Գերմանիայի բունդեսլիգայի 15-րդ տուրում Հայաստանի ֆուտբոլի ազգային հավաքականի կիսապաշտպան Հենրիխ Մխիթարյանի թիմը` Դորտմունդի «Բորուսիան», հյուրընկալել էր Լևերկուզենի «Բայերին»: Այս թիմերը պայքարում են երկրորդ տեղի համար: Մյունխենի «Բավարիան» հազիվ թե որևէ մրցակցի զիջի չեմպիոն դառնալու հնարավորությունը:

Մխիթարյանը «Բորուսիայի» մեկնարկային կազմում էր և խաղադաշտում մնաց մինչև հանդիպման ավարտը: «Բորուսիան» չարդարացրեց իր  երկրպագուների սպասելիքները,  հայ ֆուտբոլիստը` նույնպես: «Բորուսիան»  վատ խաղաց և պարտվեց սկզբունքային խաղում:

Մարզիչ Յուրգեն Կլոպի թիմը վաստակել է  31 միավոր: Նույնքան միավոր ունի նաև Մյունխենգլադբախի «Բորուսիան»: «Բայերը» 37 միավորով երկրորդ տեղում է: Այն  4 միավորով ետ է մնում աղյուսակը գլխավորող Մյունխենի «Բավարիայից»:

Տեխնիկական արդյունքներ

«Բորուսիա» Դորտմունդ – «Բայեր» Լևերկուզեն՝ 0:1

Սոն Հյոն Մին, 18

Հեռացվեցին՝ Սոկրատիը, 90+2 («Բորուսիա») – Սպահիչը, 80 («Բայեր»)

Մայլի Սայրուսի “Wrecking Ball” երաժշտական հոլովակը գլխավորում է Vevo կայքում 2013թ-ին ամենաշատ դիտված հոլովակների ցանկը: Հոլովակը մինչ այժմ դիտվել է 371 միլիոն անգամ:

Սեպտեմբերին հրապարակված հոլովակում երգչուհին մերկ ճոճվում է կառույցներ քանդելու համար օգտագործվող գնդի վրա: Կայքում հրապարակման առաջին օրը այն դիտվել է ռեկորդային 19,3 միլիոն անգամ՝ անցնելով  One Direction-ի “Best Song Ever” երգի սահմանած նախկին ռեկորդը:

Երկրորդ հորիզոնականը 310 միլիոն դիտումների քանակով կրկին զբաղեցնում է Սայրուսի “We Can’t Stop” երգի հոլովակը: Will.i.am և Բրիտնի Սփիրսի “Scream & Shout” երգի հոլովակը երրորդ տեղում է՝ առաջ անցնելով Ռիհաննայի “Diamonds” երգի հոլովակից:

Տավուշի մարզի Բերդի տարածաշրջանի մի խումբ երիտասարդներ բաց նամակ են հղել ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանին` խնդրելով նրա միջամտությունն ու վերահսկողությունը Իծաքար-Գանձաքար-Իջևան ճանապարհի հնարավորինս շուտ բարեկարգման, Բերդ-Ճամբարակ ճանապարհի մաքրման աշխատանքների հավուր պատշաճի և հետևողական կերպով իրականացնելում գործում:

Նամակի ներքո ստորագրածներից Սիրանույշ Մելիքյանը Panorama.am-ին ասաց, որ նամակի ներքո ստորագրել է 200 երիտասարդ: Նրանցից 70-80-ը ուսանողներ են, առայժմ Երևանում են, բայց տոներին ցանկանում են տուն գնալ, իսկ ճանապարհն անվտանգ չէ:

Բաց նամակում ասված է.

«ՀՀ Մեծարգո Պարոն Նախագահ, Ձեզ ենք ուղղում Տավուշի մարզի` նախկին Շամշադինի շրջանի երիտասարդ սերնդի խոսքը, պատգամը, խնդրանքը, պահանջը: Յուրաքանչյուր ժողովրդի ապագան նրա երիտասարդության ձեռքում է. մենք պատվով և հպարտությամբ ենք կրում պատասխանատվություն, տեր ենք կանգնում մեր ապագային և ուզում ենք այն կերտել մեր ծննդավայրում` ակնկալելով պետության բարձր աջակցությունը:

Վստահ ենք` քաջատեղյակ եք, որ մեր հայրենիքի սահմանապահ ժողովուրդն, իր հողին ու արմատներին կառչած, ապրում ու արարում է` մշտական անձնվիրությամբ դիմակայելով թշնամուն: Խորհրդանշական է, որ տարածաշրջանի սահմանը թշնամու հետ այնքան է, որքան հեռավորությունը մայրաքաղաքից։

Այստեղ ճանապարհը ուղղակի կապուղի չէ, ինչպես շատ վայրերում, այլ կյանքի և անվտանգության երաշխիք։ Սույն թվականի հոկտեմբերի 22-ին` Վազաշեն-Պառավաքար ճանապարհահատվածում, թշնամին խաթարեց անդորրն ու մեզ կանգնեցրեց սպասված փաստի առաջ։ Արդեն ավելի քան 1.5 ամիս է ճանապարհը փակ, է և խնդրի լուծման որևէ տեղաշարժ չկա։ Այլընրանք հանդիսացող Բերդ-Ճամբարակ ճանապարհը անգամ հետևողական մաքրման պայմաններում ձմռանն անանցանելի է:

Ամբողջական հոդվածը կարող եք կարդալ այստեղ

Նեբուգում (Կրասնոդարի մարզ) անցկացված արագ շախմատի կանանց Ռուսաստանի գավաթի բաց խաղարկությունում իրեն լավագույնս դրսևորեց  Ուկրաինան ներկայացնող 29-ամյա գրոսմայստեր Եվգենյա Դոլուխանովան: 61  շախմատիստուհիների պայքարում նա զբաղեցրեց 5-րդ տեղը`6,5 միավոր: Դոլուխանովան կես միավորով ետ մնաց հաղթող ճանաչված գրոսմայստեր Մարիա Գուսևայից:

21-ամյա  միջազգային վարպետ Ալինա Բալյանը (Սանկտ Պետերբուրգ) հավաքած 5 միավորով 18-29-րդ տեղերը բաժանողների խմբում է:

Գյումրիի «Սուրբ Ամենափրկիչ» եկեղեցին կառուցվել է1860-ականներին, շինարարական աշխատանքներն ավարտվել են 1873-ին։ Ճարտարապետը եղել է Թադևոս Անտիկյանը։ Եկեղեցին ունի 36 մ բարձրություն: Այն տեսել է մի քանի երկրաշարժ, բայց խոցվել միայն 88-ին:
Շինարարները, երկրաշարժերով հարուստ վայրում տարերքի ուժը չեզոքացնելու համար, շենքը կառուցել են քաղաքի կենտրոնով հոսող գետակի ճահճոտ ափին, որը ցնցումների դեպքում պիտի խաղար և խաղացել է բարձի դեր՝ նվազագույնի հասցնելով ցնցումների ավերիչ ուժը։

1930-ականերին ամբողջությամբ ավերվել և քանդվել է եկեղեցու գմբեթը: 1937 թ.-ին  զանգակատունը պայթեցվել է: Այսօր եկեղեցին վերականգնվում է:

Իսկ ինչու փլվեց «Ամենափրկիչը», չէ որ այն բավական ամուր էր և դիմակայել էր մի քանի երկրաշարժի: Միթե ընդամենը հարյուրամյակ անց եկեղեցին մաշվեց:

“Սովորական շենքերի համար կան շահագործման ժամկետներ, օրինակ, քարե շենքերը` 60-70 տարի, եկեղեցիները կառուցվել են դարերի համար և այստեղ մաշվածության մասին խոսելը պարզապես իմաստ չունի: Ոչ մի անգամ եկեղեցին պատահական տեղում չեն կառուցել: Ես չեմ հանդիպել մի եկեղեցի, որը հիմքի ճաք տա, դա բացառված է: Հայաստանում 4-5-րդ դարերից սկսած եկեղեցիներ են կառուցվել, և երկրաշարժերի ակտիվը շատ-շատ մեծ է: Ամեն անգամ տեսել են, որ այսինչ պատճառով վնասվել է, այդ պատճառը վերացրել են և հասել են իդեալական մակարդակի”, – ասում է սեյսմիկ պաշտպանության հյուսիսային ծառայության սեյսմիկ ռիսկի և վտանգի ընդհանուր գնահատման համալիր բաժնի վարիչ Սերգեյ Նազարթեյանը:

Այդ դեպքում, ինչու նման ճակատագրի արժանացավ Գյումրու «Ամենափրկիչը» եկեղեցին, կառույց, որհ կառուցվել է Անիի մայր տաճարի օրինակով և համարվում էր Կովկասի ամենաբարձր եկեղեցին:

“Մեր քաղաքում սեյսմիկ վտանգի մակարդակը 9 բալ է, կախված գրունտներից կարող է բալը աճել կամ նվազել: Օրինակ, օդանավակայանի տարածքը ժայռային գրունտների վրա է, դրա համար էլ օդանավակայանի շենքը չփլուզվեց: Այսինքն, էֆեկտը եղել է 8 բալ:  «Ամենափրկչի» տակ մենք հորատել-նայել ենք, գրունտային ջրերը 4.5 մետրի վրա են և շատ վատ, ճահճային գրունտներ են: Այստեղ մեկ բալով ավելացել է. եթե քաղաքում եղել է ընդհանուրը 9 բալ, այս դեպքում` 10 բալ: “Յոթվերքի” բախտը բերել է, որ այդ գրունտներից դուրս է: Այսինքն, գրունտների դերակատարությունը շատ մեծ է: «Ամենափրկչի» պարագայում պարզապես տեղը լավ չի ընտրվել: Փող տվողներն ուզեցել են, որ քաղաքի կենտրոնում լինի”, – պարզաբանում է Նազարեթյանը:

«Սուրբ Ամենափրկիչը», ինչպես և քաղաքում առկա մյուս կիսավեր շենքերը, բաց վերքի պես դեռ ցավ են բերում գյումրեցուն: Նախկին քաղաքապետ Վարդան Ղուկասյանն ասում էր` էս քաղաքն ամբողջությամբ կկառուցվի, երբ վերականգնվի «Ամենափրկիչը»:

Չինաստանի ամենահայտնի կինոռեժիսորներից մեկին 100 միլիոն դոլար տուգանք է սպառնում՝ երկրում գործող մեկ երեխա քաղաքականությունը խախտելու և յոթ երեխա ունենալու համար:

Չժան Իմոուն, որը ստեղծել է «Թռչող դաշույնների տուն» և «Հերոս» հիթային ֆիլմերը, ինչպես նաև կազմակերպել 2008թ-ի Պեկինի Օլիմպիական խաղերի բացման և փակման արարողությունները, ընդունել է, որ իր ներկայիս կնոջից ունի երկու որդի և մեկ դուստր, իսկ նախորդ կնոջից՝ ևս մեկ դուստր:

Սակայն ըստ տեղեկությունների՝ նա ևս երեք երեխա ունի մեկ այլ կնոջից:

Հայցը ներկայացվել էր Իմոուի կնոջ ծննդավայր Ուսի քաղաքի միջին ատյանի ժողովրդական դատարան, որով նախատեսված գումարի մի մասը նախատեսված է հանրային ռեսուրսների փոխհատուցման, իսկ մյուս մասը՝ պատժիչ վնասների համար:

Այս գործի հետ կապված իրավաբաններից մեկը հաստատել էր Իմոուին տուգանելու փաստը և ավելացրել, որ իրենք որոշել են գործին ընթացք տալ, քանի որ նա ներկայացնում է էլիտային բնորոշ դեպք, երբ հարուստ մարդիկ փորձում են խուսափել այդ օրենքից:

Մեկ այլ իրավաբան նշել է, որ հարուստների նման քայլը անարդար է աղքատների նկատմամբ, որոնք խստորեն հետևում են օրենքին, քանի որ բավականաչափ գումար չունեն տուգանքները վճարելու համար:

Սակայն դեպքը լուսաբանած թերթերից մեկը տեղեկացնում է, որ դատարանը հնարավոր է չընդունի հայցը:

Երևանի «Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի սաներն իրենց աշխատանքային շաբաթ օրը հյուրընկալել են վարչապետ Տիգրան Սարգսյանին: Հանրապետության վարչապետն այսօր այցելել է ուսումնական հաստատություն` ստեղծողի մոբիլ դպրոցին ու հեղինակային կրթական ծրագրերի մշակման, կազմակերպման և տարածման համակարգին ծանոթանալու նպատակով: ՀՀ վարչապետին ուղեկցում էին ՀՀ կառավարության աշխատակազմի ղեկավար-նախարար Վաչե Գաբրիելյանը, ՀՀ քաղաքաշինության նախարար Սամվել Թադևոսյանը, ՀՀ բնապահպանության նախարար Արամ Հարությունյանը, ՀՀ մշակույթի նախարար Հասմիկ Պողոսյանը, ՀՀ կրթության և գիտության նախարարի տեղակալ Մանուկ Մկրտչյանը, պաշտոնատար այլ անձինք:
«Մխիթար Սեբաստացի» կրթահամալիրի տնօրեն Աշոտ Բլեյանը կառավարության ղեկավարին մանրամասն ներկայացրել է ուսուցման կազմակերպման գործընթացը՝ սկսած նախակրթարաններից ավարտած ավագ դպրոցներով: Կրթահամալիրն ունի չորս կրտսեր դպրոց, միջին դպրոց, վարժարանային, արհեստագործական, գեղարվեստի ավագ դպրոցներ, մասնագիտական ուսուցման քոլեջ և մեդիակենտրոն:
Վարչապետ Սարգսյանը շրջայցն սկսել է կրթահամալիրի մեդիակենտրոնից, որն իրենից ներկայացնում է ոչ ֆորմալ ուսուցման և կառավարման կենտրոն: Այն ներառում է երկու ակումբ, ունի մեդիասրահներ, այստեղ կազմակերպվում են ընթերցավարների ամենշաբաթյա սեմինարներ: Տիգրան Սարգսյանին են ներկայացվել կրթահամալիրի կայքը՝ mskh.am-ը, ենթակայքերը, ամսագրերը։
Այնուհետև վարչապետը եղել է գեղարվեստի կրտսեր և ավագ դպրոցներում, թատրոնի և պարի ակումբում, ծանոթացել ավագ դպրոցի արվեստանոցներում իրականացված «Պիկասո» և ընթերցարան-լաբորատորիայում կազմակերպված նախագծային աշխատանքների արդյունքներին: Գեղարվեստի կրտսեր դպրոցն ունի մանկապարտեզային շաբաթօրյա խումբ, իրականացվում են կրթահամալիրի կրտսեր դպրոցների դասվարների և նախակրթարանների դաստիարակների ամենշաբաթյա սեմինարներ:
Լրագրողների հետ ճեպազրույցում Տիգրան Սարգսյանը կարևորել է կրթական հաստատությունների միջև փորձի փոխանակումը. «Մենք կկազմակերպենք մտքերի փոխանակում և բանավեճ՝ կրթական համակարգում լավագույն մեթոդաբանությունը ներդնելու համար, կքննարկենք դրանց հարաբերական առավելությունները, թույլ և ուժեղ կողմերը: Սա խթան է մեզ համար, որպեսզի նոր թափ հաղորդենք կրթական բարեփոխումներին և ընդունենք այն կրթահամալիրները, որոնք հաջողության են հասել, և որոնց նկատմամբ կա նաև ծնողների վստահություն»:

 Ընդգծելով երեխայի ինքնադրսևորմանն ուղղված մեթոդաբանության կարևորությունը՝ վարչապետը նշել է. «Մենք պետք է բազմազանություն ապահովենք կրթական համակարգում և հնարավորություն տանք մեր տաղանդաշատ ուսուցիչներին, որ նրանք նույնպես ինքնադրսևորվեն և կարողանան այդ կապը հաստատել երեխայի հետ: Մենք ուսումնասիրում ենք այս կրթահամալիրի փորձը, որպեսզի, ստեղծելով հենց այսպիսի միջավայր, կարողանանք բացահայտել երեխայի տաղանդը և շնորհները: Կարևոր է, որպեսզի ուսուցիչները պատրաստ լինեն աշխատել այսպիսի միջավայրում: Բնականաբար, ես կցանկանամ, որպեսզի իմ երեխաներն էլ այսպիսի միջավայրում կրթություն ստանան, որովհետև այն ապահովում է բազմազանություն, ուրույն մտածողություն, ստեղծագործական մոտեցում»:
Կրթահամալիրի մայր դպրոցում վարչապետ Սարգսյանն այցելել է պատանեկան ակումբներ, որտեղ կազմակերպվում են մարմնամարզության և հանրակրթական պարի դասընթացներ, ինչպես նաև կրթահամալիրի դպրոցների խոհարարների սեմինարներ: Հաջորդիվ Տիգրան Սարգսյանը ներկա է գտնվել ուսումնական հաստատության սաների կազմակերպած համերգին և ողջույնի խոսքում բարձր գնահատել կրթօջախում ձևավորված մթնոլորտի դերը՝ որպես երեխաների դաստիարակության կարևոր գործոն:
Կրթահամալիրի ուսումնական ծրագրերի վերաբերյալ կազմակերպված կլոր սեղանի ընթացքում սաները վարչապետին են ներկայացրել ՀՀ նախարարությունների, ուսումնական հաստատությունների, մասնավոր ընկերությունների, Արցախի կրթության և գիտության նախարարության, ինչպես նաև Վրաստանի դպրոցների հետ ծավալված համագործակցության և համատեղ ծրագրերի արդյունքները:
Ամփոփելով կառավարության ղեկավարը պատվիրակության անունից շնորհակալություն է հայտնել աշակերտներին ջերմ ընդունելության համար. «Մեր այցի նպատակն էր՝ ծանոթանալ կրթահամալիրին և կառավարությունում մասնագիտական քննարկում ծավալել, թե կրթական համակարգի բարեփոխումներն ինչպես ենք առաջ տանելու: Այսօր Հայաստանում կան տարբեր մոտեցումներ, թե ինչպիսին պետք է լինի միջնակարգ կրթական համակարգը, և որ մոդելն է առավել ընդունելի մեզ համար»: Վարչապետի խոսքով՝ ժամանակակից աշխարհում լուրջ փոփոխություններ են տեղի ունենում կրթական համակարգում, և զարգացման ուղիով ընթանում են այն պետությունները, որոնք կարողանում են գտնել կրթական համակարգի լավագույն մոդելը և ապահովել իրենց պետության ու ժողովրդի առաջընթացը: Նա շնորհակալություն է հայտնել ծրագրերին ծանոթանալու հնարավորության համար և ընդգծել, որ ՀՀ տարբեր կրթահամալիրների փորձի համեմատական վերլուծությունը և համադրումը հնարավորություն կտա բովանդակային քննարկումներ կազմակերպել և ճիշտ որոշումներ կայացնել:

Հեռուստահաղորդավար Պետրոս Ղազարյանն իր ֆեյսբուքյան էջին գրել է.

“Չեմ հասկանում այն մարդկանց, որ հայկական պլանշետից տխրում են` ինչ է թե այս իշխանության օրոք է ստեղծվել։

Իշխանավորներն էլ, պլանշետի ֆոնին Բիլ Գեյցի տեսք են ընդունում, կարծես պլանշետը ստեղծվել է ՀՀԿ ֆրակցիայի նիստում՝ Շմայսի առաջարկով։

Իրականում, ապրեն մեր IT մասնագետները։ Ապրեն նաև իշխանությունն ու ընդդիմությունը, որ դեռ ամեն ինչ չեն հարամել։

Այսօր, երկրաշարժից քառորդ դար անց, դեռ չի սպիացել գյումրեցու վերքը: Ու չնայած բազում  հուսախաբությունների, նրանք դեռ սպասում եմ, որ ինչ-որ մեկը ՚վերեւներից՚  իրենց համար դեռ լույս է վառելու: Ու չգիտես ինչու, մարդկանց մեջ միշտ մի տեսակ սպասում կա, որ այսօր, դեկտեմբերի 7-ին, Գյումրի կգան նախագահը, վարչապետը, կառավարության անդամներ, պատգամավորներ, հասարակական ու քաղաքական գործիչներ, կաթողիկոսը: Բայց արդեն քանի տարի այդպես չէ, գյումրեցին ոչ մի պաշտոնյայի չի տեսնում այստեղ, բառացությամբ տեղի պաշտոնյաների: Այս անգամ էլ մայրաքաղաքից ոչ մի պաշտոնական այց Գյումրի: Փոխարենը, գյումրեցիները վիշտը կիսելու, նրանց անմեղ զոհերի հիշատակը խնկարկեցին ֆրանսիացի պատգամավորները:
՚Առաջին անգամ եմ Հայաստանում և մեծ հուզմունք եմ ապրում, պատկերացնում եմ այդ տառապանքները: 25 տարի առաջ ես սպասում էի իմ առաջնեկին և այդ ցավերն էի ապրում, ու պատկերացնում եմ հայ մայրերի տառապանքները: Շատ կարճ ժամանակ է, ինչ Գյումրիում եմ, բայց այն, ինչ տեսել եմ, կարծում եմ, գեղեցիկ քաղաք է, հին քաղաք է: Կարիք ունի իսկապես ավելի գեղեցկանալու և վերակառուցվելու: Այսօր շատ կարևոր է, որ մենք այստեղ հանդիպեցինք Հայաստանի խորհրդարանի մեր գործընկերուհուն, որը ծագումով գյումրեցի է և այդ ժամանակ 11 տարեկան է եղել՚, – նշեց Ֆրանսիայի խորհրդարանի պատգամավոր Վալերի Բուայեն:

Տարիներ անց կրկին Գյումրիում էր նաեւ ԵԽԽՎ փոխնախագահ Ռենե Ռուքեն. ՚Առաջին անգամ Գյումրի այցելել եմ 89-ի հունվարին՝ ֆրանսիացի պատգամավորների պատվիրակության հետ և մեծ ողբերգություն ապրեցինք: Դրանից հետո մի շարք անգամներ այցելել եմ, ես մասնակցել եմ նաև 20-ամյակի արարողություններին: Ժամանակի ընթացքում  տեսել ենք, որ բավականին վերակառուցողական աշխատանքներ են կատարվել՚:

Շիրակի մարզպետ Ֆելիքս Ցոլակյանն էլ օրվա խորհրդի հետ կապված նշեց՝ գյումրեցուն ոտքի կանգնեցնողը պետք է լինի նոր սերունդը: ՚Աստված տա, որ և Գյումրիին, և մեր ամբողջ հայ ժողովրդին, այսպիսի աղետներ այլևս չպատահեն: 25 տարվա ընթացքում բավական աշխատանք կատարվել է Գյումրիում, բայց կան շատ գործեր, որ պետք է անպայման արվեն: Այսօր հերթը երիտասարդությանն է: Ծնվել է մի սերունդ, որն արդեն 25 տարեկան է: Մեզ այսօր պետք է նրանց աջակցությունը, այն երիտասարդության, որն այդ նոր սերունդն է, որ վաղը դառնալու է քաղաքի տեր ու տիրականը: Սա իրենց գործն է… Անդուլ աշխատանք է պետք, որ կարողանանք այս վիճակից դուրս գանք: Իհարկե, շատ դժվար է, կա ցավ, կա վիշտ, դժվար է մոռանալ այն, ինչ տեսել ենք: Բայց գալիս է մի սերունդ, որը պետք է կարողանա արարել, ստեղծել և դուրս հանել մեր ժողովրդին այս վիճակից՚:

Թուրքական “GATE Elektronik” ընկերությունը մոտ ապագայում Բաքվում կանցկացնի Ադրբեջանի կողմից պատվիրված աննավավար սուզանավերի փորձարկումն ու ցուցադրությունը:

Ինչպես հաղորդում է “ԱՊԱ” գործակալությունը, այս ամենը կազմակերպվելու է Ադրբեջանի զինված ուժերի առաջարկով: “GATE Elektronik”-ը տեղեկացրել է, որ ադրբեջանական կողմը հետաքրքրված է թուրքական ընկերության աննավավար սուզանավերով, սակայն հայտնի չէ`սուզանավերի կոնկրետ որ տեսակով:

2013 թ. նոյեմբերին ՀՀ-ում ՀԱՊԿ ինստիտուտի տնօրեն Նվեր Թորոսյանը ՀԱՊԿ Հավաքական անվտանգության խորհրդի նախագահ Վլադիմիր Պուտինի կողմից Հավաքական անվտանգության պայմանագիր կազմակերպության անդամ երկրների ռազմաքաղաքական ինտեգրմանն ուղղված աշխատանքում ակտիվ մասնակցության համար արժանացել է պատվոգրի։

Նվեր Թորոսյանի հետ միասին պարգևատրվել են ՀԱՊԿ անդամ երկրների տարբեր կառույցների ղեկավարներ և ներկայացուցիչներ։ Հայաստանից նման պատվի արժանացել է միայն ՀՀ-ում ՀԱՊԿ ինստիտուտի տնօրենը։ Պարգևատրման որոշումն ընդունվել է Հավաքական անվտանգության խորհրդի կողմից։ Որոշումը ստորագրել են ՀԱՊԿ անդամ երկրների ղեկավարները։

Նշենք, որ այս օրերին լրանում է Հայաստանում ՀԱՊԿ ինստիտուտի 5-րդ տարեդարձը։ ԱՊՀ տարածաշրջանում այն միակ նման կառույցն է։ Ինստիտուտը Եվրասիական տարածաշրջանում և ժամանակակից աշխարհում իրականացնում է ուսումնասիրություններ ՀԱՊԿ-ի դերի և տեղի վերաբերյալ, անցկացնում է տարածաշրջանում և աշխարհում առկա ռիսկերի ամենամսյա գնահատում և վերլուծություն, ՀԱՊԿ խնդիրների վերաբերյալ կազմակերպում է գիտական սեմինարներ, համաժողովներ, այլ միջոցառումներ։

2013 թվականը ավարտվում է, նշանակում է, որ պետք հանրագումարի բերվեն մրցաշրջանի արդյունքները, նաև հրապարակվեն Հայաստանի տասը լավագույն մարզիկների անունները: Վերջինս Հայաստանում խորհրդանշական բնույթ ունի,  մարզիկների համար պարգև չի նախատեսված, սակայն հեղինակավոր է, քանի որ որոշվում է մարզական լրագրողների շրջանում անցկացված հարցման արդյունքով: Բայց վերջին տարիներին հրապարակումներին հաջորդում է մեծ աղմուկը: Ընդ որում, բարձրաձայնում, տեսակետներ են հայտնում ավելի շատ նրանք, ովքեր կապ չունեն սպորտի ու մարզական լրագրության հետ:

Փաստն այն է, որ սահմանված չափորոշիչներով հրապարակվում է լավագույնների ցանկը, նախապատվությունը տրվում է օլիմպիական մարզաձևերի, տարածում ունեցող մարզաձևերի ներկայացուցիչներին: Իսկ մնացածն այնքանով է կարևոր, որ Հայաստանի սպորտի պետական կառույցը հնուց ի վեր այդ քվեարկության արդյունքը համարում  է նախընտրելի:

Ուշագրավն այն է, որ վերջինս տասնամյակներ շարունակ անցկացնում է Հայաստանի մարզական լրագրողների ֆեդերացիան, մի կազմակերպություն, որի մասին քիչ բան է հայտնի, քիչ  էլ խոսվում է: Բայց  կա սահամանված կարգ: Նախապես հրապարակված մարզիկների անունների հիման վրա էլ քվեարկությանը մասնակցում են որոշակի փորձ, լրագրության ոլորտում աշխատող կամ աշխատած մարզական լրագրողները: Ընդ որում, ոչ բոլոր ցանկացողներին է  թույլատրվում քվեարկել, պետք է որոշակի մասնագիտական աշխատանքի ստաժ ունենալ: Եվ յուրաքանչյուր քվեարկող ներկայացնում է լավագույնների տասնյակի իր տարբերակը: Առաջին տեղում հայտնվողին տրվում է 10 միավոր, երկրորդ տեղում գտնվողին` 9 միավոր, և այդպես շարունակ: Տասնյակը եզրափակող մարզիկը ստանում է 1 միավոր: Ապա հանրագումարի են բերվում արդյունքները, և ամենից շատ միավորներ վաստակած մարզիկը ճանաչվում է լավագույնը:

Թվում է, թե ամեն ինչ պարզից էլ պարզ է, բայց քվեարկությունից հետո վեճերն անպակաս են: Հավանականությունը քիչ է, որ նույն բանն այս տարի էլ չի կրկնվի:

Եվ ահա, Հայաստանի սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարությունը նախաձեռնություն է հանդես բերել: Եվ որպեսզի հարվածի թիրախ չդառնա, գերատեսչությունը խորհրդակցություն է հրավիրել, թե ինչպես կարելի է որոշել լավագույններին, որպեսզի ավելորդ խոսակցություններ չլինեն:

Ինքնին հասկանալի է, որ դա անելն անիմաստ էր, քանի որ հասարակական կազմակերպությունն է որոշողը:

Առաջարկվել էր սահմանել չափորոշիչների և միավորների սահմանման նոր կարգ: Բայց պարզ չէր, թե ինչպես պետք է միավորներ ստանան  խաղային մարզաձևերի ներկայացուցիչները, նաև արտասահմանյան ակումբների պատիվը պաշտպանող մեր ֆուտբոլիստները: Արդյոք, նրանք կարո՞ղ են հավակնել Հայաստանի լավագույն մարզիկների շարքում տեղ գրավելուն, եթե ազգային հավաքականի կազմում առանձնապես  աչքի չեն ընկել:

Ի վերջո, ժամեր տևած քննարկումներն անպտուղ էին: Տարվա լավագույն մարզիկի որոշման հարցում այդպես էլ ոչ մի փոփոխություն չկատարվեց: Այդուհանդերձ, մեկ նորամուծություն արվեց. որոշվեց, որ այդ կոչմանը հավակնող թեկնածուների ցանկը պետք է ներկայացնի Հայաստանի սպորտի և երիտասարդության հարցերի նախարարությունը:

Ի դեպ, նախկինում թեկնածուների ցանկ չէր էլ ներկայացվում, իսկ հետագայում դա արվում էր, որպեսզի քվեարկողները կողմնորոշվեն և աղաղակող փաստեր չգրանցվեն:

Ինչևէ, եթե նախարարությունն է թեկնածուների ցանկը ներկայացնելու, ուրեմն ստացվում է, որ նախաձեռնությունը ոչ թե հասարակական կազմակերպությանն է, այլ գերատեսչությանը: Ինքնին հարց է ծագում, թե ինչու նախարարությունը չի հրապարակում մարզիկների լավագույն տասնյակը: Թերևս գլխացավանքից, անախորժ հարձակումներից խուսափելու համար:

Գագիկ Բեգլարյան

Անկախ

Նոր Հարավային Ուելսից, Քվինսլենդից, Արևմտյան Ավստրալիայից ու Վիկտորիայից առնվազն 25 նույնասեռ զույգ է  ժամանել Կանբերա` ամուսնությունը գրանցելու համար: Դա հնարավոր է դարձել ուժի մեջ մտած օրենքի  օգնությամբ, որն օրինականացնում է նույնասեռ ամուսնություններն Ավստրալիայի մայրաքաղաքի տարածքում:

ՊԲ օպերատիվ տվյալների համաձայն, դեկտեմբերի 1-ից 7-ն ընկած ժամանակահատվածում ղարաբաղա-ադրբեջանական հակամարտ զորքերի շփման գծում հակառակորդի կողմից հրադադարի պահպանման ռեժիմը խախտվել է շուրջ 200 անգամ, որի ընթացքում, տարբեր տրամաչափի հրաձգային զինատեսակներից, հայ դիրքապահների ուղղությամբ արձակվել է ավելի քան 800 կրակոց:

ՊԲ առաջապահ զորամասերը հավատարիմ են մնացել հրադադարի պահպանման ռեժիմին և վստահորեն իրականացրել մարտական դիրքերի պաշտպանություն:

Էլթոն Ջոնը Մոսկվայում իր ելույթից առաջ դիմել է ռուսներին ու նրանց  առանց տարիքային սահմանափակման, ռասայի, կրոնի ու սեսքուալ կողմնորոշման խտրականության երաժշտությունը վայելելու կոչ արել:

Նա պատմել է, որ իր ըկերները համոզել են հրաժարվել Ռուսաստան կատարելիք այցից` սեքսուալ փոքրամասնության նկատմամբ  երկրի քաղաքականության պատճառով: Սակայն, երգիչը որոշել է  իր երկրպագուների չվշտացնել:

“Նայեք ձեր շուրջը.մենք տեսնում ենք կանանց, տղամարդկանց, երիտասարդների ու ծերերի, գեյերի ու հետերոսեքսուալների: հազարավոր երջանիկ մարդկանց, որոնք վայելում են երաժշտությունը: Մենք բոլորս այստեղ ներդաշնակության մեջ ենք, իսկ ներդաշնակությունն ընտանիքներին երջանիկ է դարձնում, իսկ հասարակությունը` ավելի պինդ”:

Ավելի վաղ երգիչը հայտնել էր, որ Ռուսաստանում սեքսուալ փոքրամասնության վիճակը սարսափեցնող է գնահատում: Իր ելույթը նա մտադիր է նվիրել Վլադիսլավ, Տորնովոյի հիշատակին, որը սպանվել է Վոլգոգրադում. ենթադրվում է` հոմոֆոբիայի հողի վրա:

ԱԺ ՀՅԴ խմբակցության նախկին պատգամավոր, Համազգային հայ կրթական մշակութային հիմնադրամի նախագահ Լիլիթ Գալստյանն իր ֆեյսբուքյան էջին “Մեր պարտությունների ու ողբերգությունների այսբերգից մի փշրանք” վերնագրի ներքո գրել է.

“Անկեղծորեն…դժվարանում եմ սահմանել մեր օրերի անզուսպ ու վավերական ցինիզմը, թե՞ ողբերգությունն է դրդել Անահիտ Բախշյանին ու Ստյոպա Սաֆարյանին դատական հայց ներկայացրել` ի պաշտպանություն հայոց լեզվի, նույնն է, թե՝ ի պաշտպանություն մեր պետականության ու ինքնության խորհրդանիշի (ՀՀ Սահմանադրություն, հոդված 12. Հայաստանի Հանրապետության պետական լեզուն հայերենն է):
Դժվար թե քսաներեք տարի առաջ, Երևանի կենտրոնն օղակած ռուսական տանկերի հռնդյունի ներքո, Օպերայի շենքում Գերագույն Խորհրդի արտահերթ նիստում մեր անկախությանը իրավական տեսք տվող որևէ մեկի մտքով անցներ, որ քսաներեք տարի հետո ինքնիշխան Հայաստանի Հանրապետությունում մայրենիի իրավունքները դատարանում պիտի փորձենք պաշտպանել։ Այս օրվա մասին չէր կարող անցնել նաև ադ օրը դրսում՝ Ազատության հրապարակում խարույկների շուրջը պետականության երազը փայփայողների մտքով և, հաստատ, այս օրվա մասին չէր էլ կարող անցնել սեփական արյամբ Գետաշենի անտառներում անկախությունը նվաճող հայ ազատամարտիկի մտքով։

Այն ժամանակ մեզանից և ոչ մեկի մտքով չէր անցնի, որովհետև մենք զոհաբերվելու չափ նվիրված էինք անկախության գաղափարին, որովհետև մենք հավատում էինք ու համոզված էինք. մեր գենետիկ հիշողությունը մի բանաձև էր բյուրեղացել՝ դարերի անղեկ ընթացքներում մեր ինքնության կոդը մեր լեզուն է, լեզուն հայրենիք է, լեզուն ուրանալը նույնն է թե հայրենիքը …:

Ու, այնուամենայնիվ, անկախության առաջին օրերին հասցրել էինք «Լեզվի մասին» ՀՀ օրենք ունենալու հոդված 1-ում սահմանել, որ պետական լեզուն` հայերենը, ՀՀ տարածքում գերակայություն ունեցող լեզու է` ամրագրված Հայաստանի Հանրապետության Սահմանադրությամբ և օրենքներով, և պետության պարտավորությունն է միջոցառումների ամբողջություն իրականացնել՝ ուղղված պետական լեզվի շահերի պաշտպանությանը։

Լեզվի մասին չենք մոռացել նաև «Հեռուստատեսության և ռադիոյի մասին» ՀՀ օրենքում՝ հոդված 5-ում ամրագրելով, որ Հայաստանի Հանրապետության տարածքում հեռարձակվող հեռուստառադիոհաղորդումների լեզուն գրական հայերենն է։

Ի դեպ, նույն օրենքում չենք մոռացել նաև ազգային փոքրամասնություններին՝ հոդված 26-ում ՀՀ ազգային փոքրամասնությունների լեզուներով հատուկ ծրագրերի եւ հաղորդումների հեռարձակման համար եթերային ժամանակ տրամադրելու հնարավորություն նախատեսելով։ Բայց նույնիսկ այս պարագայում ՀՀ ազգային փոքրամասնությունների լեզուներով հատուկ ծրագրերը և հեռուստահաղորդումները պետք է ուղեկցվեն հայերեն լուսագրով:
Եվ, իհարկե, ինչպես յուրաքանչյուր օրենք, այս օրենքների պահանջները խախտելու համար Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրությամբ պատասխանատվություն է սահմանվում։
Բայց ցավն ու ողբերգությունն էլ հենց այս է. Անկախության 23-րդ տարում մեր ազգային, ինքնիշխան, սոցիալական ու իրավական պետության մեջ դատական հայցո՞վ պիտի պաշտպանենք մեր ինքնությունը։

Անբացատրելի և անհասկանալի բաներ են կատարվում մեր երկրում, բայց այսքա՞ն…..
Էս ի՞նչ արժեքներով ու արժանապատվությամբ ենք ապրում, մարդիկ…
Ո՞նց կարողացանք չարժևորել Անկախ պետականության գինը, ո՞նց կարողացանք ամեն օր, կաթիլ-կաթիլ նահանջել մեզանից, դավաճանել ինքներս մեզ։
Հանկարծ ցավս ինչ-որ հաղորդման տիրույթում չտեղավորեք, այդ հաղորդումն ընդամենը ցուցիչ է, մեր պարտությունների, ցինիզմի ու ողբերգության այսբերգից ընդամենը մի փշրանք…

Եվ, այնուամենայնիվ, անունս արձանագրեք հայցի տակ, հենց այնպես, ժամանակը սղագրող պատմության համար…”,-գրել է Լիլիթ Գալստյանը:

Կենտրոնական Աֆրիկայի Հանրապետությունում զինյալ-իսլամիստների ու քրիստոնյա բնակչության միջև բախումների հետևանքով 2 օրում 300 մարդ է զոհվել:

ԿԱՀ-ի առաջնորդ Միշել Ջոտոիան պարեկային ժամը երկարաձգել է 4 ժամով ու բնակչությանը հանդարտվելու կոչ արել: Բանգիում բախումները սկսվել են չորեքշաբթի, ՄԱԿ-ի անվտանգության խորհրդի նիստի նախօրեին: Հայտարարության համաձայն, դեկտեմբերի 5-ին ՄԱԿ-ի ԱԽ-ը հավանության է արժանացրել Աֆրիկայի երկրների ու Ֆրանսիայի կայունարար ուժերի տեղակայումը` ԿԱՀ-ում` այնտեղ գոծող զինյալների դեմ պայքարի համար:

Իսլամական ապստամբ “Սելեկա” կոալիցիան 2013-ի գարնանը գրավել է Բանգի քաղաքը: Ապստամբների առաջնորդ Միշել Ջոդոտիան, որը մինչ այդ վարչապետի առաջին տեղակալն էր ու պաշտպանության նախարարը, ինքն իրեն նախագահ հռչակեց: