չի եղել»:

Ի դեպ, նույն դիտարկմանը ՕԵԿ խմբակցության ղեկավար Հեղինե Բիշարյանն ասել էր, որ լիովին համամիտ է Արթուր Բաղդասարյանի հայտնած կարծիքի հետ, թե Աժ նախագահի պաշտոնը սիմվոլիկ բնույթ է կրում: Հարցին, թե ժամանակին Արթուր Բաղդասարյանի Աժ նախագահ լինելը նո՞ւյնպես սիմվոլիկ է համարում. «Այո, ինքը հենց դրա համար էլ օրինակը բերեց, քանի որ աշխատել է և փորձ ունի»,-պատասխանել էր ընդդիմադիր Հեղինե Բիշարյանը:

Անկախ

Այսօր մեկնարկում է 5-րդ գումարման ԱԺ հերթական քառօրյան: Այսօր, բացի օրակարգային հարցերի քննարկումից, կընտրվի նաև ԱԺ նոր նախագահը:

Իշխող ՀՀԿ-ն ԱԺ նախագահի պաշտոնի համար առաջադրել է ՀՀԿ խմբակցության ղեկավար Գալուստ Սահակյանի թեկնածությունը:

Հիշեցնենք, որ Հովիկ Աբրահամյանի`վարչապետ նշանակվելուց հետո ԱԺ նախագահի աթոռը թափուր էր մնացել:

Այսօր տեղի ունեցած կառավարության նիստում, որը վարել է ՀՀ փոխվարչապետ, տարածքային կառավարման նախարարի պաշտոնակատար Արմեն Գևորգյանը, գործադիրը ի թիվս այլ հարցերի քննության է առել օրենսդրական մի շարք նախաձեռնություններ, որոնցով հանդես են եկել ՀՀ Ազգային Ժողովի պատգամավորները:
ՀՀ վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ օրենսգրքի 124-րդ հոդվածում փոփոխություն և լրացումներ կատարելու առաջարկությամբ հանդես եկած խորհրդարանականների նպատակն է սահմանել տրանսպորտային միջոցների երթևեկության ժամանակ վարորդի կանգ առնելու տեղը ցույց տվող գծանշման պահանջը չկատարելու հարուցած պատասխանատվությունը: Օրենքի փոփոխությամբ, ըստ հեղինակների, կապահովվի նվազ վտանգավորություն ունեցող խախտման համար համարժեք պատասխանատվության կիրառումը: ՀՀ կառավարությունը սկզբունքորեն դեմ չէ ներկայացված նախագծի ընդունմանը, սակայն, նկատի առնելով ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման վիճակագրությունն ուսումնասիրող աշխատանքային խմբի գործունեությունը, նախագծի հեղինակներին առաջարկում է խնդրին անդրադառնալ խմբի աշխատանքի ավարտից հետո:
ԱԺ մի խումբ պատգամավորների օրենսդրական նախաձեռնությունը միտված է «Կուսակցությունների մասին» օրենքի փոփոխությանը, որի անհրաժեշտությունը, ըստ հեղինակների, բխում է այն հանգամանքից, որ օրենքը պարտադրում է աուդիտ անցկացնել այն կուսակցություններին, ում ակտիվների չափը գերազանցում է սահմանված շեմը. այսպիսով ֆինանսական բարդ վիճակում են հայտնվում աուդիտ անցկացնելու միջոց չունեցող կուսակցությունները: Պատգամավորներն առաջարկում են աուդիտի պահանջը գործի դնել տարեկան շրջանառու միջոցների սահմանված շեմից բարձր լինելու դեպքում: Կառավարությունն իր հերթին կողմ է օրենքի նախագծի այնպիսի խմբագրման, երբ աուդիտ չի անցկացվի այն դեպքում, երբ կուսակցության լիազոր մարմին հայտարարություն ներկայացվի, որ հաշվետու տարում կուսակցության ակտիվների փոփոխություն չի եղել: Այս առաջարկությունն ընդունելու դեպքում գործադիրն ընդունելի կհամարի օրենքի նախագիծը:
Կառավարությունը քննության է առել «Շահումով խաղերի և խաղատների մասին» օրենքում լրացումներ կատարելու նախագիծը, որն օրենսդրական նախաձեռնության կարգով ներկայացրել են ԱԺ պատգամավորներ Էդմոն Մարուքյանը և Ալեքսանդր Արզումանյանը: Նախագծով առաջարկվում է սահմանել, որ մոլեխաղով հրապուրվելու հետևանքով իր ընտանիքը նյութական ծանր դրության մեջ դրած քաղաքացուն սահմանափակ գործունակ ճանաչելու դեպքում նրա մուտքը խաղատուն արգելվի: Սկզբունքորեն կողմ լինելով նախագծին, կառավարությունը այն կածիքին է, որ նախագիծը լրամշակման կարիք ունի և անում է համապատասխան առաջարկություններ:
Գործադիրը քննարկել է «Արարատյան հարթավայրի ստորերկրյա ջրերի վերականգնման, պահպանման, վերարտադրման և օգտագործման միջոցառումների տարեկան համալիր ծրագրերը հաստատելու մասին» օրենքի նախագիծը, որը օրենսդրական նախաձեռնության կարգով ներկայացրել է ՀՀ ԱԺ պատգամավոր Լյովա Խաչատրյանը: Օրենքի նախագծի հիմքում դրված է փորձագետների այն եզրակացությունը, որ Արարատյան արտեզյան ավազանի (ԱԱԱ) ստորերկրյա ջրերի 1984թ. հաստատված արդյունաբերական պաշարը հուսալի և իրատեսական է և վերագնահատման կարիք չունի: Կառավարության եզրակացությունը փաստում է, որ Արարատյան դաշտավայրի ջրային պաշարի արդյունավետ օգտագործման խնդիրների լուծման նպատակով մշակվել և արդեն իսկ կառավարության հավանությանն են արժանացել մի շարք իրավական ակտերի նախագծեր: Պատգամավորին առաջարկվում է համագործակցել կառավարության հետ՝ մեկ միասնական նախագծերի փաթեթ ՀՀ Ազգային Ժողով ներկայացնելու համար:
Վերը նշված օրենքների նախագծերը և ՀՀ կառավարության եզրակացությունները սահմանված կարգով կներկայացվեն ՀՀ Ազգային Ժողով:

 Ի ՞ նչ է ենթադրում ՀՀ Սահմանադրությունը  վարչապետի կողմից հրաժարական ներկայացվելու դեպքում: ՀՀ Սահմանադրության 55-րդ հոդվածի համաձայն` հանրապետության նախագահն ընդունում է կառավարության հրաժարականը նորընտիր Ազգային ժողովի առաջին նիստի, հանրապետության նախագահի կողմից իր պաշտոնը ստանձնելու, կառավարությանն անվստահություն հայտնվելու, կառավարության ծրագրին հավանություն չտալու, վարչապետի կողմից հրաժարական ներկայացվելու կամ վարչապետի պաշտոնը թափուր մնալու օրը:

   Հանրապետության Նախագահի կողմից Կառավարության հրաժարականի ընդունումից հետո Կառավարության անդամները շարունակում են իրենց պարտականությունների կատարումը մինչև նոր կառավարության կազմավորումը:

Նույն հոդվածով նաև սահմանվում է վարչապետի նշանակման կարգը. Ազգային ժողովում պատգամավորական տեղերի բաշխման և պատգամավորական խմբակցությունների հետ խորհրդակցությունների հիման վրա վարչապետ է նշանակում պատգամավորների մեծամասնության վստահությունը վայելող անձին, իսկ եթե դա հնարավոր չէ, ապա առավել թվով պատգամավորների վստահությունը վայելող անձին: Հանրապետության Նախագահը վարչապետ է նշանակում կառավարության հրաժարականի ընդունումից հետո՝ տասնօրյա ժամկետում: Կառավարությունը կազմավորվում է վարչապետի նշանակումից հետո` քսանօրյա ժամկետում:

Անկախ

Օրերս Սիրիա մեկնած Ազգային ժողովի պատգամավորներն այսօր լրագրողների հետ հանդիպման ժամանակ առաջարկեցին իրենց բնակավայրից տեղահանված քեսաբահայերի օգնության համար փաթեթային աջակցության ծրագիր մշակել ու յուրաքանչյուր սցենարի դեպքում գործել ըստ կարիքների:

Պատգամավոր Էդմոն Մարուքյանը նշեց, որ առաջնայինը ֆինանսական միջոցներով նրանց ապահովելն է:

“Այս պահին առաջնային աջակցությունը կարող է լինել ֆինանսական օգնությունը: Լաթաքիան ակտիվ գործող քաղաք է, այնտեղ կյանքը նորմալ ընթացքի մեջ է, և մարդիկ, եթե գումար ունենան, կարող են ամեն ինչ ձեռք բերել: Այս պահին կան գործող հիմնադրամներ, կարծում եմ առաջիկայում կլինի հայտարարություն նոր հիմնադրամների ստեղծման մասին, որոնք դրամահավաք կիրականացնեն և Բեյրութի ճանապարհով օգնությունը մեր հայրենակիցներին կտրամադրեն”,-ասաց Էդմոն Մարուքյանը:

Պատգամավորի տեղեկացմամբ` մոտ 320 հայ ընտանիք օգտվում է սնունդից, առաջնային անհրաժեշտության պարագաներ է ստանում Լաթաքիայի հայկական եկեղեցուց:

Հիշեցնենք, որ Ազգային ժողովի պատգամավորներ Սամվել Ֆարմանյանը, Արման Սահակյանը, Նաիրա Կարապետյանը, Թեւան Պողոսյանը, Էդմոն Մարուքյանը եւ Լեւոն Մարտիրոսյանը մեկնել են Սիրիա` տեղում ծանոթանալու Սիրիայի մեր հայրենակիցների խնդիրներին, քեսաբահայության վիճակին, Քեսաբ քաղաքում և հարակից բնակավայրերում տեղի ունեցած վերջին իրադարձություններին: ԱԺ պատգամավորները հանդիպել են սեփական բնակավայրից Թուրքիայի “աջակցությամբ” վտարված քեսաբահայության հետ, ծանոթացել նրանց դիտարկումներին: Մարտի 27-ին պատգամավորները հանդիպել են Սիրիայի նախագահ Բաշար ալ Ասադի հետ, քննարկել սիրիահայությանն խնդիրների վերաբերյալ հարցեր:

Անկախ

ՀՀ կառավարությունն իր այսօրվա նիստում քննության է առել «Ազգային Ժողովի կանոնակարգ» օրենքում փոփոխություններ կատարելու օրենքի նախագիծը, որն օրենսդրական նախաձեռնության կարգով ներկայացրել են ԱԺ մի խումբ պատգամավորներ: Նրանք առաջարկում են անցնել երկու շաբաթը մեկ գումարվող եռօրյա նիստերին: Օրինագիծը, ըստ հեղինակների, միտված է օրենսդիր մարմնի աշխատանքին ավելի դինամիկ ընթացք հաղորդելուն: Ի դեպ, ինչպես նշված է ՀՀ կառավարության եզրակացությունում, գործադիրը նույնպես համամիտ և շահագրգիռ է այդ հարցում, քանի որ դրա շնորհիվ հնարավորություն կլինի քննարկել առավել մեծ թվով օրենսդրական նախաձեռնություններ: Սակայն ծագում են նաև մի շարք խնդրահարույց հարցեր՝ չի՞ տուժի արդյոք ԱԺ մշտական հանձնաժողովների աշխատանքը, արդյո՞ք պատգամավորները հնարավորություն կունենան լիարժեք ուսումնասիրել և քննարկել օրենքների նախագծերը: Այսպիսով, կառավարությունը հանգում է այն եզրակացության, որ նախագծի ընդունումը լրացուցիչ հիմնավորման կարիք ունի:

Միաժամանակ գործադիրը պատրաստ է նախագծի հեղինակների հետ համագործակցել ԱԺ աշխատանքի արդյունավետությունը բարձրացնելու նպատակով, մանավանդ այն դեպքում, երբ ՀՀ կառավարության օրենսդրական նախաձեռնությամբ Ազգային Ժողովում շրջանառվում են բազմաթիվ օրինագծեր, որոնք դեռ չեն քննարկվել և դրա հետևանքով կառավարությունը չի կարողանում ժամանակին կյանքի կոչել իր քաղաքական հանձնառությունները:
Նիստում քննարկվել է ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքում լրացումներ կատարելու օրենքի նախագիծը, որն օրենսդրական նախաձեռնության կարգով ներկայացրել են տարբեր խմբակցությունների անդամ մի խումբ պատգամավորներ: Նրանք առաջարկում են սահմանել վերջին շրջանում սոցիալական ցանցերում մեծ տարածում ստացած կեղծ օգտատերերի միջոցով վիրավորանք կամ զրպարտություն բովանդակող տեղեկատվության տարածումը կանխելու միջոցներ, մասնավորապես՝ լրատվական միջոցների պատասխանատվությունը: Կարևորելով և ողջունելով խնդրի կարգավորմանն ուղղված օրենսդրական նախաձեռնությունը, գործադիրն, այնուամենայնիվ, արել է մի շարք առաջարկներ, որոնք ընդունելու դեպքում ընդունելի կհամարի օրենքի նախագիծը:
Վերը նշված օրենքների նախագծերը և կառավարության եզրակացությունները սահմանված կարգով կներկայացվեն ՀՀ Ազգային Ժողով:
Մանրամասները տես՝ հետևելով հղմանը:

Անկախ

ՀԱԿ խմբակցության պատգամավոր Արամ Մանուկյանը կարծում  է, որ հանրակրթական համակարգում, առողջապահության և պաշտպանության նախարարության ոլորտներում կա աշխատակիցների «հարկադիր»  կուսակցական պատկանելության երևույթ: Այս մասին նա հայտարարեց այսօր ԱԺ նիստի ժամանակ. «Այսօր այսպես է. հանրապետակա՞ն ես՝ կրթաթոշակ կստանաս, ո՞չ՝ դարձիր հանրապետական, որ կրթաթոշակ ստանաս: Դուք պետական միջոցները, վճարովի համակարգի վարձավճարներն ուղղում եք կուսակցական համակարգին: 90% -անոց հանրապետական համակարգ ունեք: Սա անթույլատրելի է, սա հանցագործություն է: Ես եղել եմ ՀՀՇ կուսակության նախագահ, այն ժամանակ մենք ապակուսակցականացրել էինք հանրակրթությունը: Բուհում, իհարկե, ցանկացած ուսանող կամ դասախոս կարող է լինել կուսակցական, բայց գործունեությունը տանել այնպես, որ, մարդիկ ստիպված լինեն հանրապետական կուսակցության անդամ դառնալ իրենց սոցիալական վիճակից ելնելով, անթույլատրելի է: Ծայրահեղ կուսակցականությունը վնասում է մեր երկրին», – ասաց Արամ Մանուկյանը, ում վարման կարգով պատասխանեց ԱԺ փոխնախագահ Էդուարդ Շարմազանովը: Նա, բնականաբար, հակառակ կարծիքն ունի. «Դուք ասում եք, որ Առողջապահության, Կրթության ու Պաշտպանության նախարարները չպիտի կուսակցականացված լինեն, և մեղադրում եք, որ հանրապետականցնում ենք բուհ-երը: Ասեմ, որ նախարար Աշոտյանի կառավարման շրջանում տարբեր ընդդիմադիր կուսկացությունների ներկայացուցիչներ պատասխանատու պաշտոններ են վայելում այս ոլորտում: Սա «Հանրապետականի»  հանդուրժողական մոտեցման մասին է խոսում»,- եզրափակեց Շարմազանովը: