Սեյսմիկ պաշտպանության հյուսիսային ծառայության տվյալներով Գյումրիում 1988 թվականի դեկտեմբերի 7-ին փլվել է 127 բազմաբնակարան շենք: Փլվել են այն տիպային շենքերը, որոնք կառուցվել են կոմունիստական հասարակարգի պլանային նորմերով:

“Հիմնականում հավաքովի, կարկասային, երկաթ-բետոնյա հիմքերով շենքեր են: Բայց բոլորիս հայտնի է, որ եղել են նույնիսկ 20-ական թվականներին կառուցված շենքեր, որոնք ավելի լավ են դիմակայել երկրաշարժին, քան այն շենքերը, որ կառուցվել են 80-ականներին”, – ասում է ՍՊՀԾ տնօրեն Կարեն Մխիթարյանը:
Փլուզման գործում մեծ դեր խաղացին ոչ թե շենքերի տարիքային, այլ որակական, սեյսմակայուն առանձնահատկությունները: “Խրուշչովյան` քարե, 4 հարկանի, սովորական շենքերը, բարձրությունը` 2.70, դիմակայեցին, բայց վնասվածք ստացան առանց երկրաշարժի: 64 շենք երկրաշարժից առաջ վթարային էին կամ չէին երաշխավորվում բնակչության համար, որոնք իրականում չփլվեցին”, – նշում է սեյսմիկ ռիսկի և վտանգի ընդհանուր գնահատման համալիր բաժնի վարիչ Սերգեյ Նազարեթյանը:
Սպիտակի ավերիչ երկրաշարժից հետո, հիմնվելով մասնագետների փորձի վրա և այն բոլոր աշխատանքների, որոնք կազմակերպվել ու իրականացվել են աղետի գոտում, ՍՊՀԾ համապատասխան մասնագետները սկսել են ուսումնասիրել Սպիտակի ավերիչ երկրաշարժից վնասված շենքերի վարքը: Կազմվել են երկրաշարժի ուժգնության ու շենքի վնասվելու աստիճանի միջև կախվածության գրաֆիկներ: Այսինքն, որ տիպի շենքը, որ բալայնականության պարագայում ինչ վնասվածքներ կունենան:
Իսկ որքանով են սեյսմիկ առումով ապահով հետերկրաշարժյան բնակելիները, քանի որ շատ է խոսվում, հատկապես, վերջին տարիների շինարարության ցածր որակի մասին:
“Գյումրին լինելով աղետի գոտի` տարբեր տարիներին բազմաթիվ շենքեր են կառուցվել: Քաղաքն ունի 88 բազմաբնակարանային վթարային շենքեր, ու չնայած դրան, մեր ուսումնասիրություններով Գյումրին համարվում է հանրապետությունում ամենաանվտանգ քաղաքներից մեկը: Ինչու, որովհետև բնակֆոնդը վերկառուցվում է 9 բալ սեյսմակայունությամբ: “Անի” թաղամասում կառուցված շենքերի սեյսմականությունը նույնիսկ ավելորդ ամրություն ունի: “Լինսի” բնակարանաշինությունը համարվում է էտալոնային շինարարություն, որովհետև տեխհսկողությունը եղել է եռաստիճան: Այսինքն մի կազմակերպությունը տեխհսկողական գործառույթներ իրականացնելով հսկել է մեկ այլ տեխհսկիչի. մեկը-մեկին հսկելով ստացել են բավականին լուրջ որակ: Իսկ ինչ վերաբերում է “Մուշ” թաղամասին, ցավոք, մեր ծառայությունը չուներ անմիջական ուսումնասիրություններ իրականացնելու գործառույթներ. հիմնվելով քաղաքաշինության նախարարության գերատեսչական հաշվետվություններին` փաստվել է` չնայած քաղաքաշինական առումով թերություններին, կրող կոնստրուկցիաները համապատասխանում են 9 բալ սեյսմակայունությանը, այլ խնդիր է ներքին հարդարումը կամ երեսապատումը: Խոսքը առաջին փուլում հանձնված բնակելիների մասին է: Երկրորդ փուլում արդեն մենք էլ ենք ուսումնասիրել, որակը բավականին տեղին է”, – խնդրի շուրջ պարզաբանում է Կարեն Մխիթարյանը:
Քանի մոտենում է երկրաշարժի տարելիցի օրը, այնքան մարդկանց մեջ անհագնանում է այն միտքը, թե յուրաքանյուր 25 տարին մեկ խոշոր երկրաշարժերը կրկնվում են: Այս առումով մասնագետները նշում են` դա հաստատել կամ հերքել հնարավոր չէ: Իսկ հարցին, թե արդյոք ճիշտ է այն վարկածը, որ 1988-ին ոչ թե բնական երկրաշարժ է եղել, այլ ռուսական կողմի ձեռնարկած հատուկ դիվերսիան, Սերգեյ Նազարեթյանը նշեց. “1000 տոկոս պատասխանատվությամբ ասում եմ` դա սուտ է, բացարձակ խոսակցություններ: Դժբախտաբար մեր ժողովուրդը հակված է երկու սխալի. մեկը` զոհերի թիվը չի ընդունում: Հազար ձևի հաշվել ենք, դրանից ավել չի կարող լինել: Ասում են` Սպիտակում 18 հազար մարդ է զոհվել, երբ 4003 հոգի է զոհվել: Մեր քաղաքում` Գյումրիում, նվազագույնը 15.000, առավելագույնը 17.000 զոհ է եղել: Բայց, հատկապես զոհ ունեցողները հակված են մտածելու, որ զոհերի թիվը շատ է եղել: Երկրորդը, մասնագետները գոռում են` աշխարհում հնարավոր չէ ոչ մի արհեստական երկրաշարժ ստեղծել, բացի, երբ մեծ ծավալի ջրամբար ես կառուցում: Ջրամբարի ջրի սյան բարձրությունը, որ անցնում է 70 մետրից, ճնշումն այդ մասում սկսում է հարուցել սեյսմիկություն”:

Լիբիայի համազգային կոնգրեսը իսլամական իրավունքը՝ շարիաթը հռչակել է երկրի օրենսդրության հիմք: Այս մասին որոշումը ընդունվել է խորհրդարանում տեղի ունեցած քվեարկությունից հետո: «Իսլամական իրավունքը հանդիսանում է Լիբիայի օրենսդրության գլխավոր աղբյուրը, որին պետք է հետևեն պետական բոլոր ինստիտուտները»,-ասված է խորհրդարանական հայտարարության մեջ:
Թուրքական «Հաբերլերը» հաղորդում է, որ մոտ ժամանակներում հատուկ հանձնաժողովը փոփոխություններ կկատարի գործող օրենսդրության մեջ՝ այն համապատասխանեցնելով շարիաթին: Բացի պետական կառույցներից, այս փոփոխությունը անդրադառնալու է նաև ֆինանսական և բանկային ենթակառուցվածքների, ինչպես նաև Լիբիայի քրեական օրենսգրիք վրա:

Անթալիայում անցկացվող շախմատի աշխարհի տղամարդկանց թիմային առաջնության 8-րդ տուրի Հայաստան-Հոլանդիա մրցամարտում քիչ առաջ ավարտվեց վերջին` Վլադիմիր Հակոբյան-Լուկ վան Վելի պարտիան: Մեր երկրի ներկայացուցիչը 68-րդ քայլին ստիպեց անձնատուր լինել մրցակցին: Այսպիսով, Հայաստանի ընտրանին առավելության հասավ 3,5:0,5  հաշվով:

Հայաստանի հավաքականը միավորների իր պաշարը հասցրեց 10-ի և վերջին տուրից առաջ հավակնում է մրցանակային տեղի:

Վերջին տուրում Հայաստանի հավաքականի մրցակիցը Ուկրաինայի թիմն է

13 միավորով աղյուսակը գլխավորում է Ռուսաստանի հավաքականը: Այն 2,5։1,5 հաշվով հաղթեց և շրջանցեց 12 միավոր հավաքած Ուկրաինայի թիմին:  Նույն հաշվով Չինաստանի հավաքականը հաղթեց Գերմանիայի ներկայացուցիչներին և 12 միավորով բաժանում է 2-3-րդ տեղերը։

Ադրբեջանում տեղի ունեցող տնտեսական գործընթացների, երկրում ավտոմեքենաների թվի աճի արդյունքում բեզինի պահանջարկը անընդհատ աճում է, հայտարարել է Ադրբեջանի պետական նավթային ընկերության (SOCAR) վերամշակման գծով փոխնախարար Դավիթ Մամեդովը, տեղեկացնում է “ԱՊԱ” գործակալությունը:

Ըստ նրա`վերջին տարիներս ներքին պահանջարկի աճի տարեկան միջին պահանջարկը գերազանցել է 10%-ը: “Նման պայմաններում անհրաժեշտ է բարձրացնել բենզինի արտադրությունը, որի համար էլ հարկավոր է նավթի լրացուցիչ ծավալ: Այդ իսկ պատճառով SOCAR-ը հաջորդ տարի ամբողջությամբ կդադարեցնի հում նավթի արտահանումը և այն կօգտագործի բենզին արտադրելու համար”,- ասել է պաշտոնյան:

Համաձայն Մամեդովի` SOCAR-ը արդեն այս տարի կրճատել է նավթի արտահանումը`ներքին շուկայում բենզինի պահանջարկը բավարարելու համար: Զուգահեռաբար օգտագործվում է նաև բենզինի ռեզերվները: Արդյունքում` Ադրբեջանում բենզինի պաշարները նվազել են մինչև 17 հազար տոննա, իսկ դա  միայն 4 օրվա ներքին պահանջարկը կբավարարի:

Նշենք, որ Ադրբեջանում բենզինի գինը բարձրացել է: Aİ-95 տեսակի բենզինի մանրածախ գինը սահմանվել է մոտ 1,02 դոլար (աճել  մոտ 30 տոկոսով), Aİ-92 և Aİ-80 տեսակի բենզինի գինը հասել է 0.9 դոլարի, դիզվառելիքի գինը՝ մոտ 0.76 դոլարի:

ԱԻՆ Սեյսմիկ պաշտպանության հյուսիսային ծառայությունն ամփոփել է անցած 25 տարիների կատարած աշխատանքները: 88-ի աղետը թույլ տվեց ավելի լուրջ ուսումնասիրություններ կատարել սեյսմիկ ռիսկերը գնահատելու և գիտական աշխատանքներ կատարելու համար:

Աղետի տարելիցի նախօրեին, խոսելով անցած ճանապարհի մասին, ծառայության մասնագետները նշում են` հասել են նրան, որ արդեն հնարավոր է որոշակի կանխատեսումներ անել:

“Տեղեկատվության բաժինը վերջին 25 տարվա մեջ մեծ աշխատանք տարավ երկրաշարժերի կանխատեսման ուղղությամբ: Մշակվեց երկրաշարժերի կանխատեսման տեկտոնամագնիսական մեթոդը, որը փորձարվեց վերջին 5-6 տարիների ընթացքում: Նույնիսկ, մենք հատուկենտ երկրաշարժեր կանխատեսեցինք: Միակ ցավալի փաստն այն է, որ արդեն 23 տարի անընդհատ աշխատող մեր ապարատները շարքից դուրս են եկել, ֆիզիկապես մաշվել են”, – ասում է ՍՊՀԾ տեղեկատվության բաժնի վարիչ Սամվել Հովհաննիսյանը:

Նախանշանները ձևավորվում են տեկտենամագնիսական դաշտի մեջ, այսինքն, այն դաշտը, որն առաջ է գալիս ապարների սեխմման ժամանակ ի հաշիվ ապարների մնացորդային մագնիսականության փոփոխության: Այդ դաշտը դիտարկվում է մակրևույթի վրա, դրա գոյատևման տևողությունը տարբեր մագնիտուտ ունեցող երկրաշարժերի համար տարբեր է. “Օրինակ 5 բալ մգնիտուտ ունեցող երկրաշարժի համար այն կազմում է 5-6 տարի, իսկ 4.5 մագնիտուտի համար` մաքսիմում 2 տարի”, – մանրամասնում է մասնագետը:

Ծառայությունն ունի հինգ դիտարկումներով պայմանավորված ցանց` հեռաչափական ցանց, որը սեյսմիկ ցնցումների ժամանակ անմիջապես ալիքներ են գրանցում, էլեկտրաչափական դիտարկումների ցանց, էկելտրամագնիսական, ռադոնաչափական ցանց և հիդրոդինամիկական կայաններ: Սրանք անոմալիաների ժամանակ տալիս են այն տվյալները, որոնցով կարելի է կանխատեսել կարճաժամկետ կամ միջնաժամկետ ժամանակահատվածում երկրաշարժի առկայությունը:

Հիմնական կանխատեսումները գրանցվում են մեկ շաբաթվա ինտերվալով:

Դեկտեմբերի 4-ին, ժամը 20.22-ին ահազանգ է ստացվել, որ հրդեհ է բռնկվել Երևանի Հ. Ներսիսյան փողոցի թիվ 7 հասցեում գտնվող “Քանաքեռ-Զեյթուն բժշկական կենտրոն” ՓԲԸ-ի 2-րդ հարկում:

VeryFirstTo.com կայքում վաճառքի է հանվել 4,6 միլիոն դոլար արժողությամբ աշխարհի ամենաթանկ Սուրբ ծննդյան ծաղկեպսակը, որի վրա տեղադրված են ընդհանուր 138 կարատ 40 ադամանդներ և սուտակներ:

Աշխարհի ամենաշքեղ ծաղիկներից և տերևներից պատրաստված 60սմ տրամագծով ծաղկեպսակը ստեղծել է ֆինլանդացի ծաղիկների դիզայներ Պասի Յոկինեն Կարտերը:

Դիզայների հաճախորդների ցուցակում ընդգրկված են թագավորական ընտանիքի անդամներ, քաղաքամերձ ակումբներ, ցուցասրահներ, ինչպես նաև ֆիլմեր և հեռուստատեսային հաղորդումներ պատրաստող ընկերություններ:

Ծաղկեպսակի ադամանդները և սուտակները տրամադրել է 77 Diamonds ընկերությունը, որը առաջարկում է բրիլյատների աշխարհի ամենամեծ ընտրանին և աշխարհի հղկված ադամանդների 70 տոկոսը:

Վատ նորությունն այն է, որ ծաղկեպսակը կդիմանա ընդամենը 12 օր:

Ինչևէ ծաղկեպսակի ստեղծողները հայտնում են, որ դրա վրայի քարերը կարելի է հավաքել և ամրացնել հաջորդ տարվա ծաղկեպսակի վրա:

Սլովակիայի քաղաքներից մեկով հոսող գետը այս շաբաթ վառ կարմիր գույն է ստացել:
Չեխիայի հանրապետության սահմանի մոտակայքում գտնվող Միյավա փոքրիկ համայնքով հոսող գետը գիշերվա ընթացքում փոխել է իր գույնը և վերածվել արյան:
Դեպքը ուսումնասիրելու համար ոստիկաններ են հրավիրվել, սակայն ենթադրվում է, որ գունավորման պատճառը հոսանքի վերին մասում տեղակայված սպանդանոցի ֆիլտրացման համակարգի խափանումն է:
Քաղաքի բնակիչներից մեկը հայտնել է, որ քաղաքի կենտրոնով հոսող արյունը սարսափ ֆիլմի է հիշեցնում:
Ոստիկանության ներկայացուցիչը տեղեկացրել է, որ իրենք փնտրում են արյան առաջացման աղբյուրը՝ ավելացնելով, որ այն կարող է առաջացած լինել սատկած ձկներից, կամ ինչ-որ մեկը հնարավոր է արյուն պարունակող տարա լվացած լինի գետում:
Ըստ տեղեկությունների՝ գետի հոսանքի վերին հատվածում տեղակայված սպանդանոցի մնացորդները սովորաբար լցվում են զտիչ ավազանի մեջ՝ նախքան գետը լցնելը:

Այսօր Փարիզի մեղադրող կողմը հայտարարել է, որ Ֆրանսիան հետաքննություն է սկսել Բոբ Դիլանի նկատմամբ, երբ խորվաթական համայնքի կազմակերպություններից մեկը պնդել է, որ անցած տարի Rolling Stone ամսագրում նրա կատարած մեկնաբանություններից հետո ավելացել են ռասսայական խտրականության դրսևորումները:

2012թ-ի սեպտեմբերի 27-ին ամսագրում հրապարակված հարցազրույցում երգիչը հայտնել էր, որ ռասիզմը Ամերիկային թույլ չի տալիս առաջ շարժվել`ավելացնելով, որ սևամորթները զգում են ռասիզմը, ինչպես հրեաները զգում են նացիստների արյունը կամ սերբերը՝ խորվաթների արյունը:

Պաշտոնական հետաքննությունը սկսվել էր Ֆրանսիայում գործող CRICCF ընկերության իրավական բողոքարկումից հետո, որտեղ նշվում էր, որ ամսագրի ֆրանսիական տարբերակում ընդգրկված մեկնաբանությունները խախտում են Ֆրանսիայի ռասայական ատելության մասին օրենքները:

International Business Times-ի տեղեկություննրեով՝ CRICCF ընկերության գլխավոր քարտուղար Վալտկո Մարիչը հայտնել է, որ Փարիզի դատարանը համաձայնվել է լսել գործը և խնդրել է, որ Դիլանը լսումների ժամանակ ներկա լինի:

Ֆրանսիայում ռասիզմի վերաբերյալ բողոքներից հետո ավտոմատ պաշտոնական հետաքննություն է սկսվում՝ անկախ գործի էությունից:

Խորվաթիայում Դիլանի մեկնաբանություններից հետո մի քանի ռադիոալիքներ նրա երգերը հանել են իրենց երգացանկից:

Ոստիկանության Տարոնի բաժնի ծառայողների ձեռնարկած օպերատիվ-հետախուզական միջոցառումների և բացատրական աշխատանքների շնորհիվ` դեկտեմբերի 3-ին, ժամը 16.05-ին, Բագրատաշենի սահմանային անցակետի տարածքում հայտնաբերվել և բերման է ենթարկվել Ռոստով-Վանաձոր միկրոավտոբուսով կամավոր Բագրատաշենի անցակետ ներկայացած, 1980 թ. ծնված Ռոման Ս.-ն, որը 2005 թ. դեկտեմբերի 20-ից ոստիկանության Վանաձորի բաժնի կողմից հետախուզվում էր գողության մեղադրանքով:

ՀՀ տրանսպորտի և կապի նախարարությունը տեղեկացնում է, որ դեկտեմբերի 4-ին՝ ժամը 17:30 դրությամբ, հանրապետության ողջ տարածքում առանց տեղումների եղանակ է:

Սիսիանի, Գորիսի, Սևանի,Գավառի և  Սելիմի լեռնանցքի ավտոճանապարհներին տեղ-տեղ առկա է  մերկասառույց:

Կատարվել են ճանապարհների մաքրման և մշակման աշխատանքներ:

Հանրապետությունում միջպետական և հանրապետական նշանակության ավտոճանապարհները բաց են:

Մեկնարկել է ՀՀ կրթության և գիտության նախարար Արմեն Աշոտյանի գլխավորած պատվիրակության այցը Սլովակիայի Հանրապետություն:  Պատվիրակության առաջին հանդիպումը Նիտրայի գյուղատնտեսական համալսարանի աշխատակազմի հետ էր: Նախարար Արմեն Աշոտյանը նշել է, որ Հայաստանի պատվիրակությունը Սլովակիայում է`  այս երկրի կրթության, գիտության և սպորտի նախարար Դուշան Չապլովիչի հրավերով: Արմեն Աշոտյանի խոսքով` այցի նպատակը գիտակրթական ոլորտում միջպետական համագործակցության զարգացումն է.  բացի այդ, ըստ նախարարի` հայկական կողմի համար առաջնային է` ընդլայնել միջբուհական համագործակցությունը: “Ես ուրախ եմ, որ երկու բուհերը` Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանը /հիմնադրամ/ և Նիտրայի գյուղատնտեսական համալսարանը, արդեն կուտակել են  համագործակցության մեծ փորձ, և այսօր մենք ներկա ենք այդ համագործակցության իրավական հիմքերի ամրապնդման գործընթացին: ՀՀ կառավարության գերակայության շրջանակում է գյուղատնտեսության զարգացումը, և այդ համատեքստում գյուղատնտեսական մասնագիտությունների զարգացումը մենք դիտարկում ենք` որպես լավագույն ներդրում ոլորտում”,-նշել է Ա. Աշոտյանը:  Անդրադառնալով Հայաստանի կրթության ոլորտում իրականացվող բարեփոխումներին` նախարարը նշել է, որ մինչև 2015 թվականը Հայաստանը ստանձնել է Բոլոնիայի քարտուղարության ղեկավարությունը, որը, ըստ Ա. Աշոտյանի,  մեկ անգամ ևս ընդգծում է կրթական բարեփոխումներում եվրոպական  գործընկերների վստահության արտահայտումը: Ողջունելով հյուրերին` բուհի ռեկտոր Պիտեր Բելիկը հույս է հայտնել, որ  այսուհետ ևս գիտակրթական ոլորտում Հայաստանի և Սլովակիայի միջև առկա համագործակցության բարձր մակարդակը կպահպանվի և կզարգանա: Հանդիպման ընթացքում Նիտրայի գյուղատնտեսական համալսարանի աշխատակազմի ներկայացուցիչները ներկայացրել են շնորհանդես` բուհի գիտակրթական պոտենցիալի, կառուցվածքի, ծրագրերի և հեռանկարների վերաբերյալ: Հանդիպման ավարտին երկու բուհերի ռեկտորները ստորագրել են փոխըմռնման հուշագիր, որը նախատեսում է ուսանողների և դասախոսների փոխանակում, ընդհանուր ծրագրերի իրականացում, ինչպես նաև փորձի փոխանակում: Նշվել է, որ Նիտրայի գյուղատնտեսական համալսարանը վերջերս է միջազգային հավատարմագրում անցել. այդ կապակցությամբ բուհի ներկայացուցիչներն իրենց  պատրաստակամությունն են հայտնել` իրենց աջակցությունը ցուցաբերել Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանին` վերոնշյալ գործընթացում:
Նշենք, որ հանդիպմանը մասնակցել են Հայաստանի ազգային ագրարային համալսարանի շրջանավարտները, ովքեր հետազոտական ծրագրեր են իրականացնում Նիտրայի գյուղատնտեսական համալսարանում:

 Թուրքիայի տնտեսական համագործակցության և զարգացման միության կողմից հրապարակված ամեն երեք տարին մեկ անգամ անցկացվող հետազոտության արդյունքում պարզ է դարձել միջնակարգ պարտադիր կրթություն ստանալուց հետո աշակերտների պատրաստվածության աստիճանը: Այս ուսումնասիրությունը անցկացրել է Միջազգային ուսումնական որակավորման ծրագրի շրջանակներում: Այսպես ներկայացված արդյունքների համաձայն՝ Թուքիան 65 երկրների շարքում զբաղեցրել է 40-րդ հորիզոնականը՝ աշակերտների որակվորման ցուցանիշով: Թուրք աշակերտները 44-րդն են մաթեմատիկայի բնագավառում, 43-րդը բնագիտության և 42-րդը ասունքի մեջ:

«Ռադիկալի» հաղորդմամբ՝ 2012 թվականի տվյալներով հրապարակված ցուցակում առաջատար դիրքեր են զբաղեցնում Չինաստանը իր Շանհայ շրջանով, Հոնկ Կոնգը և Կորեան: Չնայած Թուրքիան հետևում է թողել միջինարևելյան մի շարք երկրների, այնուհանդերձ իր կրթության որակով զիջում է Հունաստանին, Սլովենիային, Իսրայելին և Ռուսաստանին: