Սոֆյա Հովսեփյանն աշխատում է դպրոցում որպես հոգեբան: Երբ պարտադիր կուտակայինի վերաբերյալ ընդունվեց միջանկյալ օրենք, ըստ որի` քաղաքացին կարող էր իր դիմումի համաձայն հրաժարվել դրանից, նա առաջին համարձակներից էր, որ իր տնօրենին փոստով դիմում ուղարկեց: Դիմումն ընդունվեց, պահված գումարն էլ հետ վերադարձվեց, քանի որ, ինչպես ինքն է ասում, կարողացել էր դպրոցի տնօրենին բացատրել, որ կառավարության դրդմամբ չպետք է փոխհարաբերությունների խնդիր ստեղծել:

Սակայն, օրեր առաջ Ազգային ժողովը ՀՀԿ մեծամասնության շնորհիվ հաստատեց կուտակային կենսաթոշակների վերաբերյալ կառավարության ներկայացրած նոր փաթեթը, որով պարտադիր կուտակայինը դարձավ նպատակային սոցիալական վճար՝ պետական ոլորտի համար պարտադիր սկզբունքով: «Մեր կառավարությունը որոշեց մանիպուլյացիայի ենթարկել բնակչությանը,- այսպես է մեկնաբանում իրողությունը մանկավարժ-հոգեբանը,- սրանով հասարակությանը բաժանեցին մի քանի մասի, որ հավանաբար թուլացնեն պայքարի ուժը, բայց պայքարը չի թուլանալու»:

Ինչ վերաբերում է կառավարության հայտարարություններին հուլիսի 1-ից պետական ոլորտի աշխատողների աշխատավարձերի զգալի բարձրացումների վերաբերյալ, ապա, նրա խոսքով, գոնե մանկավարժների մասով դա ծիծաղելի է:

Սոֆյա Հովսեփյանը ոլորտի այն քիչ մասնագետներից է, որոնք աշխատում են մեկ ամբողջ դրույքով, և նրա մաքուր աշխատավարձը կազմում է 71 000 դրամ: Իր աշխատավարձից մի քանի հազար դրամի պահումն էլ լուրջ հարված է ընտանեկան բյուջեին: Սակայն մանկավարժների մեծ մասն աշխատում է ոչ լրիվ դրույքով, և նրանց աշխատավարձերը կազմում են չնչին գումարներ:

«Ուսուցչի ամսական մեկ դրույք աշխատավարձը (շաբաթական 22 ժամը) 98 հազար 780 դրամ է, եթե դրանից հանում ենք 24,4 տոկոսը, ստացվում է շուրջ 74 հազար դրամ: Հիմա դարձրել են 108 հազար 700 դրամ, որից եթե հանում ենք 24,4 տոկոսը, դրան գումարած այդ 5 տոկոս սոցիալական պարտադիր վճարը, ստանում ենք շուրջ 75 հազար դրամ ու ինչ-որ պոչ: Այսինքն` աշխատավարձի բարձրացումը կազմում է ընդամենը 1900 դրամ: Բայց հիշենք, որ մեկ ամբողջ դրույքով աշխատողները շատ քիչ թիվ են կազմում դպրոցներում, քանի որ այդքան ժամաքանակի անհրաժեշտություն չկա: Ուսուցիչ կա, որ շաբաթական ընդամենը 3-4 ժամ ունի: Փաստորեն, ոչ լրիվ դրույքով աշխատողների համար, որոնք նաև պետք է սոցիալական այդ նպատակային վճարը կատարեն, աշխատավարձի բարձրացումն ընդամենը մի քանի հարյուր դրամ է կազմելու»,- ասում է երևանյան դպրոցներից մեկի հաշվապահը՝ Շողակաթ Բաբայանը:

Մանկավարժները նշում են, որ դպրոցի ներսում այս հարցով կան լուրջ խմորումներ, բոլորն էլ դժգոհ են թե՛ աշխատավարձերի բարձրացում կոչվածից, թե՛ պարտադիր պահումներից, որոնք պետք է կիրառվեն հուլիսի 1-ից, սակայն այդ մասին բարձրաձայնողները քիչ են, քանի որ վախենում են անգամ այդ աշխատավարձով աշխատանքը կորցնելուց:
«Եթե ուսուցիչը համաձայնել է 40-50 հազար դրամով աշխատել դպրոցում, որովհետև այլընտրանք չունի, նշանակում է՝ նրա համար 2000 դրամը հացի կամ տրանսպորտի խնդիր է լուծում: Նա երբեք կամավոր սկզբունքով այդ գումարը չի տա»,- ասում է մանկավարժներից մեկը:

Նշենք, որ մեր զրուցակիցներն այն ուսուցիչներն ու կրթական ոլորտի աշխատակիցներն էին, որոնք միացել են «Դեմ եմ» նախաձեռնությանը:

Հունիսի 23-ին նրանց ընդունել է նաև Հանրային խորհրդի նախագահ Վազգեն Մանուկյանը:
Մանկավարժները դժգոհություն ու անհամաձայնություն են հայտնել օրենքի վերաբերյալ՝ նշելով, որ այն հակասում է ոչ միայն ՀՀ Սահմանադրությանը, Սահմանադրական դատարանի 2014 թ. ապրիլի 2-ի որոշմանը և ՀՀ մի շարք իրավական ակտերի, այլև ՀՀ Հանրային խորհրդի բանաձևին: Նրանց խոսքով՝ համաձայն «Իրավական ակտերի մասին» ՀՀ օրենքի, նախ պետք է կազմակերպվեին նախագծի վերաբերյալ հանրային քննարկումներ, ապա նոր դա ներկայացվեր ԱԺ: Մինչդեռ օրենքն ընդունվել է առանց հանրային քննարկումների:

«Դեմ եմ» նախաձեռնության անդամ մանկավարժներն առաջարկել են Հանրային խորհրդին կազմակերպել հանրային քննարկումներ վիճահարույց օրենքի վերաբերյալ, որի ընթացքում հանրության լայն շերտերը հնարավորություն կունենան իրենց տեսակետները հայտնելու:

Վազգեն Մանուկյանի հանձնարարականով հաջորդ օրը՝ հունիսի 24-ին, Հանրային խորհրդում կազմակերպվել է աշխատանքային խորհրդակցություն, որին մասնակցել են ՀԽ անդամներ, պետական համապատասխան կառույցների պաշտոնյաներ, ինչպես նաև «Դեմ եմ» նախաձեռնության անդամներ ու մանկավարժներ:

Վերջիններս պետական կառույցների պաշտոնյաների ներկայությամբ ևս մեկ անգամ բարձրաձայնել են իրենց մտահոգությունը՝ կապված օրենքի կիրառման հետևանքով դպրոցում առաջացած խտրականության դրսևորման հետ, ներկայացրել մանկավարժի խիստ ցածր աշխատավարձի և ոչ լրիվ դրույքաչափով աշխատելու պայմաններում պահվող գումարի բացասական ազդեցության, ինչպես նաև հուլիսի 1-ից պետական ոլորտի աշխատողների աշխատավարձերի բարձրացման պարագայում մանկավարժների աշխատավարձերի չնչին փոփոխությունների մասին՝ նշելով, որ սոցիալական վճարների գանձման դեպքում բարձրացումը մեծ մասամբ մի քանի հարյուր դրամ է կազմելու:

«Դեմ եմ»-ի ակտիվիստներն էլ իրենց հերթին նշել են, որ նոր օրենքի պարագայում իրենց կողմից բարձրացված խնդիրները չեն լուծվել, քանի որ երկրում առկա սոցիալական ծանր վիճակի պայմաններում քաղաքացուց լրացուցիչ գումարներ գանձելը որևէ կերպ արդարացված չէ, իսկ պետական ոլորտի վրա կիրառվող սոցիալական վճարը պարտադիր բնույթ է կրում, ինչը հակասահմանադրական է:

Պաշտոնյաները փորձել են պարզաբանումներ տալ, ներկայացնել օրենքի փոփոխման արդյունքում ի հայտ եկած առավելությունները՝ միաժամանակ նշելով, որ սա ծանր բարեփոխում է և չի կարող ցնցումներ չառաջացնել հասարակական որոշ շերտերում:
Սակայն, ինչպես նշում են քննարկմանը մասնակից մանկավարժները, կողմերից ամեն մեկը մնացել է իր կարծիքին:

Մանուկյանն առաջարկել է Հանրային խորհրդում ստեղծել աշխատանքային խումբ, որը քննարկումներ կանցկացնի շահագրգիռ կողմերի մասնակցությամբ, կամբողջացնի բարձրացված հարցերը, մտահոգություններն ու առաջարկները և կներկայացնի դրանք ՀՀ նախագահին ու ՀՀ կառավարություն:

«Դեմ եմ»-ի կազմում ընդգրկված մանկավարժները նշում են, որ պայքարող ուսուցիչների թիվը բավականին մեծ է, անգամ մարզերից կան ուսուցիչներ: «Բայց քանի որ մարզերի դպրոցներում հիմնականում աշխատում են տնօրենների բարեկամ-ծանոթները, նրանք ուզած-չուզած չեն կարող ընդվզել»,- նշում է մանկավարժներից մեկը՝ հիշեցնելով, որ եղել է նաև դեպք, երբ մանկավարժին հեռացրել են աշխատանքից «Դեմ եմ»-ին միանալու համար:
Այսօր այս մի խումբ երիտասարդ մանկավարժները պատրաստ են իրենց իրավունքների համար պայքարել մինչև վերջ, ասում են, որ տարիներ շարունակ գլուխները կախ իրենց աշխատանքը կատարել են՝ առանց պահանջներ ներկայացնելու: Եվ չափազանց վիրավորված են նաև ԿԳ նախարար Արմեն Աշոտյանից:

Հիշեցնենք, որ ապրիլի 29-ին մանկավարժները խաղաղ ցույց էին կազմակերպել կրթության և գիտության նախարարության շենքի մոտ՝ այլընտրանքային տարբերակով փորձելով ԿԳՆ շենք մտնող տարբեր ուսուցիչներին, կրթական ոլորտի աշխատակիցներին իրազեկել և բացատրել պարտադիր կուտակայինի բացասական կողմերը, միաժամանակ պահանջելով, որ Աշոտյանն իջնի ներքև, լսի իրենց և պարզաբանումներ տա: «Աշոտյանը չիջավ ներքև, ավելին, հաջորդ օրը լրատվամիջոցներից մեկին տված հարցազրույցում հայտարարեց, որ մեր երկրում ուսուցիչները պաշտպանության կարիք չունեն, և թող այլ կառույցներ չհորդորեն նրանց բողոքի ակցիաներ կազմակերպել»,- հիշեցնում է Սոֆյա Հովսեփյանը:-Ցավոք, էդպես էլ նրանց գիտակցությանը չհասավ, որ ամոթ է, երբ հասարակության այն օղակը, որը պիտի խաղաղություն տարածի, այսօր դուրս է եկել պայքարի, իսկ կառավարությունն իր քայլերով ստիպում է ուսուցչին ասել, որ այլևս պետք չէ այս աշխատանքը, որը ստրկական է»:

Անի Գասպարյան

Անկախ 

ԳԹԿ-ն հրապարակել է հունիսի 20-ին կայացած Քիմիայի և Հայոց պատմության միասնական քննությունների  գնահատականները:

ԳԹԿ-ից Անկախին տեղեկացնում են, որ Հայոց պատմությունից քննությանը մասնակցել է 1636 դիմորդ: Միջին գնահատականը 13,43 է: Կտրվել է 192 դիմորդ (11,74 տոկոս): 7,5-13,25 է ստացել 593 դիմորդ (36,25 տոկոս), 13,5-17,75 է ստացել 472 դիմորդ (28,75 տոկոս), 18-20 է ստացել 379 դիմորդ (23,17 տոկոս):

20 բալ է ստացել 38 դիմորդ:

2013-ին Հայոց պատմության միջին գնահատականը 12,53 էր, անբավարար էր ստացել դիմորդների 10 տոկոսը, իսկ 49 դիմորդ էլ 20 բալ էր հավաքել:

Քիմիայից քննությանը մասնակցել է 969 դիմորդ: Միջին գնահատականը 12,94 է: Անբավարար է ստացել 147 դիմորդ (15,17 տոկոս): 7,5-13,25 է ստացել 360 դիմորդ (37,15 տոկոս), 13,5-17,75 է ստացել 243 դիմորդ (25,08 տոկոս), 18-20 է ստացել 219 դիմորդ (22,60 տոկոս):

Քիմիայից 20 բալ է ստացել 40 դիմորդ:

Նախորդ տարի Քիմիայի միջին գնահատականը 12,56 էր, անբավարար էր ստացել դիմորդների 18 տոկոսը, իսկ 62 դիմորդ էլ վաստակել էր 20 բալ:

Նոր աշխատանքի որոնումների հետևից հերթական հարցազրույցի գնալիս հիշեք, որ դուք ընդամենը 7 րոպե ունեք, որ տպավորություն թողնեք ձեր պոտենցիալ գործատուի վրա:

Ինտերակտիվ «Monster.co.uk» ռեսուրսի ուսումնասիրությունը, որին մասնակցել է 273 մենեջեր, ցույց է տվել, որ հարցազրույցն ընդունողի մոտ հայցատուի մասին կարծիք է ձևավորվում առաջին 6-7 րոպեին (միջինը դրա համար պահանջվում է 385 վայրկյան): Մենեջերների շուրջ 70%-ը խոստովանում է, որ եթե հայցատուն կին է, ապա մեծ ուշադրություն են իրենք հատկացնում պոտենցիալ աշխատակցուհու դիմահարդարմանը: Իսկ նրա հագուստը մենեջերների 62%-ի համար վճռորոշ գործոն է հանդիսանում:

82%-ը հայցատուին թեստավորում է զրույցի ընթացքում տևական դիտողական շփում պահպանելու ունակությամբ, իսկ 55%-ը` վերլուծում է ձեռքսեղմումը: 71%-ն անընդունելի է համարում աշխատանքի դաջվածքներ ունեցողին  ընդունելը: isra.com

Ապրիլի 28-ին, ժամը 22.00-ին, 1952 թ. ծնված Աշոտ Ա.-ն ոստիկանության Էրեբունու բաժնում հաղորդում էր տվել, որ նույն օրը, ժամը 16.30-ին, Երևանի Արցախի պողոտայի թիվ 8 շենքի մոտ ոմն Ռիմա գողացել է իր դրամապանակը, որի մեջ եղել է 85.000 դրամ, բանկային քարտեր, վարորդական իրավունքի վկայական և իր բազմազավակության մշտական տոմսը:
Ոստիկանության ծառայողների ձեռնարկած օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների շնորհիվ պարզվել է, որ Ռիման 1977 թ. ծնված Ռիմա Շ.-ն է, որը ներկայացել է ոստիկանության Էրեբունու քննչական բաժին:

Ոստիկանության Արաբկիրի բաժնի ծառայողների բացատրական աշխատանքների շնորհիվ` կամավոր բաժին է ներկայացել 1980 թ. ծնված Իվան Յ.-ն, որը 2006 թ. մարտի 15-ից ՌԴ Մոսկվա քաղաքի մետրոպոլիտենի ոստիկանության վարչության կողմից հետախուզվում էր խուլիգանության և մարմնական վնասվածք հասցնելու մեղադրանքներով:

«Շիրակ կենտրոնի» աշխատակիցների դիտարկումներով Գյումրու տնակային ավաններում բնակվող միայնակ տարեցների մեծ մասը տարաբնույթ պատճառներով ընդգրկված չեն բնակարանային փոխհատուցման ենթակա ընտանիքների հերթացուցակում:
Նրանցից շատերը ավելի քան քառորդ դար բնակվելով ժամանակավոր կոչվող թիթեղյա վագոն-տնակներում, կորցրել են երբևէ բարեկեցիկ բնակարանում բնակվելու իրենց հույսը: Ներկայացվող տեսանյութը 85-ամյա միայնակ տարեց կնոջ մասին է, նա միակ զավակի մահից հետո ամբողջովին մենակ է մնացել:

Հունիսի 15-ին, ժամը 01.30-ին, ոստիկանության Արաբկիրի բաժնում հաղորդում էր ստացվել, որ 1965 թ. ծնված Աշոտ Ս.-ն նույն օրը, ժամը 00.50-ին, Երևանի Սեբաստիայի և Լենինգրադյան փողոցների խաչմերուկից նստել է անհայտ մակնիշի տաքսի ավտոմեքենա, գնացել Քանաքեռ ՀԷԿ թիվ 17 շենքի մոտ, իսկ երբ իջել և մի քանի րոպեով մտել է շենք` տաքսու վարորդը հեռացել է` գողանալով մեքենայում մնացած իր ճամպրուկը, որի մեջ եղել է իր անձնագիրը, վարորդական իրավունքի վկայականը, հագուստներ, տան բանալիներ և 150 դոլար:
Ձեռնարկված օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների շնորհիվ պարզվել է, որ տաքսու վարորդը 1963 թ. ծնված Հովհաննես Գ.-ն է, որը բացատրական աշխատանքների շնորհիվ` իր վարած «Օպել Աստրա» մակնիշի ավտոմեքենայով, ներկայացել է բաժին:
Ճամպրուկն առգրավված է:
Կատարվում է հետաքննություն:

Հունիսի 25-ին, ժամը 20.00-ից մինչև ժամը 24.00-ն ընկած ժամանակահատվածում Երևան քաղաքում անցկացված ստուգայցի ընթացքում ճանապարհային ոստիկանության հատուկ պահպանվող տարածք է տեղափոխվել 26 ավտոմեքենա. 20 վարորդ մեքենան վարել է ոչ սթափ վիճակում, 6-ը` առանց համապատասխան փաստաթղթերի:

ԱԺ ՀՀԿ խմբակցության պատգամավոր Արփինե Հովհաննիսյանն իր ֆեյսբուքյան էջում անդրադարձել է ԵԽԽՎ-ում հայկական պատվիրակության կողմից հարց չտալու փաստին`մեկնաբանելով դրդապատճառները:

Նա գրում է. «Հայաստանում քննադատական մի քանի ձայն հնչեց՝ Իլհամ Ալիևին մեր պատվիրակության հարց չտալու կապակցությամբ: Փորձեմ առավել հստակ և մատչելի պարզաբանել.

ԵԽԽՎ-ում պատվիրակության անդամությունը ենթադրում է նաև դիվանագիտական բնույթի աշխատանք, հետևաբար և դիվանագիտական մոտեցումներ: Եթե ունես մի քանի վայրկյան տևողությամբ հարցի իրավունք միայն, իսկ պատասխանողն՝ անսահմանափակ ժամանակ՝ իր «հակափաստարկներն» առանց պատասխանի ակնկալիքի հնչեցնելու՝ անհրաժեշտ է հաշվարկել նման հարցի օգտակարության կամ վնասակարության գործակիցը: Եվ դա՝ անկախ հարցի արդարացիությունից կամ որակից: Հարցն ինքնանպատակ չի կարող և չպետք է լինի: Եվ եթե ինքնանպատակ է՝ ապա դատապարտված է ձախողման, դարձյալ՝ անկախ իր արդարացիությունից կամ որակից: Հայկական պատվիրակության լռությունը հաշվարկված և ինչպես դեպքը ցույց տվեց՝ արդարացված լռություն էր: Լռություն, որ անսպասելի էր նախագահ Ալիևի համար և հիմք հանդիսացավ՝ մեր եվրոպացի գործընկերների կողմից հնչեցված հարցերին նրա խիստ անհավասարակշիռ և ռեակցիոն պատասխանի և վարքագծի, որն իր հերթին ԵԽԽՎ միջանցքներում խիստ բացասական տպավորություն գործեց՝ հենց ամենասկզբից փաստացի վարկաբեկելով Ադրբեջանի նախագահությունը:
Լռություն կա, որ բազում խոսքերից առավել զորեղ է: Հայկական պատվիրակության լռությունը հաշվարկված, արդարացված և արդյունավետ լռություն էր: Եվ այդ լռությունը գնահատել է պետք:
Հայաստանյան մեր ընդդիմախոսներին նույնպես գոնե այս պարագայում՝ լռությունը չէր խանգարի»:

Անձի ազատ տեղաշարժի իրավունքը համարվում է մարդու հիմնարար իրավունքներից մեկը: Ինչպես սահմանված է Մարդու իրավունքների համընդհանուր հռչակագրում, յուրաքանչյուր ոք ունի ազատ տեղաշարժվելու և բնակավայր ընտրելու իրավունք, յուրաքանչյուր ոք ունի ցանկացած՝ այդ թվում սեփական երկրից մեկնելու և իր երկիրը վերադանալու իրավունք: Կառավարությունները սովորաբար երաշխավորում են իրենց քաղաքացիների հիմնական իրավունքներն ու ֆիզիկական անվտանգությունը, բայց երբ մարդիկ փախստական են դառնում, անվտանգության այս ցանցն անհետանում է: Փախչելով պատերազմից ու հետապնդումներից և դառնալով փախստական` մարդիկ հաճախ հայտնվում են անչափ խոցելի իրավիճակում, զրկվում իրենց պետության պաշտպանությունից:

Հունիսի 24-ից 30-ը «Սոցիալական և երիտասարդական աշխատողներ» հասարակական կազմակերպությունը (SYW) Երիտասարդական ակումբների դաշնության (FYCA) հետ համատեղ Եվրամիության «Youth in Action» ծրագրի շրջանակում իրականացնում է երիտասարդ փախստականների խնդիրներին նվիրված «Youth work for refugee inclusion» միջազգային ծրագիրը, որին մասնակցում է տասը եվրոպական երկրների շուրջ 40 ներկայացուցիչ:

Փախստականը, ըստ ՀՀ օրենսդրության, ունի տնտեսական, սոցիալական և մշակութային նույն իրավունքները, ինչ Հայաստանի քաղաքացին: Սակայն փախստականները հարկադրաբար հայտնվելով օտար երկրներում՝ բախվում են, ինչպես ֆինանսական, այնպես էլ հոգեբանական և ինտեգրացիոն մի շարք խնդիրների: «Հայաստանն ունի յուրահատկություն. մեր փախստականների 99%-ը էթնիկ հայեր են: Ծրագրի գաղափարն առաջացավ 2012թ.-ին, երբ կազմակերպությունն սկսեց աշխատել Սիրիայի փախստականների հետ: Հետազոտությունների արդյունքում պարզ դարձավ, որ կան եվրոպական երիտասարդական կազմակերպություններ, որոնք մշակել են փախստականների հետ աշխատելու և նրանց խնդիրները լուծելու նոր մեթոդներ», -ասում է ծրագրի համակարգող Սիրարփի Մանյանը:

Փախստականների հոսքը Հայաստան սկսվել է 1988 թվականից, երբ Ադրբեջանից հարկադրաբար Հայաստան են տեղափոխվել ավելի քան 360,000 մարդ: Վերջին տարիներին սիրիական հակամարտության պատճառով Հայաստանում հանգրվանեցին բազմաթիվ սիրիահայեր, ովքեր, չնայած փախստականի կարգավիճակ չունեն հայրենիքում, սակայն թե՛ ֆինանսապես, և թե՛ հոգեպես կայանալու կարիք ունեն:

«Անհրաժեշտաբար պիտի հաշվի առնենք հայկական առանձնահատկությունները. Սիրիահայերը հայրենիքում չեն կարող դիտվել որպես փախստական»,-իր բացման խոսքում նշեց ԵՄ փորձագետ, Երիտասարդական ակումբների նախագահ Ատոմ Մխիթարյանը:

«Youth work for refugee inclusion» միջազգային ծրագրի նպատակն է քննարկել տարբեր երկրներում գործող կազմակերպությունների փորձն ու գիտելիքները, մշակել երիտասարդ փախստականների հետ աշխատանքի նոր մոտեցումներ` նպաստելով նրանց` հասարակությունում արդյունավետ ներգրավմանը»,- նշեց հյուրընկալող կազմակերպության նախագահ Ռոբերտ Մխիթարյանը:

Հունիսի 25-ին ԱԳ նախարար Էդվարդ Նալբանդյանը Բրյուսելում ներկա գտնվեց և ելույթ ունեցավ Աֆղանստանում անվտանգության աջակցության միջազգային ուժերին մասնակցող երկրների ԱԳ նախարարների հանդիպմանը։
Աֆղանստանում տիրող իրավիճակին եւ միջազգային հանրության անելիքներին նվիրված հանդիպմանը մասնակցում էին ՆԱՏՕ-ի անդամ եւ Աֆղանստանում անվտանգության աջակցության միջազգային ուժերին մասնակցող շուրջ հինգ տասնյակ երկրների ԱԳ նախարարներ:

Ելույթ ունենալով հանդիպմանը` Հայաստանի արտաքին քաղաքական գերատեսչության ղեկավարը նշեց, որ միջազգային հանրության կողմից հետևողական ջանքեր են գործադրվել Աֆղանստանում անվտանգության և կայունության հաստատման համար, և այժմ, երբ երկրում անվտանգության ապահովման գործառույթը փոխանցվել է Աֆղանստանի անվտանգության ազգային ուժերին, կարևոր է նրանց համապատասխան օգնության ցուցաբերումը իրենց առաքելությունն արդյունավետ իրականացնելու համար։

Հայաստանի արտաքին քաղաքական գերատեսչության ղեկավարը հույս հայտնեց, որ Աֆղանստանում ի հայտ եկած հետընտրական բարդությունները հնարավոր կլինի հաղթահարել կառուցողական, կողմերի համար ընդունելի եղանակով՝ ճանապարհ հարթելով երկրում կայունության հաստատման և անվտանգության ապահովման համար։

Նախարար Նալբանդյանն իր խոսքում վերահաստատեց Հայաստանի հանձնառությունը շարունակելու օժանդակությունը Աֆղանստանում անվտանգության եւ ներազգային համերաշխության հաստատման ուղղությամբ գործադրվող միջազգային հավաքական ջանքերին:

Հունիսի 25-ին Արևմտահայոց հարցերի ուսումնասիրության կենտրոնում հրավիրված միջոցառման ընթացքում ներկայացվեցին Համշենը, համշենահայությունն ու նրա մշակույթը։ Երեկոյի ընթացքում ցուցադրվեց թուրքագետ, բանասիրական գիտությունների թեկնածու Լուսինե Սահակյանի «Համշենը անցյալի և ներկայի խաչմերուկներում» վավերագրական ֆիլմը։

Միջոցառումը կազմակերպել էր «Հասարակություն և մշակույթ» ՀԿ-ն Հայաստանի երիտասարդական հիմնադրամի՝ որպես ՀՀ նախագահի գործընկեր կազմակերպության հայտարարած դրամաշնորհային մրցույթի շրջանակներում։ «Հասարակություն և մշակույթ» ՀԿ-ն Արևմտահայոց հարցերի ուսումնասիրության կենտրոնի հետ համագործակցաբար հասարակության տարբեր շերտերին ներկայացնում է հայության խնդիրներն ու իրավունքները Թուրքիայի Հանրապետությունում։

Արևմտահայոց հարցերի ուսումնասիրության կենտրոնի թուրքերեն բաժնի վարիչ, պատմական գիտությունների թեկնածու Մելինե Անումյանը նկատում է, որ Թուրքիայում բնակվող համշենցիներն առանձնահատուկ են իսլամացած և ծպտյալ հայերի շրջանում։ Նրանց մի մասը հայախոս է՝ հաղորդակցվելով հայկական բարբառներից մեկով։ Թուրքագետը նշում է, որ բացի Թուրքիայից` առկա են համշենցիների խմբեր Միջին Ասիայում, Աբխազիայում, Ռուսաստանում։ Հետխորհրդային շրջանում բնակվող համշենահայերը քրիստոնյա են, հայախոս և իրենց համարում են հայ։ Ինչ վերաբերում է Թուրքիայի համշենցիներին, ապա նրանց մի մասն ընդունում է իր հայկական ծագումը, մյուս մասը՝ ոչ։ Թուրքագետը նկատում է, որ այս հարցում համշենցիները թերևս մեղավոր չեն, քանի որ տարիներ շարունակ թուրքական պատմագրությունը նրանց մեջ մտցրել է այն գաղափարը, թե իբր համշենցիները թուրքական ցեղի մի տեսակ են։ Եվ նրանց համար դժվար է միանգամից կարծրատիպերը հաղթահարել։ Այնուամենայնիվ, վերջին տասնամյակում որոշ տեղաշարժեր նկատվում են։ Համացանցի, հաղորդակցման միջոցների զարգացման, հայ գիտնականների ուսումնասիրությունների ու այցելությունների շնորհիվ համշենցիները տեղեկանում են իրենց ծագման մասին։

«Համշենը անցյալի և ներկայի խաչմերուկներում» ֆիլմի հեղինակ Լուսինե Սահակյանը կինոնկարի ցուցադրումից  հետո պատասխանեց հանդիսատեսի հարցերին։ Նա մասնավորապես նշեց, որ ֆիլմն արժանացել է Հոլիվուդում անցկացվող «Արփա» միջազգային կինոփառատոնի Արմին Վեգների անվան հեղինակավոր մրցանակին: Այն ցուցադրվել է նաև «Ոսկե ծիրան» երևանյան միջազգային, Նյու Յորքում կայացած «Socially Relevant Films» կինոփառատոներում, Տորոնտոյի «Նուռ» փառատոնում, Պրահայում և այլն: Այսօր արդեն ֆիլմի տիտրերը թուրքերեն թարգմանելու մտադրություն կա։

Նշենք, որ ֆիլմում տեղ են գտել դրվագներ Համշենի հայկական երբեմնի հզոր իշխանության պատմության, նրա բնակիչների բռնի իսլամացման մասին։ Ռիզեի և Արդվինի նահանգներում կատարված բացառիկ նկարահանումների շնորհիվ հանդիսատեսը ծանոթանում է Խոփայի, Չամլըհեմշինի, Արդաշենի, Չայելիի գավառների համշենցիների պարերի, երգերի, նրանց խոսվածքի ու բանահյուսության, հավատալիքների, զբաղմունքի, ինչպես նաև խոհանոցի հետ:  Ներկայացվում են նաև ինքնության հետ կապված համշենցիների ընկալումներն ու նրանց ժողովրդագրական պատկերը:

Հայաստանի երիտասարդական հիմնադրամի

հասարակայնության հետ կապերի ծառայություն

Հիմա արդեն հատապտուղների սեզոնն է ու կարելի է ոչ միայն թարմ վիճակում վայելել, այլև լցոնել կարկանդակներն ու նաև ջեռեփուկը:
Այս ջեռեփուկը պատրաստվում է շատ արագ ու առանձնահատուկ համ ունի: Հարմար են բոլոր հատապտուղները և մրգերը` ելակ, հաղարջ (սև և կարմիր), բալ: Կախված հատապտուղների թթվայնության մակարդակից` ցանկության դեպքում կարելի է էլ ավելի քաղցրացնել շաքարափոշով:
Բաղադրությունը
250 գ հատապտուղ
160 գ սպիտակաձավար
200 մլ կեֆիր կամ մածուն
50 գ կարագ
100 գ թթվասեր
1 ձու
100 գ շաքարավազ
10 գ վանիլին
100 գ ալյուր
0,5 թ.գդալ սոդա
մի պտղունց աղ:
Պատրաստման եղանակը
Հատապտուղներն ընտրել, լվանալ ու չորացնել, ապա պտղակոթունը հեռացնել: Եթե հատապտուղը թթվաշ է, ապա կարելի է շաքարափոշի ավելացնել ըստ ճաշակի: Կեֆիրն ու թթվասերը խառնել իրար, ավելացնել սպիտակաձավարը, խառնել ու թողնել 20-30 րոպե, որ ձավարը փքվի:
Ձուն շաքարավազի ու վանիլինի հետ հարել, այնքան, որ այդ զանգվածը սպիտակի:Ալյուրը, սոդան ու աղը խառնել իրար: Սպիտակաձավարով խառնուրդին ավելացնել շաքարավազով հարած ձուն: Աստիճանաբար ալյուրը լցնել այդ խառնուրդի վրա, ավելացնել փափկացրած կարագն ու ամբողջը խառնել: Խտությունը պետք է թանձր թթվասեր հիշեցնի:
Խմորի մեծ մասը լցնել կալկա փռած կաղապարի մեջ ու վրայից շարել հատապտուղը, ապա ծածկել մնացած խմորով:
Թխել 1800С տաքացված փռում, 35-40 րոպե:
Պատրաստի ջեռեփուկը հանել փռից, թողնել, որ հովանա, ապա զարդարել թարմ հատապտուղներով ու շաքարափոշի ցանել: Բաժանել կտորների ու մատուցել թեյի հետ:

Հունիսի 25-ին, ժամը 21.52-ին ահազանգ է ստացվել, որ անձրևաջրերը լցվել են Երևանի Բարեկամության հրապարակի գետնանցում. անհրաժեշտ է օգնություն:

Ռուսաստանի պետական գրադարանը ցուցադրել է ԽՍՀՄ-ում արգելված էրոտիկ բնույթի տպագիր հրատարակությունները, գրում է  Lenta.ru-ն:

Գրադարանի աշխատակցուհի Մարինա Չեռնիխի խոսքով, արխիվում ավելի քան 90 տարի կուտակվել է մոտ 12 հազար հրատարակություն; Այդ թվում, 1910-ականներին մասայականություն վայելող էրոտիկ բրոշյուրներն ու վեպերը, որոնք հայտնի են  եղել որպես  “գրքեր տիկնանց համար”:

Այդ արխիվի ստեղծման գործում մեծ ներդրում ունի ՄՊՀ-ի գրադարանի տնօրենի տեղակալ, գրքի հավաքորդ Նիկոլայ Սկորոդումովը: Նրա մահից հետո, 1947-ին արխիվը համալվեց 7 հազար պոռնոգրաֆիական հրատարակությունով:

Բացի այդ, գրադարանի փակ պահոցում պահվում են The Beatles-ի ձայնապնակները, “Գեյ.դա լավ  չէ”,”Կամասուտրան”, անգլերեն, մարմնավաճառ Քսավյեր Հոլանդերի հիշողություններն ու  Գոռ Վիդալի “Քաղաքն ու սյունը”:

Չեռնիխի խոսքով, այդ պահոց մուտք ունեին կառավարության մի քանի անդամներ: Լեգենդի համաձայն, այնտեղ էին լինում ԽՍՀՄ մարշալ Սեմյոն Բուդյոնին ու ԽՍՀՄ Գերագույն խորհրդի նախագահության առաջին նախագահ Միխայիլ Կալինինը:

Անկախ